İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2021/2018 K.2023/326

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkillerinin murisi ...'in sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı aracıyla 31/12/2013 tarihinde Diyarbakır istikametinden Elazığ istikametine seyir halindeyken direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu ölümlü yaralamalı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkillerinin murisi olan ...'in vefatı nedeni ile müvekkillerinin destekten yoksun kaldıklarını, açıklanan nedenlerle 1.000-TL destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili 01/10/2018 tarihli ıslah dilekçesinde dava değerini toplam 89.560.90 TL arttırılmak suretiyle ıslahı ile toplam 90.560,90 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacının belirtmiş olduğu aracın kaza tarihi itibariyle müvekkili şirket nezdinde sigortalı olmadığını, davanın ...na yöneltilmesi gerektiğini, davacıların kaza sebebiyle uğradıkları gerçek zararın tespit edilmesi gerektiğini, müvekkil şirketin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, davacının davasının ispatı halinde müvekkili şirketin öncelikle ferilerden sorumlu tutulmaması, olmaz ise asıl alacak, yargılama giderleri ve avukatlık ücreti acısından ayrı ayrı poliçe limiti ile sorumlu tutulmasını, faizin en erken dava tarihinden başlatılmasını ve davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davanın kabulüne, davacı ... için 45.080,05 TL, davacı ... için 45.482,85 TL olmak üzere toplam 90.560,90 TL destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte teminat limiti ile sınırlı olmak üzere davalı ... Sigorta A.Ş.'den alınarak ilgili davacıya verilmesine" karar verilmiştir. Bu karara karşı davacılar vekili ile davalı ... Sigorta A.Ş. vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle. 22.02.2016 havale tarihli dilekçelerinde taraf değişikliği talebinde bulunulmuş olduğunu, talebin kabul edildiğini, talepten sonra dosyada herşeyin usulüne uygun şekilde ilerlediğini, ...

Sigorta A.Ş. dosyaya sunmuş olduğu tüm beyanlarda sigorta poliçesinin kendine ait olmadığından davalı olarak ...'nın gösterilmesi gerektiği şeklinde beyanda bulunduğunu, dosyaya sunulan ıslah dilekçesinde yine davalı olarak ...nın gösterildiğini, gerekçeli kararda taraf değişikliğinin 124/1 kapsamında değerlendirildiği ve ... Sigorta A.ş.'nin verilen kesin sürede beyanda bulunmadığının belirtildiği, oysaki dosyada ...

Sigorta A.ş.'nin açık beyan ve rızasının bulunduğunu, dosyada yanlış değerlendirme yapıldığını, davanın yönetilmesi gereken tarafının ...ı olduğunu belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur. Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

Müteveffanın aracın sürücüsü olduğunu, davacıların murisinin kaza yapan aracın %100 kusurlu sürücüsü olduğunu, %100 kusurlu sürücünün vefatı sebebi ile müteveffanın desteğinden mahrum kalanların trafik sigortacısından ya da herhangi bir kişi ve kurumdan destek tazminatında bulunamayacaklarını, davada taraf değişikliği yapılarak müvekkilinin davadan çıkarılarak ...nın taraf olarak eklendiğini, davacı tarafın davasını ...'na karşı ıslah ettiğini, taraf değişikliğinden sonra resen müvekkilinin davaya taraf olarak eklemesi,

davanın tarafı ...yken ve dahi ıslahın da ...na karşı yapılmışken müvekkili aleyhine hüküm kurmasının hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin davaya konu olay ile ilgili sorumluluğunun olmadığını belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

Dava, ölümlü trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır. Kaza ve poliçe tarihi itibariyle geçerli Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin kararları ile Yargıtay HGK'nun içtihatları gereğince.

Davacıların uğradığı zarara bağlı olarak talep ettikleri hak, salt miras yoluyla geçen bir hak olmayıp bilimsel ve yargısal içtihatlarda kabul edildiği üzere destekten yoksun kalanın şahsında doğrudan doğruya doğan, asli ve bağımsız bir talep hakkıdır. Ölüm nedeniyle doğrudan davacılar üzerinde doğan destekten yoksunluk zararının oluşumundaki kusur davacıya yansıtılamayacaktır.

Dolayısıyla araç sürücüsünün veya işletenin tam kusurlu olması desteğinden yoksun kalan davacıları etkilemeyecektir (Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2014/17669 E. ve 2017/919 K.sayılı kararı ile Yargıtay HGK'nun 15.6.2011 gün ve 2011/17-142 E. ve 411 K.sayılı kararı, 22.2.2012 gün, 2011/17-787 E. ve 2012/92 K. sayılı kararı, 16.1.2013 gün 2013/17-1791 E. ve 2013/74 K. sayılı kararları).

Dosya kapsamından, 31/12/2013 tarihinde destek ...'in yönetenindeki ... plakalı aracın karıştığı tek taraflı kazada destek ...'in vefat ettiği, davacıların bu vefat nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı talebinde bulundukları anlaşılmıştır. Davacılar tarafından dava dilekçesinde ... nolu ZMMS poliçesi nedeni ile ...

Sigorta Sigorta A.Ş.'nin davalı olarak gösterildiği, davalı sigorta şirketinin cevap dilekçesi üzerine , davacılar vekili tarafından 22/02/2016 tarihli dilekçe ile HMK 124. madde gereğince taraf değişikliği talebinde bulunulduğu, mahkemece 23/02/2016 tarihli celsede "1-Davacı vekilinin davalı sıfatındaki maddi hata talebinin kabulüne,2-Davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin UYAP kaydındaki davalı sıfatının silinmesine, yerine ...ı'nın davalı olarak UYAP kaydına işlenmesine, (adresi 22/02/2016 tarihli dilekçede yazılı)" ilişkin ara karar oluşturulduğu, ancak yargılma sırasında 05/12/2017 tarihli celsede " 2-Davacı vekili davasını ... Sigorta A.Ş'ye yöneltmiş olup mahkememizin 23/02/2016 tarihli duruşmasının 2 nolu ara kararı gereğince ...

Sigorta A.Ş'nin Uyap'tan davalı sıfatının silinmesine karar verilmiş ise de; bu aşamada 23/02/2016 tarihli duruşmanın 2 nolu ara kararından sarfi nazar edilerek ...

Sigorta'nın davalı olarak Uyap'a kaydına ve dosyadaki mevcut delil durumuna husumetin esas karar ile birlikte karara bağlanmasına" karar verildiği, 25/12/2018 tarihli celsede" 1-Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine yazılan yazıya verilen cevapta dava konusu ... plakalı aracın kaza tarihi itibariyle sigortalı olduğu bildirildiğinden ve HMK Madde 124'de belirtilen şartlar oluşmadığından davacı tarafın iradi taraf değişikliği talebinin reddine" karar verilmiştir.

2918 Sayılı KTK'nun 94. maddesinde "Sigortalı aracı işletenlerin değişmesi halinde, devreden kişi 15 gün içinde sigortacıya durumu bildirmek zorundadır. Sigortacı, sigorta sözleşmesini durumun kendisine tebliği tarihinden itibaren 15 gün içinde feshedebilir. Sigorta fesih tarihinden 15 gün sonrasına kadar geçerlidir.” hükmü yer almaktadır. Karayolları Motorlu Araçlar ZMSS Genel Şartları C.4 maddesinde ise. “Sigorta sözleşmesi, sözleşmeye taraf olan araç işletenini takip eder.

İşleten, sahip olduğu yeni araca ilişkin bilgileri sigortacıya bildirir. Araç grubunda herhangi bir değişiklik meydana gelmesi halinde, C 3 maddesi hükümleri kıyasen uygulanır. Ancak, sözleşme süresi içinde işletenin değişmesi halinde sigorta sözleşmesi, işletenin değiştiği tarihten itibaren 10 gün süresince herhangi bir işleme gerek kalmaksızın ve prim ödenmeksizin yeni işleten içinde geçerli olur.

Araç değişikliği nedeniyle yeni bir sigorta yaptırılması durumunda, sigortacının işletenin değiştiği tarihe kadar hak kazandığı prim gün esasına göre tespit edilir ve fazlası sigorta ettirene geri verilir" hükmü düzenlenmiştir.

Somut olayda; ... plakalı aracın 31/10/2013 tarihli satış işlemi ile ... adına tescilli olduğu, dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen sigorta şirketine 25/07/2013-2014 tarihlerini kapsar ZMMS poliçesinin düzenlendiği, poliçenin düzenlenme tarihinin 25/07/2013 olduğu, sigortalı işletenin ... olduğu, öz konusu poliçenin işleten değişikliği nedeni ile feshedilmediği anlaşılmıştır.

KTK'nun 94. maddesinde öngörülen ve zorunlu olan işleten değişikliği bildirimini anılan Kanun maddesinde belirtilen 15 gün içinde davalı ... Sigorta A.Ş’ye bildirmediği ve sigortanın dava konusu poliçeye ilişkin sigorta sözleşmesini fesh ettiğine ilişkin bir bilginin bulunmadığı, bu nedenle ...

Sigorta A.Ş’nin ZMMS poliçesi kapsamındaki sorumluluğunun devam ettiği, davaya konu kazanın ise söz konusu poliçenin geçerli olduğu süre içerisinde meydana geldiği, sonuç olarak kaza tarihinde ve saatinde davaya konu aracın sigortalı olduğu, dolayısıyla davalı ...nın zarardan sorumlu olmayacağı ve ...na karşı husumet yöneltilemeyeceği anlaşılmıştır. (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2021/9336 E. ve 2022/1220 K.sayılı kararı).

Ancak mahkemece davacılar vekili tarafından sunulan ıslah dilekçesinde davalının ... olarak gösterildiği, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden ıslah dilekçesi sunulmadığı gözetilmeden karar verilmesi doğru olmamıştır. Açıklanan nedenlerle, davacılar vekili ile davalı ...

Sigorta A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.