İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2025/2001 K.2025/1607

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... ve Servis A.Ş.'ye ait ... plakalı otomobilin, müvekkili şirket nezdinde ...

Nolu poliçesi sigortalandığını, 29/01/2021 tarihinde ... plakalı aracın sürücüsünün, direksiyon hakimiyetini kaybederek gidişe göre yolun sonunda park halinde bulunan ... plakalı aracın sağ arka yan çamurluk kısımlarına kendi aracının sağ ön köşe tampon ve sol ön yan çamurluk kısımlarıyla çarpması ve bu çarpmanın etkisi ile park halindeki ... plakalı aracın sol ön köşe tampon kısımları ile önünde park halinde bulunan ... plakalı aracın sol arka köşe tampon kısımlarına çarpması sonucu 3 araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, sigortalı araç sürücüsünün kazanın ardından olay yerini terk ettiğini,

kaza tespit tutanağında bu kazanın oluşumunda ... plakalı aracın firar eden sürücüsü 2918 sayılı KTK'nun 84/J maddesini ihlal ettiğinin tespit edildiğini, davalı şirkete ait aracın %100 kusuruyla kazanın meydana gelmesine sebebiyet verdiğini ve olay yerini terk ettiğini, kaza sonrasında ... plakalı araç için 19/03/2021 tarihinde 3.776,00-TL hasar bedeli, tedarikçi firmalardan ... Hiz. San ve Dış Tic. A.Ş'ne 2.548,79-TL ve ... Parça ve Servis Hiz. Dan. Dış. Tic. Ltd.

Şti'ne 4.190,00-TL olmak üzere toplam 10.514,86-TL hasar tazminatı ödendiğini, müvekkili sigorta şirketinin sigortalıya rücu hakkının mevcut olduğunu, 14.713,17-TL tazminat bedelinin ödeme tarihinden itibaren avans faizi ve ferilerinin ödenmesi amacıyla davalıya karşı İstanbul 37. İcra Müdürlüğü'nün 2023/1425 Esas sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını ancak borçlu davalı tarafından takibe itiraz edildiğini belirterek itirazın iptali ile haksız ve mesnetsiz olarak itiraz eden davalının %20 kötü niyet tazminatı ile mahkum edilmesi ve takibin kaldığı yerden devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının tüm taleplerinin zamanaşımına uğradığını, müvekkili şirketin tiktakkirala.com internet sitesi ve bu sitenin cep telefonu aplikasyonu olan TikTak mobil uygulaması ile araç kiraladığını, kazaya karıştığı iddia edilen ... plakalı aracın taraflar arasında imzalanmış olan 03/01/2021 tarihli Bireysel Paylaşımlı Araç Kiralama Sözleşmesi ile müvekkili şirket tarafından ...'a kiralandığını, ...'a kiralanan aracın karıştığı kaza ve sebep olduğu hasarlardan dolayı müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını,

kazaya karıştığı iddia edilen ... plakalı aracın ... tarafından 16/01/2021 tarihli sözleşme ve ekleriyle 28/01/2021 tarihinde 23:32 saatinde kiralanmış bir araç olduğunu, ...'un aracı kiralayarak araç üzerinde fiili tasarruflarda bulunduğu ve aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olarak işlettiğinin aşikar olduğunu, davacı şirketin rücu talebinin müvekkili şirkete ait aracın sürücüsü ...'a yönlendirilmesinin gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda. "Davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine" karar verilmiştir.

Bu karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesinin KTK'nın 3. maddesinde yer alan "aracın uzun süreli kiralama" kıstasına dikkat etmeden hatalı bir tespit yapıldığını, işleten sıfatının değişmesi için aracın uzun süre için kiralanmasının şart olduğunu, davacının sunmuş olduğu Bireysel Paylaşımlı Araç Kiralama Sözleşmesinde araçların diğer üyelerle paylaşımlı olarak kullanılacağının açıkça belirtildiğini, davalı şirketin işleten sıfatının kaza tarihinde hala davalı şirkette olduğunu, motorlu araç işletenin sorumluluğunun bir tehlike sorumluluğu olduğunu,

bu sorumluluğun sözleşmesel hükümlerle bertaraf edilemeyeceğini, işletenin sorumluluğuna ilişkin yasal düzenlemelerin üçüncü kişileri koruma amacı taşıdığı ve bu nedenle emredici nitelikte olduğunu, bilirkişi raporunun haklılıklarının ortaya koyduğunu, davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle dava dışı 3. kişiye yapılan ödemenin kendi sigortalısından rücuen tahsili talebiyle başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.Dava, trafik sigortası sözleşmesinden kaynaklanan rücuen tazminat talepli başlatılan icra takibine yapıln itirazın iptali istemine ilişkindir.

ZMMS'de sigortacının rücu hakkı, TTK’nın 1301/2 maddesi, 2918 sayılı KTK'nın 95/2. maddesi ile ZMSS poliçesi genel şartlarında düzenlemeye tabi tutulmuştur. ZMSS Poliçe Genel Şartlarının 4. maddesinde sigortacının sigortalısına rücu sebepleri gösterilmiştir.

2918 sayılı KTK'nin 95/2.maddesi uyarınca, sigorta sözleşmesinden veya sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerinden doğan nedenlerle sigortacının tazminat yükümlülüğünün azaltılması ve kaldırılmasına ilişkin haller sigortacı tarafından 3.kişilere karşı ileri sürülemeyeceğinden, sigortacı zarar görene ödeme yaptıktan sonra tazminatın kaldırılması ya da indirilmesini sağlayabileceği oranda kendi sigorta ettirenine rücu edebilecektir.Somut uyuşmazlıkta Meydana gelen kaza nedeniyle zarar gören 3.şahsa ödeme yapan davacı ZMMS sigortacısı,

sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiğini iddia ederek ZMSS Genel Şartları B.4. maddesi f bendi gereğince davalı işleten rücu için eldeki davayı açmıştır. Kaza tarihini kapsayan geçerli bir sigorta poliçesi mevcut olup işletenin işletenlik sıfatının kalkması sigorta poliçesinin geçerliliğini ortadan kaldırmayacak.

Sigorta poliçesi ve poliçe nedeni ile davalının sorumluluğu (KTK'nın 20/d-94. md.-107. ve vs. md. açıklanan bazı durumlar ayrık olmak üzere) devam edecektir.

Bu durumda sigortacı olan davacının, dava dışı araç için 3.kişiye yaptığı ödemeyi ancak akidi olan davalı sigortalısından isteyebileceği, bu istemi sigorta poliçesinin tarafı olmayan kiracıya karşı ileri süremeyeceği, davanın da doğru hasma yöneltildiği anlaşılmakla, mahkemenin esasa girilmesi ve tüm delilleri toplayıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, "davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine" karar verilmesi doğru olmamıştır.Bu nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/4. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına,

dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.