İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2020/672 K.2023/101

İzmir 5.Asliye Ticaret Mahkemesinin 03.10.2019 tarih 2018/1405 E. - 2019/986 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, 23.08.2017 tarihinde, davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalanan, davalı ...'ın işleten ve sürücüsü olduğu ... plaka sayılı araç ile müvekkiline ait Almanya trafiğine kayıtlı ... plakalı aracın çarpıştıklarını, Almanya'da bulunan ...

Bürosu tarafından düzenlenen 05.09.2017 tarihli bilirkişi raporunda müvekkiline ait aracın tamir masrafının KDV dahil 4.191,20 Euro olarak belirlendiğini, davalı tarafça bu tutarın ödenmediğini belirterek, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla, müvekkiline ait araçta oluşan 4.191,20 Euro hasar bedelinin davalı sigorta şirketinden temerrüt tarihi olan 05.11.2018 tarihinden itibaren, diğer davalı yönünden ise kaza tarihinden itibaren yabancı para bakımından yürütülecek değişken faiziyle birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı TL olarak müştereken ve müteselsilen tahsiline,

bilirkişi ücreti olarak ödenen 753,27 Euro'nun fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı TL olarak yargılama giderlerine dahil edilerek davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili, müvekkili şirketin 07.03.2018 tarihinde müvekkili şirket tarafından davacıya 298,31 Euro ödeme yapıldığını, davacının zararını karşılandığını, müvekkilinin sorumluluğunun kalmadığını, sigorta şirketlerinin sorumluluğunun gerçek zarar ile sınırlı olduğunu, davacı tarafça yurtdışında alınan tek taraflı beyana dayalı bilirkişi raporunda yapılan masraflardan ve vekalet ücretinden sorumlu tutulamayacaklarını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ...'ın davaya cevap vermediği anlaşılmaktadır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, olay günü saat 23:00 sıralarında davalı sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki araç ile seyir halinde iken kavşağa geldiğinde, kaçırmış olduğu yan yol istikametine dönmek için seyir istikametine göre yolun sağ tarafına dönmek isterken, aracının sağ ön kısımları ile bu sırada seyir istikametine göre yolun sağ tarafından ve aynı istikamette seyir halinde olan davacının sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın sol arka yan kısımlarına çarptığı, davalı sürücünün kazanın meydana gelmesinde %100 oranla asli ve tam kusurlu olduğu,

davacının aracında 4.191,20 Euro hasar bedeli maddi zararın oluştuğu, davacının müracatı üzerine davalı sigorta şirketince 07.03.2018 tarihinde 298,31 Euro ödeme yapıldığı, bakiye hasar bedeli zarar miktarının 3,892,89 Euro olduğu, hasarın onarımının yapıldığı 753,27 Euro bilirkişi ücreti bedelinin incelemenin yapıldığı Almanya piyasa şartlarına uygun olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 3.892,82 Euro hasar bedeli maddi tazminatın davalı ...

Sigorta A.Ş.'den 05.11.2018 tarihinden itibaren, davalı ...'dan kaza tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte ve fiili ödeme tarihindeki TCMB efektif satış kuru karşılığı TL olarak davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine fazlaya ilişkin talebin reddine, davacı tarafça yabancı bilirkişiye ödenen 753,27 Euro'nun hüküm tarihindeki TCMB efektif satış kuru karşılığı TL'nin yargılama giderlerinden sayılmasına karar verilmiştir.

Karara karşı, davalı ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı ...

Sigorta A.Ş. vekili, davacının talep ettiği hasar bedelinin fahiş olduğunu, sigortacının ödeme yükümlülüğünün gerçek zararla sınırlı olduğunu, müvekkili şirketin dava açılmadan önce 07.03.2018 tarihinde davacıya 298,31 Euro ödendiğini, müvekkili şirketin sorumluluğunun kalmadığını, hasar bedeli hesaplaması yapılırken eklenen %19 KDV oranının oldukça yüksek olduğunu, hesaplamaya dahil edilen onarım işçilik ücretlerinin fahiş olduğunu, hükme esas alınan bilirkişi raporunda sadece davacı tarafından gerçekleştirilen bilirkişi incelemesinin baz alındığını, aracın eski hasarının var olup olmadığının araştırmadığını,

bu araştırma ve inceleme sonucunda araca pert-total işleminin mi uygulanacağı yoksa onarımının mı uygun olduğu hususunda netlik sağlanacağını, hasar tespiti için davacının yaptırmış olduğu bilirkişi masrafından müvekkili şirketin sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, davacının müvekkili şirkete ihbar yükümlülüğünü usulüne uygun şekilde yerine getirmediğini, müvekkili şirketin yokluğunda, tek taraflı beyana dayanarak ve hasımsız olarak delil tespiti talep edilmesinin ve bu yapılan masrafın yargılama gideri olarak nitelendirilmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, trafik kazasından kaynaklanan hasar tazminatının kazaya sebebiyet veren aracın sürücüsü-işleteni ve zorunlu mali sorumluluk sigortacısından tahsili istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Davacı vekili, davalıların sürcüsü-işleteni ve zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olduğu aracın müvekkiline ait Almanya plakalı araca çarpması nedeniyle aracın hasarlandığını, davalı sigorta tarafından zararın karşılanmadığını ileri sürerek, hasar giderim bedeli tazminatının ve Almanya'da yapılan bilirkişi masrafının davalılardan tahsili talebinde bulunmuştur.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. maddesi ile zorunlu mali sorumluk sigortasından faydalanmak isteyen hak sahiplerinin dava yoluna gitmeden önce sigortacıya yazılı başvuru yapması gerektiği düzenlenmiş olmakla birlikte, bu başvuru yapılmadan dava yoluna gidilmesi hali dahi HMK'nın 115/2. maddesi gereği tamamlanabilir dava şartıdır. (Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 2021/3042 E.- 2021/1562 K. sayılı içtihatı). Davalı .... Sigorta A.Ş. vekilinin dava şartının gerçekleşmediğine ilişkin istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.

İlk derece mahkemesince alınan bilirkişi raporunda davalı sürücünün kazanın meydana gelmesinde %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, davacının kusurunun bulunmadığı, davacının dava açmadan önce 22.10.2017 tarihinde davalı sigorta şirketine araçta oluşan hasarın ve ekspertiz ücretinin ödenmesi için başvuruda bulunduğu, davalı şirket tarafından davadan önce 07.03.2018 tarihinde 298,31 Euro ödeme yapıldığı, davacıya ait ... plakalı aracın ...

Motorlu Araçlar Bilirkişi Bürosu, ... Motorlu Araç Teknikeri tarafından hasarlı aracın fiziken görülerek değerlendirilmesi sonrasında düzenlenen bilirkişi raporunda belirtilen, değişmesi gerekli yedek parçaların hasarlarla karşılaştırılması sonucunda, araçların çarpışma durum ve noktaları dikkate alındığında mevcut hasarların nitelik ve boyut anlamında teknik olarak kaza tespit tutanağını doğrular şekilde uyumlu olduğu,

tespit edilen hasarların 23.08.2017 tarihli tutanakta belirtilen şekilde gerçekleşmesi ile oluşabileceği, olayın ve hasarın bağdaştığı, davacıya ait araçta meydana gelen hasar bedelinin KDV dahil 4.191,20 Euro olacağı, davalı sigorta şirket tarafından yapılan 298,31 Euro ödeme sonrasında bakiye hasar miktarının (4.191.20 Euro - 298,31 Euro) 3.892,89 Euro olduğu, ekspertiz çalışmasının Almanya'da yapılmış olduğu, Türkiye'deki işlemin farklı ücretle yapılabilmesine rağmen aracın Almanya'da onarılacak olması sebebiyle bu ülke şartlarına göre değerlendirmesinin uygun olduğu,

bu nedenle davacının aracının ekspertiz işlemi için 05.09.2017 tarihli KDV dahil 753.27 Euro ödemenin uygun olduğu görüşü bildirilmiştir.

Davacının Almanya'da ikamet edip, geçici olarak getirdiği aracı Türkiye'ye getirdiği dönemde trafik kazası sonucunda hasara uğradığı, davacının aracının onarımını Türkiye'de yapması konusunda zorlanamayacağı, aracını Türkiye'de veya ikamet ettiği ülkede tamir ettirmek konusunda seçimlik hakka sahip olduğu,

araç sahibinin bu seçimlik hakkını ikamet ettiği ülkede tamir ettirme yönünde kullanması durumunda, yurt dışı tamirine dair gerçek hasar bedelinin tespit edilerek bu bedelin Türk Lirası karşılığının tazminine karar verilmesi gerektiği (YHGK 24.06.2015 gün ve 2014/17-28 E., 2015/1745 K.), öte yandan hasar bedelinin araç rayicinin %50'sini aştığı durumlarda aracın tamirinin ekonomik olmayacağı,

şayet araç pert total kabul edilerek aracın sovtaj bedeli de belirlenmek sureti ile hasarsız piyasa rayici ile sovtaj bedeli arasındaki farkın hasar miktarı olarak belirlenmesi gerektiği (Yargıtay 17. HD 18.05.2016 tarih 2016/3196 Esas - 2016/6047 Karar Sayılı ilamı), somut olay bu kapsamda bulunmadığından yabancı ülke piyasa değeri karşılaştırılmasının yapılamayacağı, bu bağlamda seçimlik hakkının Almanya ülkesinde yaptırmak yönünde kullanan davacının o ülke KDV'sine göre ödeme yaptığı; dosyada alınan bilirkişi raporunun hükme esas almaya elverişli ve yeterli mahiyette tanzim edildiği değerlendirilerek, davalı ...

Sigorta A.Ş. vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.

Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, duruşma açılmasına gerek görülmeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.