İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2021/945 K.2023/1569

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

23/05/2016 tarihinde, Ankara-İstanbul Otoyolu Düzce Melen Köprüsü mevkiinde sürücü ... idaresindeki ... plakalı aracı ile seyir halinde iken yol kesimine geldiğinde havanın yağışlı ve zeminin ıslak olmasından dolayı aracın direksiyon hakimiyetini kaybederek ön kısımları ile yolun solunda bulunan çelik bariyerlere çarpması neticesinde yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, araçta yolcu olan ...'in vefat ettiğini, kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücüsü dava dışı ...'ın tam kusurlu olduğunun tespit edildiğini,

müteveffa ... vefat etmesi nedeniyle vekil edeni davacı eşi ve çocuklarının manevi zarara uğradıklarını, Türkiye'nin 25/06/1974 tarihinde Motorlu Taşıtların Mecburi Mali Mesuliyet Sigortasına dair Avrupa Sözleşmesi imzalamış olduğundan Yabancı plakalı araçların Türkiye'de karıştığı kazalardan Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu'nun sorumlu olduğunu, manevi tazminat talebi ile davalı Türkiye Motorlu Taşıtlar Bürosu'na başvuru yapılmış ise de talebe yönelik olumsuz sonuç alındığını, davacı ... için 200.000 TL,

davacılar ... için 50.000'er TLmanevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

28/06/2008 gün ve 26920 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan yönetmeliğe göre çalışma usul ve esasları düzenlenmiş olan vekil edeninin yabancı ülke yeşil kart büroları ile yaptığı Internal Regulations Anlaşma çerçevesinde yabancı plakalı araçların Türkiye'de karıştırıkları kazalarda şayet geçerli bir yeşil kart sigortaları mevcutsa yeşil kart sigortacıları adına kusur esasına göre sebebiyet verilen üçüncü şahıs hasarlarını tedvir ettiğini,

vekiledeninin yabancı plakalı araçların Türkiye'de sebebiyet verdikleri kazalarda ortaya çıkan hasarların tedvirinde bu araçların sahip veya sürücüleri adına hareket etmeyip kaza tarihini kapsayan geçerli yeşil kart sigortaları olması halinde bu sigorta şirketi adına hareket ettiklerini, bu durumda Trafik Kanunu ve Ticaret Kanunu hükümleri gereği yabancı plakalı bir aracın sebebiyet verdiği trafik kazası sonrası ortaya çıkan hasarlar için kusur esasına göre ve yabancı sigorta şirketine izafeten Mali Sorumluluk Sigortası Limit ve Şartları çerçevesinde müvekkil büronun sorumluluğu doğduğunu,

davacı ...'in destekten yoksun kalma tazminatı talebinin Türk mevzuatına göre incelendiğini ve tüm tazminatın ödendiğini, Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu'nun manevi tazminatlarla ilgili ve limit üstü taleplere ilişkin sorumluluğu bulunmadığını, manevi tazminat teminatının bulunmadığına ilişkin cevabi yazı davacılara 16/08/2018 tarihinde mektupla bildirildiğini, yeşil kart sistemine göre kuralın kazanın meydana geldiği ülke mevzuatının uygulanması olduğunu, somut davada ... plakalı aracın yeşil kart sigortacısına 23/11/2016 tarihli ve 20/06/2018 tarihli yazıyla İç Düzenlemeler 3.5.maddesine göre onay verip vermediklerinin sorulduğunu,

yabancı sigorta şirketinin de 16/01/2017 ve 20/06/2018 tarihli cevabi yazılarıyla onay vermediklerini açıkça yazdıklarını, sonuç olarak manevi tazminat teminatının olmaması sebebiyle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonucunda,"Davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 60.000 TL, davacı ... için 30.000 TL, davacı ... için 30.000 TL, davacı ... için 30.000 TL, davacı ... için 30.000 TL olmak üzere toplam 180.000 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 23/05/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine,

Fazlaya ilişkin istemin reddine" karar verilmiştir.Bu karara karşı davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkilinin manevi tazminatla ilgili teminat ve sorumluluğunun bulunmadığını, kaza Türkiye'de meydana geldiğinden uygulanacak hukukun Türk Hukuku olduğunu, buna göre manevi tazminat trafik sigortası dışında olduğundan sigorta şirketinin manevi tazminatla ilgili hiçbir sorumluluğunun bulunmadığını, 23.05.2016 tarihinde kazaya karışan yabancı plakalı aracın yeşil kart sigortacısına,

mütevveffa ...'in eş ve çocuklarının Türk mevzuatına göre sigortacının sorumluluğunda olmayan ve mevzuata göre limit ve şartlar dışında kalan manevi tazminat teminatı verip vermediklerinin sorulduğunu, şirketin onay vermediğini ve Türk Hukukuna göre taleplerin değerlendirilmesini belirttiğini, yabancı sigorta şirketinin manevi tazminat teminatı olmadığına ve iç düzenlemeler 3.5 maddesine göre sorulan onay talebine red cevabı verdiğine ilişkin tüm yazışmaları ve hasar dosyasını Mahkemeye sunduklarını,

Mahkemeye verilen dilekçelerde yeşil kart sistemine göre kaza ülkesi olan Türkiye'de manevi tazminatın sigortacının sorumluluğunda olmaması ve yabancı şirketinden manevi tazminat teminat onayının olmaması sebebiyle ne yabancı şirketin ne de müvekkilinin manevi tazminattan sorumlu tutulamayacağını ve davacıların talebinin reddi gerektiği belirtilmesine rağmen yerel Mahkemece hiçbir gerekçeye dayandırmaksızın manevi tazminatla ilgili kısmen kabul kararı verdiğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

Dava, ölümlü trafik kazası nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2011/7660 Esas-13043 Karar sayılı ilamında;"... Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Türkiye Motorlu Taşıt Bürosunun Çalışma Usul Ve Esasları Hakkında Yönetmeliğinin 5.maddesi uyarınca.

Büro motorlu araçların işletilmesi nedeniyle tabi olunan mali sorumluluğu karşılamak üzere yurtdışında geçerli sigorta belgelerinin basım, denetim ve düzenlenmesi ile bu sigorta belgeleri kapsamında motorlu araçların sebep olduğu hasarların ödenmesini ve motorlu araçların işletilmesi nedeniyle tabi olunan mali sorumluluğu karşılamak üzere yurtdışında düzenlenen ve ilgili mevzuat uyarınca ülkemizde geçerli bulunan sigorta sözleşmeleri kapsamında bu araçların sebep olduğu hasarların tedvir ve tasfiyesini temin eder.Davalının sorumluluğunun doğması için kazaya sebebiyet veren yabancı plakalı aracın Türkiye sınırları içinde geçerli sigorta

sözleşmesinin bulunması gerekmektedir.

Birleşen dava dosyası içinde mevcut olan Bulgaristan devleti yeşil kart bürosunun 13.1.2004 tarihli yazısının tercümesinden kazaya karışan Bulgaristan plakalı tır için sadece Polonya ve Ukrayna için yeşilkart teminatı verilmiş olduğu, Türkiye için verilmiş böyle bir teminat bulunmadığına göre davalı Türkiye motorlu taşıt bürosu hakkındaki davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde kabulüne karar verilmesi isabetli değildir. "şeklinde açıklanmıştır.

Somut uyuşmazlıkta, mahkemece kaza nedeniyle Düzce 1. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2017/247 E. -2020/156 K. sayılı dosyasında mevcut 21/07/2017 tarihli Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi raporu ile hasar dosyası getirtilerek değerlendirme yapılmış ise de davalı tarafın savunmaları ve sunduğu deliller incelenmeksizin karar verilmesi eksik incelemeye dayalı olmuştur.

O halde mahkemece yapılması gereken, öncelikle kazaya karışan aracın tescil edildiği ülke olan Romanya tarafından Türkiye için verilmiş yeşilkart teminatı bulunup bulunmadığının tespiti ile yeşilkart teminatı bulunması halinde sigorta poliçesinin ve genel şartlarının tercümesi dosyada bulunmadığından tercümesi yaptırılarak dosyaya eklenmesi,

poliçe kapsamında manevi tazminat klozu bulunup bulunmadığı incelenerek ve dosyaya ekli davalı tarafın sunduğu deliller ve tüm dosya kapsamı da değerlendirilerek yeşil kart manevi tazminatı kapsıyor ise soncuna göre karar verilmesi olmalıdır.Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.