İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2024/608 K.2024/591

Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesinin ara kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

KARAR Davacılar vekili dava açan dilekçesinde.

03/08/2023 kaza tarihinde, sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı motosiklet ile, Olimpiyat Stadı istikametinden Kayaşehir istikametine doğru sağ şeritte seyir halindeyken, kendisiyle aynı istikamette sol şeridi takiben gerisinden gelip şerit değiştirme manevrası yapan sürücü ... idaresindeki ... plakalı çekicinin sağ arka çamurluk kısımlarının çarpışması sonucu trafik kazası meydana geldiğini, kaza neticesinde davacıların çocuğu ve kardeşi ... vefat ettiğini belirterek,

fazlaya ilişkin haklar saklı olmak üzere (belirsiz alacak) davacı ... için 100,00-TL, ... için 100,00-TL olmak üzere toplam 200,00-TL destekten yoksun kalma maddi tazminatı ile davacı ... için 125.000,00-TL, ... için 125.000,00-TL, ... için 75.000,00-TL, ... için 75.000,00-TL, ... için 75.000,00-TL, ... için 75.000,00-TL, ... için 75.000,00-TL olmak üzere toplam 625.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar .... Tic.

A.Ş.'den müşterek ve müteselsil tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, davacılar vekili dava açan dilekçesinde ayrıca, kazaya karışan araç ile davalıların tespit edilecek taşınır ve taşınmaz malları üzerine ihtiyati haciz niteliğinde ihtiyati tedbir uygulanmasına karar verilmesini, talep etmiştir.Davacılar vekilinin geçici hukuki korumaya ilişkin talebinin değerlendirilmesi neticesinde ilk derece mahkemesince alınan 19/12/2023 tarihli ara kararla;

davacılar vekilinin ihtiyati haciz talebinin kabulü ile dava değeri olan 625.200,00-TL'nin %15'ine isabet eden 93.780,00-TL'nin bedelin nakdi veya süresiz banka teminat mektubu teminat olarak yatırıldığında davalı ... ve davalı ... Anonim Şirketi adına kayıtlı menkul ve gayrimenkul mallar ile 3.kişilerden hak ve alacaklar üzerine dava değeri olan 625.200,00-TL ile sınırlı olmak kaydıyla ihtiyati haciz konulmasına karar verilmiş, ihtiyati hacze davalı ...

Anonim Şirketi vekili tarafından yapılan itirazın 22/01/2024 tarihli duruşmada değerlendirilmesi neticesinde alınan aynı tarihli ara karar ile itirazın reddine karar verilmiş, davalı ...

Anonim Şirketi vekili tarafından; müvekkilinin kazanın oluşumunda kusursuz olması, henüz davada kusur durumunun tespit edilmemiş olması da göz önüne alındığında, ihtiyati hacze hükmedilmesine ilişkin koşulların gerçekleşmediği, bu nedenle verilen kararın hatalı olduğu, teminatın yetersiz olduğu, aşkın haczin söz konusu olduğu ve hatalı ara kararın kaldırılması gerektiği belirtilerek, yasal süresi içerisinde istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.Görülmekte olan dava;

trafik kazasına bağlı ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma maddi tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkindir.Dava, trafik kazasından kaynaklanan ölüm nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkindir.

İİK'nın 257.maddesinde "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarının ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir" denmektedir.Dava konusu zarar haksız eylemden kaynaklandığından, tazminat haksız eylemin gerçekleştiği tarihte muaccel hale gelmektedir. (6098 sayılı TBK. m.117).

Buradaki "muacceliyet" kavramı, alacaklı tarafından talep ve dava edilebilir hale gelmiş olma anlamındadır.Somut olayda, davacılar vekili tarafından ihtiyati haciz isteminde bulunulmuş olup; bu aşamada, kusur oranının ve zarar miktarının tam olarak belirlenmesini beklemek hakkaniyet ile bağdaşmaz.

Diğer yandan, ileri sürülen alacaklar rehin ile temin edilmemiş olduğundan; para alacağını temin amacına dönük olan ihtiyati haciz isteminin, davacıların miras bırakanının kazaya bağlı olarak vefat etmesi, dava dilekçesine ek olarak sunulan trafik kazası tespit tutanağından davalı sürücünün kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğu yönünde tespitte bulunulmuş olması, ayrıca;

alacağın trafik kazasından kaynaklanması nedeniyle haksız fiil tarihinde, yani kaza tarihinde muaccel olması ve talep edilen alacak kalemlerinin rehin ile temin edilmemiş olması birlikte değerlendirilip, yaklaşık ispat koşulunun da gerçekleştiği göz önüne alındığında, ihtiyati hacze hükmedilmesine ilişkin koşulların gerçekleştiği yönündeki ilk derece mahkemesinin belirlemesinde ve bu belirlemeye uygun olarak İİK'nın 259.maddesi hükmü gereğince teminat karşılığında ihtiyati hacze hükmedilmesinde, teminatın belirlenmesine ilişkin ilk derece mahkemesinin taktirinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

Ne var ki; geçici hukuki koruma tedbirinin uygulanmasında, uygulanacak tedbirin amaca uygun ve ölçülülük prensibi ile taraflar arasındaki hak ve menfaat dengesine uygun olması gerekir.

Somut olayda; ihtiyati hacze hükmedilmesine ilişkin koşulların gerçekleştiği gerekçesiyle ihtiyati hacze hükmedilmesine ilişkin ilk derece mahkemesinin ara kararında, az yukarıda açıklandığı üzere, bu yönüyle bir isabetsizlik yok ise de, tacir olduğu anlaşılan istinaf eden şirketin ticaretini engelleyecek şekilde tüm mal varlığına ihtiyati haciz uygulanması amaca uygun ve ölçülü bulunmamıştır.Bu durumda; istinaf eden davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile,

ilk derece mahkemesinin ihtiyati haciz ara kararına itirazın reddi yönündeki ara kararının ve ihtiyati hacze ilişkin ara kararının istinaf eden davalı yönünden kaldırılması, ihtiyati haciz ara kararının diğer yönlerine dokunulmaksızın yalnızca ihtiyati haczin sınırlandırılması suretiyle HMK'nın 353/1-b/2.maddesi hükmü gereğince ihtiyati haciz talebine ilişkin yeniden karar verilmesi gerekmiştir.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ Gerekçe uyarınca,1/İstinaf eden davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile, Bakırköy 5.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/1198 esas sayılı dosyası kapsamında alınan 22/01/2024 tarihli ihtiyati hacze itirazın reddi yönündeki ara kararın ve 19/12/2023 tarihli ihtiyati haciz ara kararının istinaf eden davalı ...

Anonim Şirketi yönünden kaldırılmasına, (HMK.m.353/1-b/2) a/İstinaf yasa yoluna başvuran davalı tarafından yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talep halinde iadesine,b/İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,c/İstinaf yasa yoluna başvuran davalı tarafından istinaf aşamasında yapılan diğer yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince verilecek esas kararla değerlendirilmesine, 2/Davacılar vekilinin ihtiyati haciz talebinin kısmen kabulü ile,

dava değeri olan 625.200,00-TL'nin %15'ine isabet eden 93.780,00-TL nakdi veya süresiz banka teminat mektubu teminat olarak yatırıldığında (teminatın alınmış olması durumunda yeniden teminat alınmaksızın) davalı davalı ...

Anonim Şirketi adına kayıtlı menkul mallar (-mülkiyeti muhafaza ve yakalama tedbirine başvurulmaksızın-) ve gayrimenkul mallar ile ticari iştigalde kullanılan banka mevduat hesapları hariç olmak üzere 3.kişilerde ki hak ve alacaklar üzerine dava değeri olan 625.200,00-TL ile sınırlı olmak kaydıyla ihtiyati haciz konulmasına,