İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2024/1896 K.2025/745

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

30.12.2020 tarihinde sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç seyir halinde iken kusurlu olarak yaya ...'e çarpması sonucu trafik kazası meydana geldiğini, kaza nedeniyle müvekkilinin yaralandığını, davalının Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi kapsamında sorumlu olduğunu, davalı tarafa başvuru yapıldığını ancak ödeme yapılmadığını, zorunlu arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını, davanın belirsiz alacak davası olarak kabulü ile maluliyet oranı dahil olmak üzere fazlaya ilişkin tüm haklar saklı kalmak kaydıyla.

100 TL sürekli iş göremezlik, 50 TL geçici iş görmezlik, 50 TL tedavi gideri tazminatı olmak üzere şimdilik toplam 200 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacı müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

28.06.2008 gün ve 26920 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan yönetmeliğe göre çalışma usul ve esasları düzenlenmiş olan müvekkili Büronun, yabancı ülke Yeşil Kart Büroları (Emsal Bürolar) ile yaptığı Internal Regulations Anlaşma çerçevesinde yabancı plakalı araçların Türkiye’de karıştıkları kazalarda şayet geçerli bir Yeşil Kart sigortaları mevcutsa Yeşil Kart Sigortacıları adına kusur esasına göre sebebiyet verilen üçüncü şahıs hasarlarını tedvir ettiğini, Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu, yabancı plakalı araçlar için yeşil kart poliçesi düzenlemediğini, yeşil kartı düzenleyen şirketin,

yabancı plakalı aracın tescil ülkesindeki yabancı sigorta şirketi olduğunu, müvekkili Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu’nun görevi ve sorumluluğunun, kaza tarihinde geçerli yeşil karta sahip yabancı plakalı araçların kusuruyla karıştığı kazalarda zarar gören üçüncü şahısların hasarlarını incelemek ve ödemesini yaptığını, davaya konu kazaya karışan ... plakalı aracın Türkiye’de kaza tarihi olan 30.12.2020 tarihini kapsayan geçerli yeşil kartı bulunmadığını,

bu nedenle ... plakalı yabancı aracın Türkiye’de kaza tarihinde geçerli yeşil kart sigorta sertifikasının davacı tarafından dosyaya ibraz edilene kadar davanın husumet yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, her yabancı plakalı aracın Türkiye’de neden olduğu kazalardan doğan zararın Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu tarafından karşılanması gibi bir durum söz konusu olmadığını, Sigortacılık Kanunu çerçevesinde kaza tarihinde Türkiye’de geçerli bir yeşil kart sigortası bulunmayan araçların sebebiyet verdiği hasarlara teminat vermesinin söz konusu olmadığını, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemekle birlikte;

davacı yanın taleplerinin miktar ve yerindeliğinin, kusur oranlarının, ceza dosyasının,maddi tazminata hak kazanıp kazanılmadığının, maluliyetin tespitinin ve kaza ile illiyet bağının Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulu tarafından tespiti ve sair hususların incelenmesi ve değerlendirilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davanın reddine" karar verilmiştir.

Bu karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

03/04/2021 tarihinde sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç seyir halinde ikenyaya ...'e çarpması sonucu trafik kazası meydana geldiğini, müvekkili ..., söz konusu trafik kazası nedeniyle, Kırklareli Üniversitesi Hastanesi tarafından düzenlenmiş olan 29/07/2022 tarihli rapora göre %37 oranında malul kaldığını, sonrasında sürekli ve geçici iş göremezlik ile bakıcı gideri ve tedavi masraflarının tazmini için söz konusu dava açıldığını, İlk derece mahkemesince ' Dosyaya "Yeşil Kart Sigortası"nın varlığına dair bir belge sunulamamıştır.

Sınır kapılarından yeşil kartı olmayan araçların geçişine izin verilmediği ve kazanın Türkiye’de olduğu gözetildiğinde yabancı aracın geçerli bir yeşil kartının bulunduğunun kabulü gerektiği yönündeki gerekçe Yargıtay tarafından kabul edilmemektedir, Davamıza konu kazanın tarihi (30.12.2020) ise bu değişiklikten sonradır.

Bu nedenle davacı vekilinin hasardan dava dışı "..."nın sorumlu olduğuna yönelik iddiası yerinde görülmemiştir' şeklinde karar verildiğini, söz konusu karar usul ve yasaya aykırı olduğunu, şöyle ki;Mahkemece yeterli inceleme ve araştırma yapılmadan davanın reddine karar verildiğini, dava konusu aracın yeşil kart sigorta poliçesinin bulunup bulunmadığı konusu yeterince araştırılmadığını,

davalı Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu'na ve Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi’ne müzekkere yazılarak ... plakalı aracın şase ve motor numarası da belirtilmek suretiyle kaza tarihini kapsar şekilde yeşilkart sigortası bulunup bulunmadığı hususunun sorulması gerektiğini, ayrıca sınır kapılarından yeşil kartı olmayan araçların geçişine izin verilmediği ve kazanın Türkiye’de olduğu gözetildiğinde yabancı aracın geçerli bir yeşil kartının bulunduğunun kabulü gerektiğini, zira gerekçede hem davalının sorumlu olmadığı hem de ...'nın sorumlu tutulamayacağı sonucuna varıldığını,

bu durumda müvekkilin uğramış olduğu zararın tazmini kurumsal olarak mümkün olmayacağını, bu da müvekkili hak kaybına uğratacağını, dolayısıyla müvekkil maluliyeti itibariyle bu kadar bir zarara uğratılmışken zararının tazmini kısmının hukuki olarak çözümsüz bırakılması hakkaniyete uygun olmadığını, dava konusu kazaya ilişkin davalının sorumlu olduğu kabulüyle yargılamaya devam edilmesi gerekirken davanın reddine karar verilmesi hukuka uygun olmadığını, mahkemece dava konusu alacakların zamanaşımına uğraması konusunda eksik incelemeyle davanın reddine karar verildiğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.Dava,

yaralamalı trafik kazası nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.Türkiye Motorlu Taşıt Bürosunun Çalışma Usul Ve Esasları Hakkında Yönetmeliğinin 5.maddesinde “Büro motorlu araçların işletilmesi nedeniyle tabi olunan mali sorumluluğu karşılamak üzere yurtdışında geçerli sigorta belgelerinin basım,

denetim ve düzenlenmesi ile bu sigorta belgeleri kapsamında motorlu araçların sebep olduğu hasarların ödenmesini ve motorlu araçların işletilmesi nedeniyle tabi olunan mali sorumluluğu karşılamak üzere yurtdışında düzenlenen ve ilgili mevzuat uyarınca ülkemizde geçerli bulunan sigorta sözleşmeleri kapsamında bu araçların sebep olduğu hasarların tedvir ve tasfiyesini temin eder.” hükmüne yer verilmiştir.

Türkiye Motorlu Taşıt Bürosunun görevleri arasında, üye sigortacılar tarafından düzenlenmiş yeşil kartı bulunan bir Türk plakalı aracın yeşil kart sistemine dahil diğer ülkelerde sebep olduğu zararları, üyelerinin katılımı ile kurulmuş olan Yeşil Kart Reasürans Havuzunun yöneticisi sıfatıyla, üyeleri adına gidermek yer almaktadır. Bir başka deyişle, yeşil kart poliçesi o ülkede düzenlenmiş zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi gibi kabul edilecektir.

Buna göre yeşil kart sigortası anlaşmaya dahil birbirlerine seyahat edilecek yabancı ülkelerin zorunlu mali sorumluluk sigortalarını bir araya getiren üniform ve beynelminel bir sigorta poliçesi olarak tanımlanmaktadır.Ülkemizin de üyesi bulunduğu Avrupa Konseyi mensuplarının 20 Nisan 1959 tarihinde imzaladıkları “Beynelmilel Mecburi Mesuliyet Sigortasına Dair Avrupa Sözleşmesi” gereğince ülkemizde de tüzel kişiliğe haiz Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliği Motorlu Taşıt Bürosu kurulmuş olup, Yeşil Kart sistemi uygulanmaya başlamıştır.Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2019/2587E. ve 2020/2024 K. sayılı ilamında ;

"...Türkiye Motorlu Taşıt Bürosunun Çalışma Usul Ve Esasları Hakkında Yönetmeliğinin 5.maddesinde “Büro motorlu araçların işletilmesi nedeniyle tabi olunan mali sorumluluğu karşılamak üzere yurtdışında geçerli sigorta belgelerinin basım,

denetim ve düzenlenmesi ile bu sigorta belgeleri kapsamında motorlu araçların sebep olduğu hasarların ödenmesini ve motorlu araçların işletilmesi nedeniyle tabi olunan mali sorumluluğu karşılamak üzere yurtdışında düzenlenen ve ilgili mevzuat uyarınca ülkemizde geçerli bulunan sigorta sözleşmeleri kapsamında bu araçların sebep olduğu hasarların tedvir ve tasfiyesini temin eder.” hükmüne yer verilmiştir. ..Somut olayda, Türkiye Motorlu Taşıt Bürosuna üye sigorta şirketlerinden davalı ...

Sigorta A.Ş tarafından uluslararası Yeşil Kart poliçesi temin edilmiş bulunan araç davacıların destekleri olan sürücü ...'in idaresinde iken İtalya'da meydana gelen tek taraflı trafik kazasında sürücü ... vefat etmiştir.

Bu durumda yukarıdaki açıklamalara göre davanın husumetten reddi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir." şeklinde açıklanmıştır.Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, kararın gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre.

Türkiye Motorlu Taşıtlar Bürosu, yabancı plakalı araçların Türkiye'de karıştığı kazalarda zararların karşılanması sorumluluğu araçların yeşil kart sigortası olması halinde, kaza tarihindeki Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası limitleri ile sınırlı olacaktır.

Somut olayda, mahkemece kazaya karışan yabancı plakalı aracın kaza tarihini kapsar yeşil kart poliçesi bulunup bulunmadığının belirlenmesi için SBGM ve davalıya yazılan müzekkere cevaplarından Türkiye de kazaya karışan yabancı plakalı aracın kaza tarihini kapsar yeşil kart poliçesi bulunmadığı bildirilmiş olmasına göre davalının yeşil kart sorumluluğuna gidilemeyeceğinden açıklanan gerekçe ile davanın reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmamaktadır.Bu nedenlerle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.