İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2020/1502 K.2023/584

İzmir 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin 23.06.2020 tarih 2016/276 E. - 2020/303 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacılar vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

ASIL DAVA

Davacı vekili, 12.12.2015 tarihinde davacının yolcu olarak bulunduğu ... 'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile İzmir Çeşme otoban yolunu takiben Çeşme'den İzmir'e seyir halindeyken yolun sol şeridinden sağ şeridine geçmek için aracın doğrultusunu değiştirdiğinde aynı istikamette seyir halinde olan ... plakalı aracın sol ön yan ve sol yan kısmına çarptığı, her iki aracın savrulmasıyla taklalar atarak yoldan çıktığını, bu sırada müvekkilinin ağır derecede yaralandığı,

İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2015/109976 soruşturma numaralı dosyasında ... 'ın asli ve tam kusurlu bulunduğu müvekkillerinin maluliyet oranının raporla belirleneceğini, kazanın meydana geldiği aracı sigortalayan davalının müvekkillerine tazminat ödemekle yükümlü olduğunu belirterek, 500,00.-TL geçici iş görememezlik, 500,00.-TL kalıcı maluliyet olmak üzere toplam 1.000,00.-TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketinden tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

BİRLEŞEN DAVA

12.12.2015 tarihinde davacının yolcu olarak bulunduğu ... 'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile İzmir Çeşme otoban yolunu takiben Çeşme'den İzmir'e seyir halindeyken yolun sol şeridinden sağ şeridine geçmek için aracın doğrultusunu değiştirdiğinde aynı istikamette seyir halinde olan ... plakalı aracın sol ön yan ve sol yan kısmına çarptığı, her iki aracın savrulmasıyla taklalar atarak yoldan çıktığı, bu sırada müvekkilinin ağır derecede yaralandığı, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2015/109976 sor. numaralı dosyasında ... 'ın asli ve tam kusurlu bulunduğu,

müvekkilinin maluliyet oranının raporla belirlendiğini, kazanın meydana geldiği aracı sigortalayan davalının müvekkiline tazminat ödemekle yükümlü olduğunu belirterek 1.000,00.-TL geçici iş görememezlik, 1000-TL kalıcı maluliyet olmak üzere toplam 2.000.-TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketinden tahsiline karar verilmesini ve dosyanın İzmir 3. ATM nin 2016/276 E. sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacılar vekilinin 08/01/2020 havale tarihli bedel arttırım dilekçesi ile asıl dava davacısı ... için taleplerini, 11.528,63-TL geçici iş göremezlik tazminatı, 256.351,64-TL kalıcı iş göremezlik tazminatı olarak arttırdıklarını, birleşen dosya davacısı ... için 7.625,66-TL iş göremezlik tazminatı, 99.168,80-TL kalıcı iş göremezlik tazminatı olarak arttırdıklarını belirterek, ıslah harcını tamamladığı görülmüştür.

CEVAP

Davalı vekili, ... plakalı aracın müvekkil şirket nezdinde 0001 0210 13006444 nolu poliçe ile 06/10/2015-2016 tarihleri arasında kasko sigortalı olduğunu, müvekkil davalı şirketin sorumluluğunun trafik poliçesindeki limitler ve sigortalı araca atfedilebilecek kusur ile sınırlı olduğunu, söz konusu zararın öncelikle Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk poliçesi tarafından karşılanmasının gerektiğini, bu teminat limitinin aşılması halinde İMMS poliçesine başvuruda bulunabileceğini, aracın Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk poliçesi olmadığından davanın ... na yöneltilmesi gerektiğini,

meydana gelen kazada kusur durumlarının tespiti ve maluliyet oranları için dosyanın Adli Tıp Kurumu'na sevk edilmesini beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, yolcu taşımacılığında kullanılan ... plaka sayılı aracın olay tarihinde yürürlükte olan Karayolu Taşıma Kanununun 18. maddesi gereğince zorunlu olarak yapılması gereken Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortasının olmadığı, dolayısıyla ...

Yönetmeliğinin 9/1-b maddesi gereğince ... nın meydana gelen bedensel zararlardan sorumluluğunun olduğu, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısına ancak Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası limitinin üstünde bir zararın tespiti halinde başvurulabileceği, mahkememizce davacıların bedensel zararlarının ne miktarda olduğu hususunda aktüerya bilirkişisinden aldırılan raporun denetime elverişli ve açık olması nedeniyle itibar edildiği, bilirkişi tarafından belirlenen miktarların Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası limitlerinin üstünde olup olmadığı hususunda mahkemece yapılan değerlendirmede.

Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Tarife ve Talimatına göre 01/01/2015 tarihinden itibaren kişi başına sakatlanma ve ölüm limitinin 290.000 TL, kaza başına 2.320.000TL olduğu, dosyaya sunulan aktüerya bilirkişi raporunda; davacı ... için 256.351,64 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 11.528,63 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere Toplam 267.880,27 TL Maddi tazminat hesaplandığı,

Birleşen dosya davacısı ... için 99.168,80 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 7.625,66 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 106.794,46 TL hesaplandığı , dolayısıyla bilirkişi tarafından belirlenen tazminat miktarlarının Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası limitlerinin üstünde olmadığı, limit içerisinde kaldığı, bu nedenle davacıların öncelikle ... ndan talepte bulunmaları gerekirken davalı sigortadan talepte bulundukları, bu itibarla davalıya husumet yöneltilemeyeceği kanaatine varılmakla asıl davanın ve birleşen davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir.

Karara karşı davacılar vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacılar vekili, TBK ve KTK hükümleri gereğince davalı borçlular arasında müteselsil borçluluk bulunduğundan davacıların borçluların tamamından veya yalnız birinden zarar miktarını talep edebileceğini, hak sahipleri olan davacıların zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigortacısına başvurmadan diğer sorumluların başvurabilmesinin müteselsil sorumluluk esasları gereği olduğunu, KTK 19.maddesinin hak sahiplerinin başvuru önceliğine ilişkin olmayıp bunun iç ilişkide değerlendirilmesi gerektiğini,

başka bir anlatımla sorumlular arasındaki iç ilişkide diğer sorumluların karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesi limitleri dahilinde karşıladıkları tazminatları KTK 19.maddesine dayalı olarak karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigortacısına rücu edebileceklerini, bu bağlamda sigorta sorumluları kendi aralarındaki ilişkide TBK 62.madde gereği müteselsil sorumlu tutulması gerektiği, KTK 19.maddesine dayalı olarak karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigortacısına rücu hakkının olduğunu istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Asıl ve birleşen dava, 12.12.2015 tarihinde meydana gelen trafik kazasından kaynaklanan geçici ve kalıcı maluliyete ilişkin maddi tazminat istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle asıl ve birleşen davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir. Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

12.12.2015 tarihinde asıl ve birleşen dosya davacılarının yolcu olarak bulunduğu dava dışı sürücü ... 'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile İzmir Çeşme otoban yolunu takiben Çeşme'den İzmir'e seyir halindeyken yolun sol şeridinden sağ şeridine geçmek için aracın doğrultusunu değiştirdiğinde aynı istikamette seyir halinde olan ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın sol ön yan ve sol yan kısmına çarptığı, çarpmanın etkisiyle her iki aracın savrularak takla attığı, meydana gelen kazada davacıların yaralandığı,

bu nedenle görülen İzmir 10.Ağır Ceza Mahkemesi’nin 2016/44 Esas sayılı dosyasında trafikçi bilirkişi ... 'ten aldırılan 08.01.2016 tarihli rapor ile kazaya karışan ... plakalı aracın sürücüsü ... 'ın 2918 S. K.m.

46 ve 56/1-a maddelerince asli ve tam kusurlu olduğu, diğer araç olan ... plakalı araç sürücüsü ... 'nin ise kusursuz olduğunun rapor edildiği, yürütülen soruşturmada sanık ... hakkında taksirle birden fazla kişinin ölümüne ve yaralanmasına sebebiyet vermek suçundan kamu davasının açıldığı, Mahkemece talimat mahkemesi kanalıyla meydana gelen kazada tarafların kusur oranlarının tespiti için İTÜ'den temin edilen 3 kişilik bilirkişi heyetinden alınan 11/06/2019 havale tarihli raporda, meydana gelen kazada davalı sigortaya sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ... ' ın %100 oranında asli kusurlu olduğu,

dava dışı ... plakalı araç sürücüsü ... ' in kusursuz olduğunun rapor edildiği, işbu raporun olayın oluş şekline uygun ve hükme esas almaya elverişli mahiyette bulunduğu anlaşılmıştır.

Davacıların maluliyet durumlarının tespiti yönünden Ege Üniversitesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığı’na sevklerinin yapılarak, davacı ... hakkında düzenlenen 02/12/2016 tarih 1689 sayılı raporunda, davacının trafik kazasına bağlı olarak oluşan Meslekte Kazanma Gücünde Meydana Gelen Azalma Oranı olay tarihinde yürürlükte olan "Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği" den (RG, Ağustos 2013 tarihli ve 28727 Sayılı) faydalanılarak hesaplandığında, Meslekte Kazanma Gücündeki Azalma Oranı şahsın olay tarihindeki ve bugün ki yaşına göre % 10,3 olduğu,

tıbbi iyileşme süresinin 6(altı) ay olarak kabulünün uygun olacağı, davacı ... hakkında düzenlenen 13/12/2016 tarih 1736 sayılı raporda, davacının trafik kazasına bağlı olarak oluşan Meslekte Kazanma Gücünde Meydana Gelen Azalma Oranı olay tarihinde yürürlükte olan "Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği" den (RG, Ağustos 2013 tarihli ve 28727 Sayılı) faydalanılarak hesaplandığında, Meslekte Kazanma Gücündeki Azalma Oranı şahsın olay tarihindeki yaşına göre %32 ve bugün ki yaşına göre % 33 olduğu,

tıbbi iyileşme süresinin 9(dokuz) ay olarak kabulünün uygun olacağı rapor edilmiş, bilahare dosyanın aktüerya ve sigortacı bilirkişi ... 'a tevdi edilerek, tanzim edilen 07/01/2020 havale tarihli raporda, asıl dosya davacısı ... için %100 haklılık, %33 maluliyet oranı ve 9 aylık iyileşme süresi üzerinden 2020 yılı verileri ile 01.06.2015 tarihlî poliçe genel şartlarında belirlenen ve kaza tarihinde yürürlükte olan TRH-2010 yaşam tablosu, %1,8 teknik faiz ve devre başı ödemeli belirli süreli rant yöntemi ile yapılan hesaplama sonucunda, 256.351,64 TL sürekli iş göremezlik tazminatı,

11.528,63 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 267.880,27 TL maddi tazminat hesaplandığı birleşen dosya davacısı ... için aynı yöntemle ve 2020 yılı verileri ile %10,3 maluliyet oranı ve 6 aylık iyileşme süresi üzerinden, 99.168,80 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 7.625,66 TL geçici iş göremezlik tazminatı hesaplandığı görülmüştür.

Somut olayda davaya konu edilen yolcu taşımacılığında kullanılan ... plaka sayılı aracın olay tarihinde yürürlükte olan Karayolu Taşıma Kanununun 18. Maddesi gereğince zorunlu olarak yapılması gereken Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortasının olmadığı, ...

Yönetmeliğinin 9/1-b maddesi gereğince ... nın meydana gelen bedensel zararlardan sorumluluğunun olduğu, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısına ancak Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası limitinin üstünde bir zararın tespiti halinde başvurulabileceği, bilirkişi tarafından tespit edilen tazminatların işbu limitler altında kaldığı, Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Tarife ve Talimatına göre 01/01/2015 tarihinden itibaren kişi başına sakatlanma ve ölüm limitinin 290.000 TL, kaza başına 2.320.000TL olduğu, dosyaya sunulan aktüerya bilirkişi raporunda;

davacı ... için 256.351,64 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 11.528,63 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 267.880,27 TL maddi tazminat hesaplandığı, birleşen dosya davacısı ... için 99.168,80 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 7.625,66 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 106.794,46 TL hesaplandığı , belirlenen tazminat miktarlarının Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası limitlerinin üstünde olmadığı, limit içerisinde kaldığı, bu nedenle davacıların öncelikle ... ndan söz konusu tazminatları talep edebileceği, işbu durumda sıralı sorumluluğun esas olduğu,

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin içtihatlarında belirtildiği üzere sıralı sorumluluk esasına göre zorunlu mali mesuliyet sigortacısını, ancak taşımacılık mali sorumluluk sigortası limitinin üzerinde bir zararın tespiti halinde, limitin üzerinde kalan kısım yönünden başvurulabileceği, bu durumda yolcunun uğradığı bedensel zararların, taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortası kapsamında ise, bu aracın trafik veya ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının sorumluluğunun doğmayacağının gözetilmesi gerekmekle İDM'ce verilen kararda herhangi bir usul ve yasaya aykırılık görülmemiş,

bu nedenle davacılar vekilinin istinaf isteminin reddi gerekmiştir.

Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, duruşma açılmasına gerek görülmeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.