İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2022/1815 K.2026/58

İlk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

KARA R

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle.

15.08.2006 tarihinde meydana gelen ... plakalı aracın karıştığı kazada, araçta yolcu olarak bulunan müvekkillerinin annesi ...'ın vefat ettiğini, annelerinin beklenmedik ölümü dolayısıyla onun manevi desteğinden yoksun kaldıklarını beyanla müteveffanın kızı müvekkili ... için 23.000 TL, kızı diğer müvekkili ... için 23.000 TL olmak üzere toplam 46.000 TL manevi tazminatın, kaza tarihinden itibaren işletilecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama neticesinde. Davacıların dava tarihinden evvel başvuruda bulunması üzerine teminat kapsamında olmadığı halde yurtdışı sigortacıdan alınan onay neticesinde davalının davalılara ayrı ayrı 17.000,00-TL manevi tazminat ödemesi yaptığı, buna ilişkin dekontlarla birlikte mutabakat ve ibraname başlıklı belgenin sunulduğu;

davacıların davalıyı, dava dışı yurt dışı sigortacıyı ve araç sürücüsü ile malikini ibra ettiği ayrıca davalının 01/10/2021 tarihli müzekkere cevabından anlaşıldığı üzere poliçe manevi tazminatı kapsamadığından davalının manevi tazminat sorumluluğu bulunmamakta ise de davalının yurt dışı sigortanın onayı halinde ödeme yaptığı ve akabinde davalının ibra edildiği, şeklindeki gerekçeyle, davanın reddine karar verilmiştir.Karara karşı davacılar vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İstinaf nedenleri; kaza nedeniyle müvekkiline daha önce yapılan ödemenin zorunlu trafik sigortası kapsamında yapıldığı ancak eldeki davanın yabancı sigorta şirketlerine izafeten davalıya karşı kasko sigorta teminatı kapsamında manevi tazminat talepli olarak açıldığı, kasko sigorta teminatı ile zorunlu trafik sigorta teminatının nitelik ve mahiyetleri itibariyle birbirinden farklı olduğu,

yabancı sigorta şirketlerine karşı kasko teminatı kapsamında manevi tazminat talep edildiği halde, mahkemece sigorta şirketlerinin davaya dahil edilmeden ve manevi tazminat sorumluluklarının olup olmadığına dair yeterli araştırma yapılmadan karar verilmiş olmasının hatalı olduğu,

bu nedenle mahkemece verilen kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğine yöneliktir.Dava, trafik kazasına bağlı ölüm sebebiyle manevi tazminat istemine ilişkindir.Sigorta şirketlerinin teminat altına aldıkları riziko türleri ve teminat altına alınan zarar türlerinin her birine sağladıkları güvence limitleri sigorta ettiren ile yaptıkları sigorta poliçesinde belirlenmektedir.Zorunlu mali sorumluluk sigortasında ise bu durum ayrıksı olarak her ülke devletinin kendi iç düzenlemeleri ile belirlenmektedir. ... 'nun çalışma esas ve usulleri hakkındaki 26.10.1991 gün ve 21033 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan yönetmeliğin

"Büronun amacı" başlığını taşıyan 5. maddesinin 3. bendi uyarınca, yurt dışında sigortalanmış bulunan ve geçerli olan sigorta sertifikası taşıyan motorlu kara taşıt araçları sahipleri veya sürücüleri tarafından ...'de sebebiyet verilmiş hasarların, doğrudan doğruya idare ve ödenmesi hususundaki işlemleri yapmak, büronun amaçları arasında sayılmıştır.

Bu nedenle yabancı plakalı araçların ...'de karıştıkları kazalarda, şayet geçerli bir yeşil kart sigortaları varsa, bunların sigorta yaptırmalarına gerek olmaksızın araçlarının neden olacağı zararlar karşılanacaktır. Bir başka deyişle, yeşil kart poliçesi o ülkede düzenlenmiş zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi gibi kabul edilecektir.

Buna göre yeşil kart sigortası, anlaşmaya dahil yabancı ülkelerin zorunlu mali sorumluluk sigortalarını biraraya getiren üniform ve beynelminel bir sigorta poliçesi olarak tanımlanmaktadır. Memleketimizin de üyesi bulunduğu Avrupa Konseyi mensuplarının 20 Nisan 1959 tarihinde imzaladıkları "Beynelminel Mecburi Mesuliyet Sigortasına dair Avrupa Sözleşmesi" gereğince ülkemizde de tüzel kişiliği haiz ...

Sigorta ve ... kurulmuş olup, ... uygulanmaktadır.Karayolları Trafik Kanunu’nun 91. maddesi ile Ülkemizin de üyesi bulunduğu Avrupa Konseyi mensuplarının 20 Nisan 1959 tarihinde Strazburg şehrinde imzaladıkları “Beynelminel Mecburi Mesuliyet Sigortası İhdası” ile igili anlaşma hükümleri uyarınca, yabancı plakalı motorlu araçların, şayet milletlerarası geçerli olup ...’de de kabul edilen sigortaları varsa, bunların sigorta yaptırmalarına gerek olmaksızın araçlarının neden olacağı zararlar, zorunlu trafik sigorta güvencesinde olacaktır.

Şayet böyle bir sigortası yoksa, bu araçlar için ... sınırlarına girişlerinde, zorunlu trafik sigorta sözleşmesi yapılacaktır. Yine bu hükümler uyarınca Ülkemizde de geçerli bulunan “...”ne göre faaliyette bulunmak üzere “... Sigorta ve ...” kurulmuştur.Somut olayda, yeşil kart sigortası kapsamında ... tarafından davacılara manevi tazminat talebine karşı ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.

Davacı tarafça kazaya karışan yabancı plakalı aracın, davalı ... ve... sigorta şirketlerine kasko sigorta poliçesi ile sigortalı olduğu ileri sürülmüşse de yabancı plakalı aracın kaza tarihini kapsayan geçerli bir poliçesi bulunup bulunmadığı hususunda yerel mahkemece bir inceleme yapılmamıştır.

Yukarıda da değinildiği gibi sigorta teminat türleri ve miktarlarının belirlenmesi bakımından sözkonusu sigorta poliçesinin temini zaruri olup, davacılar vekilinin iddiası, müvekkillerinin manevi zararının davalı sigorta şirketleri nezdinde kasko poliçesi ile sigortalı ... aracın verdiği zararın, bu sigorta poliçesine göre kapsam (limit) ve nitelik (maddi/manevi) belirlenmesi gerektiği yönündedir.Bu durum karşısında mahkemece, kazaya karışan yabancı plakalı aracın, davacı tarafça bildirilen sigorta şirketleri ... ve... tarafından kaza tarihini kapsayan geçerli sigorta poliçesi bulunup bulunmadığının tespiti,

var ise kaza tarihini kapsayan bu sigorta poliçesinin temini ile teminat türlerinin ( kişi başına maddi-manevi) ve miktarlarının belirlenmesi, ve davalı sigorta şirketlerinin sorumluluk kapsamının buna göre belirlenmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir. (Bkz.

Yargıtay 17. HD'nin 2013/15698 Esas,2014/5046 Karar sayılı ilamı, Dairemizin 2022/2369 Esas 2023/212 Karar sayılı ilamı) Açıklanan nedenlerle, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince kaldırılmasına ve dosyanın belirtilen şekilde işlem ve yargılama yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/Gerekçe uyarınca,

1-Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun yukarıda açıklanan nedenlerle KABULÜ ile, İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/04/2022 tarih ve 2021/557 Esas - 2022/297 K. sayılı kararının HMK'nın 353/1-a/6 madde hükmü uyarınca KALDIRILMASINA,

2-Dosyanın belirtilen şekilde işlem, araştırma ve yargılama yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

3-İstinaf yasa yoluna başvuran davacılar tarafından peşin olarak yatırıldığı anlaşılan istinaf karar ve ilam harcının talebi halinde davacılara İADESİNE,

4-İstinaf incelemesinin dosya üzerinden yapılması nedeniyle, avukatlık ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,