İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2020/1293 K.2022/1397

Taraflar arasındaki davadan dolayı İzmir 3.Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 30.01.2020 gün ve 2017/940 E. - 2020/70 K. sayılı hükmün istinaf yoluyla Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, 28.01.2011 tarihinde sürücü ...'nun sevk ve idaresindeki aracın Konya-Adana yolu Ereğli Şeker Fabrikası kavşağına geldiklerinde sağ arka tekerleğin patlaması üzerine araç kontrolünü kaybederek orta refüje çıkması sonucu tek taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, araç içinde yolcu olarak bulunan davacı ...'ın yaralandığını, davacının kazada kusuru olmadığını, kazadan sonra davacının Konya Ereğli Devlet Hastanesinde tedavi gördüğünü, davacının iç kanama sebebiyle acil ameliyata alındığını, bu esnada kaza sebebiyle dalağının yırtıldığının fark edildiğini, bu sebeple davacının dalağının ameliyatla alındığını,

davacı ...'ın 15.06.1983 doğumlu olup kaza tarihinde 27 yaşında olduğunu, kaza tarihinde MEB'e bağlı olarak sözleşmeli sınıf öğretmenliği yaptığını, sözleşmeli öğretmenlerin bordrolarının o dönemde e-bordro sisteminde görülmediğinden alınamamakla birlikte davacının maaşının kaza tarihinde 1.550,00-TL maaş ve 2.350,00-TL ek ders ücreti olduğunu, davacının iş bu kazadaki yaralanması ve sonrasında dalağının alınması sebebiyle 2011 yılı Mayıs ayına kadar raporlu kaldığını ve bu dönemde aylık maaşını almış olsa bile de ek ders ücretlerini alamadığını ileri sürerek,

davacının geçici ve sürekli iş göremezlik, kalıcı kazanç kaybı, işgücü kaybı, güç ve efor kaybı nedeniyle bedensel zararına dair maddi tazminat tutarının belirlenerek, davalı ... şirketinden poliçe limit ve teminatları kapsamında temerrüt tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin de davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ...

A.Ş. vekili, davaya konu talebin zamanaşımına uğradığını, ... plakalı aracın sigortacı şirket tarafından tanzim edilen, 14.01.2011- 2012 vadeli 113567011 poliçe no’lu zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, davaya konu kaza neticesinde davacı ...'ın davalı şirkete başvurarak tazminat talebinde bulunduğunu ancak sağlık kurulu raporunda yer alan arazlarının kaza ile illiyet bağı olmadığının tespit edildiğini, bu nedenle davanın reddini talep ettiklerini, ayrıca davanın yetki yönünden reddi ile dosyanın ortak ve kesin yetkili İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesini,

davanın yetkisizlik nedeniyle reddine karar verilmesini ve davaya konu talebin zamanaşımına uğramış olması nedeniyle, sigortalı araç sürücüsüne atfı kabil kusur bulunmaması nedeniyle davanın reddini istemiştir.

CEVAP

Davalı vekili, davaya konu talebin zamanaşımına uğradığını, ... plakalı aracın sigortacı şirket tarafından tanzim edilen, 14.01.2011- 2012 vadeli 113567011 poliçe nolu ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, davaya konu kaza neticesinde davacı ...'ın davalı şirkete başvurarak tazminat talebinde bulunduğunu ancak sağlık kurulu raporunda yer alan arazlarının kaza ile illiyet bağı olmadığının tespit edildiğini, bu nedenle davanın reddini talep ettiklerini, ayrıca davanın yetki yönünden reddi ile dosyanın ortak ve kesin yetkili İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesini savunarak davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacının yolcu olarak içerisinde bulunduğu ... plaka sayılı aracın 28/01/2011 tarihinde tek taraflı olmak üzere yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasına karıştığı, geçici maluliyet durumunun oluşmadığı ve fakat kalıcı maluliyet durumunun oluştuğu, söz konusu kaza ile kalıcı maluliyet arasında illiyet bağının bulunduğu, bu kapsamda açılı dava bakımından davacının hukuki yararının bulunduğu,

27/06/2019 havale tarihli aktüer raporunun hüküm kurmaya elverişli olduğu kanaatine varılmakla 28/01/2011 tarihinde davacı asilin hatır için taşınmadığı kanaati ile yolcu olarak içinde bulunduğu ... plaka sayılı aracın tek taraflı olarak karıştığı yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası neticesi davacı asilde kalıcı iş göremezlik durumunun oluştuğu ancak geçici iş göremezlik durumunun oluşmadığı dosya kapsamından anlaşılmakla hesap ve takdir edilen 256.182,18 TL kalıcı iş göremezlik tazminatının davacı tarafa ödenmediği sabit olduğundan başvuru tarihinin 22/06/2017 olduğu dosya kapsamından sabit olmakla temerrüt tarihi olarak hesap edilen

07/07/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte olay tarihinde geçerli poliçlere göre hem 200.000,00 TL yönünden ZMMS sigortacısı hem de arta kalan tutar yönünden kasko sigortacısı olan davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geçici iş göremezlik tazminat talebinin bu kalem tazminat durumu oluşmaması sebebi ile reddine karar verilmiştir.

Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı vekili, davaya dayanak teşkil eden ... plaka sayılı araca ilişkin ZMMS sigorta limitinin 200.000,00 TL olmakla limiti aşar şekilde karar verilmesinin yerinde olmadığı, davacı ile araç sürücüsünün arkadaş olduklarını, olayda hatır taşımasının bulunduğunu, dosyada kusur raporu alınmadan yalnızca sigortalı kusurlu gibi karar verildiğini, kazada araç işleteni sorumluluğu bulunmuyorsa davalı şirketin de sorumluluğunun doğmayacağını, müterafik kusurun değerlendirilerek indirim yapılması gerektiğini, maluliyetle kaza arasında illiyet bağı bulunmadığı,

olay tarihinde davacının maluliyeti %16 olmasına rağmen yapılan hesaplamada bu oranın %18 olarak alınmasının hatalı olduğunu, davacının aldığı ek ders ücretlerinin hesaba katılmaması gerektiğini, dosyada SGK hizmet dökümü getirtilerek buna göre hesaplama yapılması gerektiğini, SGK tarafından yapılan ödeme, bağlanan gelirlerin mahsubunun gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte faiz işletilmesi halinde faizin ıslah tarihinden aksi halde rapor tarihine işletilebileceğini istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Dava, davacının içerisinde yolcu olarak bulunduğu ... plakalı aracın sürücüsü ... yönetiminde iken sağ arka tekerinin patlaması neticesi yaralanan davacı yönünden geçici ve kalıcı iş göremezlik nedeniyle ZMMS ve kasko sigortacısı olan davalıdan tazminat istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir. Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Yerel mahkemece trafik kazası tespit tutanağı, sigorta şirketi başvuru evrakları, poliçe suretleri, hasar dosyası, hastane kayıtları, SGK kayıtları, davacının çalıştığı kurum kayıtları getirtilmiş, davalının zaman aşımı ve yetkili mahkeme yönündeki itirazlarının mahkemece davalı ... şirketinin bölge müdürlüğünün İzmir ilinde bulunması ve olayda yaralama nedeniyle 8 yıllık zaman aşımı süresinin dolmamış olmasına nazaran reddine karar verilerek yargılamaya devam olunduğu görülmüş,

davacının maluliyetinin tespiti bakımından Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nden alınan 03.08.2018 tarihli sağlık kurulu raporunda davacının Meslekte Kazanma Gücünde Meydana Gelen Azalma Oranı olay tarihinde yürürlükte olan“Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği”ne göre meslekte kazanma gücündeki azalma oranının şahsın olay tarihindeki yaşına göre %16 ve bugünkü yaşına göre %18 olduğu,

dalak yaralanması ve sonrasında dalağın alınması (splenektofni nda ortalama tıbbi iyileşme süresinin 1 (bir) ay olduğu rapor edilmiş, bilahare dosya aktüerya bilirkişilerine tevdi edilerek bilirkişi raporları aldırıldığı görülmüştür.

Ancak, davaya dayanak teşkil eden kazaya ilişkin olarak herhangi b ir kusur raporunun alınmadığı, aktüerya bilirkişisi raporlarında PMF 1931 tablosu ile %10 artırım ve iskonto uygulanarak hesaplamanın yapıldığı, Yargıtay 17 H.D. ve 4. H.D. son dönemdeki kararlarında PMF Yaşam Tablosuna göre destek tazminatı hesaplanmasının güncel verilerle örtüşmediği poliçe tanzim tarihine bakılmaksızın ve usuli kazanılmış haklar gözetilerek TRH 2010 Yaşam Tablosuna ve progresif rant metoduna göre tazminatın hesaplanması gerektiği açıklanmıştır. (Yargıtay 4. H.D'nin 22.06.2021 tarih 2021/3089E, 2021/3441K). Somut olayda bilirkişi raporunda PMF Yaşam Tablosuna göre hesaplama yapılması doğru görülmemiştir.

Ayrıca her ne kadar İDM'ce hatır taşımasının bulunmadığı kabul edilerek hüküm oluşturulmuş ise de, bu hususun gerekçelendirilmediği, davalı ve davacı tarafın iddialarının tartışılmadığı, davaya konu taşımanın hatır için olup olmadığı, tarafların yakınlığı, varsa hatır için taşımanın kimin arzusu ve ne amaçla yapıldığı hususlarının aydınlatılarak TBK 51, 52.m kapsamında indirim yapılıp yapılmayacağının değerlendirilmesi gerekmekle gerekçesi açıklanmayan hatır taşıması yönünden davalı tarafın istinaf istemi yerinde görülmüştür.

Bu durumda, ilk derece mahkemesince uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olması nedeniyle istinaf istemine konu karara yönelik denetim yapılması mümkün değildir. O halde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-a-6 maddesi uyarınca istinaf başvurularının esasa ilişkin hususlar incelenmeksizin kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve kaldırma kararının sebep ve şekline göre sair istinaf itirazlarının incelenmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmiştir.