İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2023/2574 K.2024/1142

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin, davalılardan ... San. ve Tic. Ltd. Şti.nden kredi borçlusu, ...'den de bu borcun müşterek borçlu ve müteselsil kefili olarak alacaklı bulunduğunu, İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası ile takibe geçildiğini, bu dosyadan celbedilen trafik kayıtlarında davalı- satıcı ... San. ve Tic. Ltd.

Şti.nin maliki olduğu ... ve ... plaka sayılı araçların 26.02.2008 tarihinde diğer davalı ...'a, onun da 15 gün sonra 11.3.2008 tarihinde ...'in akrabası olan dava dışı ...'in ortağı ve temsilcisi olduğu davalı ... San. Tic. Ltd. Şti. ne devrettiğini, Davalı satıcı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.nin maliki olduğu ... plaka sayılı aracı yukarıdaki satıştan 1 gün önce diğer davalı ...'a 25.02.2008 tarihinde devrettiğini, davalı satıcı ... San. ve Tic. Ltd.

Şti.nin maliki olduğu ... plaka sayılı aracı yukarıdaki satıştan 7 gün sonra davalı ... Paz. San. Tic. Ltd. Şti. ne 03.03.2008 tarihinde devrettiğini, davalı satıcı ... San. ve Tic. Ltd.

Şti.nin maliki olduğu ... plaka sayıtı aracını 04.09.2007 tarihinde devrettiğini, davalı satıcı kefil ...'in maliki olduğu ... plaka sayılı aracını a ve b bendlerinde yazılı araçların satıldığı kişiye diğer davalı ...'a ve yine aynı tarihlerde 26.02.2008 tarihinde devrettiğini, müvekkili bankanın alacağını tahsil imkanı bulunmadığına dair haciz tutanaklarının İİK 105. maddesi gereğince geçici aciz belgesi hükmünde olduğunu, davalı borçlular ... San. ve Tic. Ltd.

Şti. ve ...'in maliki oldukları araçları alacaklılarını ızrar ve ondan mal kaçırmak amacıyla elden çıkardıkları ve mal varlıklarını suni bir şekilde eksilttiklerini, davalı ...'ın davalı borçluları tanıdığı ve onların trafik müşavirliğini yapan kişi olduğunu, satış işlemlerinin sembolik olduğunu belirterek satış suretiyle devri yapılan ... , ..., ..., ..., ..., ... plakalı araçlara ilişkin tasarruf işlemlerinin müvekkili banka yönünden iptaline ve İstanbul ...

İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasından cebri icra yolu ile hakkını alma yetkisinin tanınmasına, ikinci defa satılarak el değiştirilmiş araçlarda son malik durumundaki ... Paz. San. Tic. Ltd, Şti. aleyhindeki talebin kabul edilmemesi halinde ... VE ... plaka sayılı araçların değerine karşılık satış tarihi itibarıyla rayiç değerleri değerinden alacak tutarı ile sınırlı bir tutardaki bir tazminatın satış tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ...

San. ve Tic, Ltd. Şti. ile ...'dan müşterek ve müteselsilen tahsiline, fazlaya dair ve faizle karşılanamayan munzam zarar talep haklarının saklı tutulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın iki yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğunu, ... plakalı araç, 04.09.2007'de satılmış iken davanın 22.10.2008'de açılmakla zamanaşımına uğradığını, müvekkilinin 2007'den beri ... plakalı araçla servis taşımacılığı yaptığını, diğer davalılarla akrabalığı ve tanışıklığı olmadığını, aracı "...com" isimli siteden bularak davada adı geçmeyen ...San. ve Tic. Ltd.

Şti.'nden satın aldığını, araç bedeli olan 32.000,00-TL'yi nakden şirket yetkilisine ödediğini, satışı yapan şirket ve yetkililerini ve ortaklarını tanımadığını, davacıya borçlu olan kişilerin hal ve vaziyetinden bilgi sahibi olmadığını ve bilgi sahibi olmasının da mümkün olmadığını, İİK 279. maddesi gereğince müvekkili hakkındaki davanın dinlenebilir olmadığını, ayrıca borcun aracın satışından önce doğmuş olması gerektiğini, halbuki davacı alacağının 2008'de doğması nedeniyle iptali istenen tasarrufun 04.09.2007'de gerçekleşmesi nedeniyle davanın reddinin gerektiğini belirterek davanın zamanaşımı yönünden reddine,

aksi halde esas yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davanın reddine" karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; mahkemece alınan bilirkişi raporlarında aracın değerinden çok aşağı fiyatla satıldığının açıkça belirtildiğini, mahkemece arada çok farkın olmamasını gerekçe göstererek haklı davalarının reddine karar vermiş olmasının hukuka aykırı olduğunu, aradaki farkın az olmasından kaynaklı muvazaanın olmadığına kanaat getirilmesinin de hatalı olduğunu, Yerleşik içtihatlar gereği aradaki fark az olsa dahi satışın yakın tarihte yapılmış olması muvazaanın varlığının kabulünü gerektirdiğini, mahkemenin bu hususu göz ardı etmesinin kabul edilemeyeceğini,

mahkemenin dayandığı bir diğer husus ise taraflar arasında tanışıklık olmamasına ilişkin olduğunu, taraflar arasında tanışıklık olduğunun yargılama aşamasında ispat edildiğini, yerel mahkeme tüm somut delillerini yok sayıp davanın reddine karar vermesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

Dava, tasarrufun iptali istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.

İİK'nın 277 ve izleyen maddelerinde düzenlenen tasarrufun iptali davalarında amaç, borçlunun haciz ya da iflasından önce yaptığı ve aslında geçerli olan bazı tasarrufların geçersiz ya da "iyiniyet kurallarına aykırılık" nedeniyle alacaklıya karşı sonuçsuz kalmasını ve dolayısıyla o mal üzerinden cebri icraya devamla alacağın tahsilini sağlamaktır.

Bu tür davaların dinlenebilmesi için davacının borçludaki alacağının gerçek olması, borçlu hakkındaki icra takibinin kesinleşmiş olması, iptali istenen tasarrufun takip konusu borçtan sonra yapılmış olması ve borçlu hakkında alınmış kesin veya geçici aciz belgesinin (İİK'nın 277 maddesi) bulunması gerekir. Bu ön koşulların bulunması halinde ise İİK'nın 278., 279. ve 280. maddelerinde yazılı iptal şartlarının bulunup bulunmadığı araştırılmalıdır.

İstinafa konu İlk derece Mahkemesi kararının, Mahkemenin 2014/392 Esas sayılı dava dosyasının 19/12/2022 tarihli celsesinde verilen tefrik kararı oluşturulduğu ve karar verildiği anlaşılmaktadır. Dava dilekçesinde, davacı bankanın, davalılardan ... San. ve Tic. Ltd.

Şti.nden kredi borçlusu, ...den de bu borcun müşterek borçlu ve müteselsil kefili olarak alacaklı bulunduğu ve kredi hesabının kat ediliş tarihi olan 07.04.2008 itibarıyla 247.817.03 TL. alacağın ödenmesi ihtar edildiği halde borç ödenmediğinden 23.05.2008 tarihinde 166.607.55 TL. üzerinden İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası ile takibe geçildiği, bu dosyadan celbedilen trafik kayıtlarında davalı- satıcı ... San. ve Tic. Ltd.

Şti. üzerine kayıtlı olan ve 04/09/2007 tarihli noter satış senedi ile davalı ...' ye satılan aracın İİK 277 ve devamı maddeleri gereği iptale tabi olduğu belirtilerek tasarrufun iptali talep edilmiştir. Tasarrufun iptali davalarında borçlu ve borçlu ile birlikte iptale konu tasarrufta bulunan kişinin birlikte taraf olmaları dava koşuludur. Zorunlu dava arkadaşlığı söz konusudur.

Somut olayda Mahkemece dava tefrik edilirken davalı devir alan ... davalı gösterilmiş ancak borçlu ...San. ve Tic. Ltd. Şti. taraf gösterilmemiş ve gerekçeli karar da tebliğ edilmemiştir. O halde İlk Derece Mahkemesince yapılması gereken öncelikle dava şartı olan davalı borçlu ... San. ve Tic. Ltd. Şti. davaya dahil edilerek taraf teşkilinin sağlanması, bildireceği delillerin toplanması ve tüm dosya kapsamına göre inceleme yapılarak sonucuna göre karar verilmesi olmalıdır.

Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/4. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.