İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2021/2442 K.2022/1468

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle. 01/09/2011 tarihinde davalı ...'in hem maliki olduğu hem de sevk ve idaresindeki davalı ...

Sigorta A.Ş tarafından ... numaralı poliçe ile sigortalanmış ... plakalı araç ile ...'a çarpması sonucu ölümüne sebebiyet verdiğini, kaza neticesinde İstanbul 34. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2011/388 E. Sayılı dosyası ile dava açıldığını ancak eksik inceleme yapılarak davalı sürücünün tali kusurlu, ölen ...'un asli kusurlu bulunduğu, meydana gelen kaza nedeni ile davacıların ...'un desteğinden yoksun kaldıklarını, büyük elem ve sıkıntı yaşadıklarını belirterek,

davacı ... için 15.000,00 TL, davacı ... için 15.000,00 TL, davacı ... için 7.500,00 TL manevi tazminatın ölüm tarihi olan 07/09/2011 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ...'den; ölenin desteğinden yoksun kalmaları nedeniyle fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydı ile şimdilik her davacı için 2.000,00 TL olmak üzere toplam 6.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ...'den ölüm tarihinden itibaren işleyecek en yüksek mevduat faizi ile birlikte,

davalı sigorta şirketinden müracaat tarihi olan 21/08/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ZMMS limitleri dahilinde müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, ıslah dilekçesi ile talebini 130.248,09 TL'ye yükseltmiştir. Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davanın zamanaşımına uğradığını, davalının sorumluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve zarar nispetinde olduğunu, kusurun kanıtlanması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davaya konu trafik kazasında vefat eden ...'un İstanbul Anadolu 34. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2011/388 E. sayılı dosyasında tam ve asli kusurlu olduğunun bilirkişi raporları ve Adli Tıp Kurumu'nun nihai kararında belirtildiğini, davacı tarafın müteveffanın ölümünden sonra aile içi gelirin düştüğü yönündeki iddialarının gerçeği yansıtmadığını, davacıların dava konusu trafik kazasının meydana gelmesinde 13 yaşındaki çocuklarını yalnız olarak yolculuk yaptırmak sureti ile kusurlu olduklarını, davacıların istemiş oldukları manevi tazminatın ve faiz oranlarının fahiş olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "1-Davacının maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile.

Davacı ... için 74.377,41 TL maddi tazminatın davalı ... bakımından 07/09/2011 tarihinden, davalı Sigorta Şirketi bakımından 03/09/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, -Davacı ... için 55.870,68 TL maddi tazminatın davalı ... bakımından 07/09/2011 tarihinden, davalı Sigorta Şirketi bakımından 03/09/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,

-Davacı ... için açılan maddi tazminat talebine yönelik davanın reddine, fazla istemin reddine, 2-Manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile. Davacı ... için 9.000,00 TL, davacı ... için 9.000,00 TL, davacı ... için 5.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 07/09/2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den alınarak davacılara ayrı ayrı ödenmesine, fazla istemin reddine," karar verilmiştir.

Bu karara karşı davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunulmuştur. Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin kusuru bulunmadığını, hükmedilen manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu, müteveffanın ilerleyen süreçte antrenör olarak çalışacağı varsayımı üzerine yapılan değerlendirme ve hesaplama yapılmasının eksik ve hatalı olup asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması gerektiğini, müteveffanın ailesinin çocuk üzerindeki ihmalinin gözardı edildiğini, hükme esas alınan yetiştirme gideri miktarları hatalı ve eksik hesaplanmış olduğunu, ayrıca müteveffanın annesinin ev hanımı olup olmadığı istinaf kararı sonrası yerel mahkemece yapılan yargılamada da araştırılmaksızın hüküm kurulduğunu,

halbuki bu hususun da araştırılarak hükmedilen tazminatta indirim yapılması gerektiğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur. Dava ölümlü trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olup, istinaf açısından uyuşmazlık konusu, HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere itiraz verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.

Mahkemece ilk verilen hükmün istinaf edilmesi üzerine Dairemizin 16/07/2020 tarih, 2018/1821 Esas ve 2020/3406 Karar sayılı kararı ile " ... Mahkemece aldırılan kusur raporu ile ceza yargılaması sırasında alınan kusur raporlarının birbiriyle örtüştüğü ve olayın oluşuna uygun düştüğü nazara alındığında davalı ... vekilinin kusura yönelik istinaf itirazı yerinde görülmemiştir ...

Kaza tarihinde 13 yaşında olan desteğin ölümü sebebi ile annenin çalışıyor olması halinde hem anne hem de baba yönünden hesaplanacak tazminattan, asgari ücretin %5'i oranında, annenin çalışmayıp aile ekonomisine katkısının bulunmadığının tespiti halinde ise sadece baba yönünden hesaplanacak tazminattan asgari ücretin %5'i oranında yetiştirme giderinin indirilmesi gereklidir. ... anne yönünden yetiştirme gideri hesaplanmamış, davacı babanın destek zararı hesabında babadan 1/7 (% 14,28) oranında yetiştirme gideri indirilmiştir. ...

Ancak davacı vekili dava dilekçesinde anne ...'nın kiraladığı dükkanı işlettiğini, aylık cironun 15.000,00 TL civarında olduğunu beyan etmiş, emniyet araştırmasında bu yönde bir belirtme yapılmamıştır.

Bu nedenle anne açısından ek araştırma yapılmaması eksik araştırmaya dayalı olmuştur. ... müteveffa ...'un antrenör olamayacağı yönünde bir iddia yada kanıt bulunmamasına göre müteveffanın 3. derece üzeri antrenör olacağı ve 5.000,00 TL aylık alacağının kabul edilmesinde ... değinen istinaf talepleri yerinde değildir. ... manevi tazminata ilişkin istinaf talepleri yerinde görülmemiştir." gerekçesiyle kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.

İlk kararın istinafında, dairemizce değerlendirme konusu yapılmış olmakla. Kusura, manevi tazminata, müteveffanı antrenör olarak çalışacağı varsayımı üzerine hesaplama yapılmış olmasına değinen istinaf talepleri yerinde değildir. İDM'ce anne açısından kaza tarihi itibarıyla araştırma yönünden müzekkere yazılmış, gelen yanıtta ise kaza tarihine ilişkin araştırma yapıldığı yönünde bir açıklama olmaksızın, davacı anne ... için sosyal ve ekonomik durumu gösterir yanıtı gelmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bu husus gerekçeli kararda "Mahkememizce yaptırılan sosyal ekonomik durum araştırmasında; davacı anne ...' un evli ve 3 çocuk annesi olduğu, ev hamını olan davacının geçiminin inşaat işçisi olan eşi tarafından sağlandığı, oturdukları evin kira olduğunun belirtildiği, bu bağlamda Anne ... yönünden yetiştirme gideri tenzili yapılmayacağı," şeklinde karşılanmış olup, yine ilk müzekkereden sonra 26/08/2021 tarihinde aynı amaçla yeniden müzekkere yazılmış ise de yanıtı gelmemiş, akıbeti beklenmeden karar verilmiştir.

Dosya istinaf açısından Dairemizde bulunduğu esnada davacı anne ... yönünden araştırma yapılmış, Gelir İdaresi Başkanlığı'nın cevabından kaza tarihini de kapsar, 29/11/2007 - 31/12/2014 tarihleri arasında ticari faaliyet gösterdiği açıklanarak ekinde mükellef sicil bilgi formu da gönderilmiştir.

Bu itibarla anne açısından da yetiştirme gideri tenzili yapılması gerekirken, İlk Derece Mahkemesince yazı yanıtı beklenmeden ve anne ... yönünden ev hanımı olduğu değerlendirmesiyle yetiştirme gideri tenzili yapılmayacağı kabulü ile karar verilmesi doğru olmamıştır.

Ancak İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda anne ... yönünden hesaplanan tazminat miktarından % 5 oranında yetiştirme gideri tenzili yapılsa dahi sonuç tazminat, ıslah edilen hal ile İlk Derece Mahkemesinin kabulünde olan tazminat miktarından fazla hesaplanacağından, mahkeme gerekçesi bu açıdan hatalı ise de hüküm fıkrası sonuç olarak doğrudur. Bu nedenle.

Davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince, İlk Derece Mahkemesi kararı gerekçe açısından düzeltilerek, aşağıda yazılı olduğu şekilde esas hakkında yeniden aynı yönde hüküm kurulmasına karar verilmiştir.