İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2022/843 K.2022/820

Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme neticesinde;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava açan dilekçesinde özetle. 20.11.2017 tarihinde meydana gelen trafik kazasında müvekkili ...'ın yaralandığını, müvekkili olan davacının kazadan sonra 3 ay boyunca evden çıkamadığını ve yaşadığı maluliyet sebebi ile de bir daha çalışamadığını, davacı ... ve oğlu ...'ın, zararlarının giderilmesi hususunda trafik kazasının gerçekleşmesinde kusurlu olan aracın sigortacısı olan davalıya müracaat ettiğini ancak bir sonuç alınamadığını belirterek,

fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulü ile kalıcı işgöremezlik, geçici işgöremezlik, tedavi giderleri, bakıcı giderleri için şimdilik 1.000-TL maddi tazminatın ile 10.000- TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini, talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, davanın reddinin gerektiğini savunmuştur.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama neticesinde; davacı ...'ın 26/09/2020 tarihinde vefat ettiği, 20/04/2021 tarihli celsede muris vekili avukatın, asilin ölümü nedeniyle vekillik görevinin sona erdiği yönünde beyanda bulunduğu, vefat eden davacı ...'ın mirasçılarını gösterir mirasçılık belgesi ile mirasçılar adına sunulan vekaletnamenin dosyaya ibraz edildiği, davanın 20/04/2021 tarihli 2. celsesinde mirasçılara ait vekaletnamede ismi geçen Av. ...'ün hazır bulunduğu,

duruşmanın 25/05/2021 günü saat 14:05'e bırakıldığı ve duruşmanın atılı bulunduğu gün ve saatten müteveffa mirasçıları vekilinin haberdar olmasına rağmen anılan tarih ve saatte müteveffa mirasçılarının/ vekilinin/vekillerinin 25/05/2021 tarihli duruşmada hazır bulunmaması nedeniyle taraflarca takip edilmeyen dosyanın HMK'nın 150.maddesi gereğince işlemden kaldırılmasına karar verildiği,

dosyanın işlemden kaldırıldığı tarihten itibaren üç ay içerisinde yenilenmediği görüşünden hareketle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş, verilen karara karşı vefat eden davacının mirasçılarının avukatı tarafından yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. Vefat eden davacının mirasçılarının avukatının istinaf başvuru sebepleri.

İlk derece mahkemesince 25/05/2021 tarihli duruşmada dosyanın birinci kez işlemden kaldırılmasına karar verildiği, ancak verilen karardan sonra herhangi bir tebligat yapılmadığı, 6100 sayılı yasanın 150.maddesinde belirtilen hususların yerine getirilebilmesi, yani yenileme dilekçesinin verilebilmesinin koşulunun yapılan işlem hakkında bilgi verilmesi olduğu, ancak işlemden kaldırılma kararının tebliğ edilmemesi nedeniyle yenileme dilekçesi sunulamadığından davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği,

İlk derece mahkemesinin davanın açılmamış sayılması yönünde ki karının Anayasa'nın 36.maddesinde ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6.maddesinde güvence altına alınan adil yargılama ilkesinin temeli olan ve aynı zamanda 6100 sayılı yasanın 27.maddesinde açık bir şekilde yer alan hukuki dinlenilme hakkının ihlali niteliğinde olduğu, bu nedenle verilen kararın hatalı olduğu, hususlarına ilişkindir.

İstinaf edenin sıfatı, istinaf nedenleri ile kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde. Görülmekte olan dava; trafik kazasına bağlı cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Dosya içeriğinden.

Davacı ...n'ın dava tarihinden sonra 26/09/2020 tarihinde vefat ettiği, icra olunan 19/01/2021 tarihli oturumda bu husus gözetilerek; a-davacının 26/09/2020 tarihinde öldüğü anlaşıldığından.

HMK m.55 uyarınca davacı mirasçılarının mirası kabul veya ret ettikleri bu aşamada bilinemediğinden duruşmanın ertelenmesine, b-müteveffa davacının vekili olarak görünen avukata işbu duruşma tutanağının tebliğine, c-davacı vekilinin, davacının ölümü sebebi ile vekalet görevinin sona erdiğinin tespitine, karar verilerek duruşmanın 20/04/2021 günü saat 14:15 bırakılmasına karar verildiği, icra olunan 20/04/2021 tarihli oturumda;

muris davacı ...'ın vefatı nedeniyle dosyada vekili olarak görünen Av. ...'un vekillik görevinin sona erdiğinin tespitine, vekil kaydının UYAP sisteminden silinmesine karar verilerek bir kısım mirasçıların vekili olarak Av. ... ve Av. ...'ün vekaletname sunduğu ancak sunulu vekaletnamenin okunaklı olmadığının tespitini müteakip, a-dosyada müteveffa ...'ın mirasçılarını gösterir veraset ilamı bulunmadığından, huzurdaki davanın murisin tüm mirasçıları tarafından takip edildiğinin denetlenemediği, bu sebeple bu aşamada taraf teşkilinin sağlanıp sağlanmadığı anlaşılamadığından; ön inceleme duruşmasının bir sonraki celseye ertelenmesine,

b-davacı vekilince okunaklı vekaletname ile birlikte müteveffa ... mirasçılarını gösterir mirasçılık belgesinin onaylı örneğinin dosyaya 2 haftalık süre içerisinde sunulmasına, c-ön inceleme duruşmasının bir sonraki celse icrasına karar verilerek duruşmanın 25/05/2021 günü saat 14:05'e bırakılmasına karar verildiği, icra olunan 25/05/2021 tarihli oturumda ise; mirasçılar vekilinin bir önceki duruşmaya katıldığı, yapılan yoklamada hazır olmadığı ve geçerli bir mazerette sunmadığı gerekçesiyle dosyanın 1.kez işlemden kaldırılmasına ve müteakip 09/09/2021 tarihinde de davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun “Tarafların Duruşmaya Gelmemesi, Sonuçları ve Davanın Açılmamış Sayılması” başlığını taşıyan 150. maddesinin 1. fıkrasında “Usulüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflar, duruşmaya gelmedikleri veya gelip de davayı takip etmeyeceklerini bildirdikleri takdirde dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir.” hükmüne, ikinci fıkrasında, “Usulüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflardan biri duruşmaya gelir, diğeri gelmezse, gelen tarafın talebi üzerine, yargılamaya gelmeyen tarafın yokluğunda devam edilir veya dosya işlemden kaldırılır.

Geçerli bir özrü olmaksızın duruşmaya gelmeyen taraf, yokluğunda yapılan işlemlere itiraz edemez.” hükmüne, 4. fıkrada “Dosyası işlemden kaldırılmış olan dava, işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde taraflardan birinin dilekçe ile başvurusu üzerine yenilenebilir. Yenileme dilekçesi, duruşma gün, saat ve yeri ile birlikte taraflara tebliğ edilir.

Dosyanın işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak bir ay geçtikten sonra yenileme talebinde bulunulursa, yeniden harç alınır, bu harç yenileyen tarafça ödenir ve karşı tarafa yüklenemez.

Bu şekilde harç verilerek yenilenen dava, eski davanın devamı sayılır.” hükmüne ve 5. fıkrada da “İşlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde yenilenmeyen davalar, sürenin dolduğu gün itibarıyla açılmamış sayılır ve mahkemece kendiliğinden karar verilerek kayıt kapatılır.” hükmüne yer verilmiştir.

Yukarıda ifade edilen usul hükümlerinden anlaşılacağı üzere, tarafların duruşmalarda hazır olmaları halinde bir sonraki duruşma günü ve saati taraflara tefhim edilmek suretiyle bildirilir. Taraflardan biri veya vekili mazereti nedeniyle belirtilen gün ve saatte duruşmaya gelmemiş, mazeret dilekçesi göndermiş, mahkemece de bildirilen mazeret kabul edilmiş ise, mazeret bildiren tarafa tensip edilecek duruşma gününün davetiye ile bildirilmesi gerekir.

Belirtilen açıklamalar ışığında somut olaya bakıldığında, davanın işlemden kaldırılması kararından önceki oturumda, mirasçıları temsile yetkili olduğunu beyan eden avukatın duruşmaya iştirak ettiği, ilk derece mahkemesince duruşmaya iştirak eden avukatın mirasçıları temsile yetkili olup olmayacağı hususunda sarih bir karar verilmediği ve vekaletnamenin okunaksız olduğu zapta geçilerek okunaklı vekaletname örneklerinin ve vefat eden davacı ile ilgili mirasçılık belgesinin dosyaya ibrazına karar verildiği,

müteakip icra olunun son duruşmada yanılgılı değerlendirme ile daha önce mirasçıları temsile yetkili olup olmayacağı yönünde bir karar verilmemesine rağmen avukatın bir önceki oturumda hazır bulunduğu ve duruşma günü ve saatinden haberdar olduğu görüşünden hareketle dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmış olup, dosyanın işlemden kaldırılmas kararı isabetsiz olduğu gibi, işlemden kaldırma kararı tebliğ edilmeden hukuki dinlenme hakkını ve adil yargılanma hakkını ihlal mahiyetinde üç aylık yasal süre dolmasına rağmen davacı tarafça süresinde yenilenmediğinden,

davanın HMK'nın 150. maddesi gereğince açılmamış sayılmasına karar verilmesi de isabetsiz olmuştur. Hal böyle olunca da vefat eden davacının mirasçılarını temsile salahiyetli olduğu anlaşılan vekilin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın HMK'nın 353/1-a/5.maddesi hüküm gereğince kaldırılmasına, yargılamaya devam edilerek bir karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiş, aşağıda yazılı olduğu şekilde karar verilmiştir.