İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2022/2087 K.2022/1578

Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme neticesinde;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ Davacı vekili dava açan dilekçesinde özetle; ... plaka sayılı araç ile davalıya ait ... plaka sayılı araç arasında 05/03/2021 tarihinde trafik kazası gerçekleştiğini, trafik kazasının meydana gelmesinde ... plaka sayılı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunu, kaza neticesinde ticari taksi olarak kullanılan ... plaka sayılı aracın onarımda kaldığını, bu süreye ilişkin kazanç kaybının oluştuğunu, müvekkilinin oluşan kazanç kaybına ilişkin alacağı temlik aldığını, davalı hakkında başlatılan icra takibinin itiraz üzerine durdurulduğunu belirterek,

davanın kabulüne, müvekkilinin uğradığı kazanç kaybına ilişkin fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak üzere 100,00 TL tutarındaki maddi tazminat miktarının, kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davalının İstanbul Andadolu ...

İcra Dairesi nezdinde ... sayılı dosya ile yapılan takibe itirazının iptaline, % 20 den aşağı olamamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderlerinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini, talep ve dava etmiştir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama neticesinde; görülmekte olan davada arabuluculuk dava koşulunun sağlanmaması nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiş, verilen karara karşı davacı vekili tarafından; görülmekte olan davda görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olması nedeniyle ilk derece mahkemesince görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, arabuluculuk dava şartının gerçekleşmediğinden bahisle davanın usulden reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu belirtilerek,

yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.İstinaf edenin sıfatı istinaf nedenleri ile kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;Görülmekte olan dava;

trafik kazasında hasarlanan aracın kullanılamamasından kaynaklanan zararların tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.Kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle, eldeki dava yönünden kararı veren ilk derece mahkemesinin davaya bakma hususunda görevli olup olmadığı hususu öncelikle irdelenmelidir.Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6100 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/1.maddesinde "Aksine hüküm bulunmadıkça,

dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın Asliye Ticaret Mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir" denilerek Asliye Ticaret Mahkemelerinin görev alanı sınırlandırılmıştır.Ticari davalar ise TTK'nın 4/1.maddesinde nispi ticari davalar ve mutlak ticari davalar olarak sayılmıştır.Bir davanın nispi ticari dava sayılması için TTK'nın 4/1.maddesinde belirtildiği gibi her iki tarafın tacir olması ve işin de her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili bulunması gerekir.

Mutlak ticari davalar ise TTK'nın 4/1-a maddesinde her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olup olmadığına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenen hususlar ile yine TTK'nın 4/1.maddesi f fıkrasına kadar sayılan yasalarda belirtilen davalar olarak sayılmıştır.Somut olayda, davacı tarafa ait ... plaka sayılı araç ticari araçtır.

Ancak davalı tarafa ait aracın ticari araç mı yoksa hususi araç mı olduğuna ilişkin (her ne kadar kaza taraflarınca tanzim olunan tutanakta davalı aracının hususi olduğu belirtilmiş ise de) dosya da resmi her hangi bir bilgi yada belge bulunmamaktadır.İlk derece mahkemesince temlik eden davacı tacir ve davacı tarafın dava sebebini oluşturan hasarlı ... plaka sayılı araçta ticari olarak kabul edilip, davanın nispi ticari dava olduğu değerlendirilerek yargılamaya devamla istinaf istemine konu karar verilmiş, davalının tacir olup olmadığı, işin ticari işletmesiyle ilgili olup olmadığı üzerinde durulmamıştır.

Bu durumda ilk derece mahkemesince davacı tarafın tacir ve davacı tarafa ait aracında ticari araç olduğu kabul edildikten sonra, davalının gerçek kişi tacir olup olmadığının ve davalıya ait aracın ticari araç olup olmadığının ilgili yerlerden sorulup kayıt ve belgeler temin edildikten sonra, tarafların tacir ve işinde ticari işletmeleri ile ilgili olması durumunda karar veren Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olacağı kabul edilerek diğer dava koşullarının değerlendirilmesi,

davalının gerçek kişi ve davalıya ait aracında hususi araç olduğunun tespit edilmesi durumunda ise, nispi yada mutlak ticari davadan bahsedilemeyecek olması nedeniyle davaya bakma hususunda görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olması nedeniyle görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, kamu düzeninden olan mahkemenin görevi hususunda yeterli inceleme ve araştırma yapılmadan istinaf incelemesine konu kararın verilmesi yerinde olmamıştır.

Bu nedenle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın HMK'nın 353/1-a/3-4-6.maddeleri gereğince kaldırılmasına, dosyanın belirtilen şekilde araştırma ve inceleme yapılmak üzere mahkemesine iadesine karar verilmesi gerekmiştir.