İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2021/1755 K.2024/1013

İzmir 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin 24.06.2021 tarih 2020/247 Esas 2021/587 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, davalının maliki olduğu ... plakalı aracın 04.10.2019 tarihinde dava dışı sürücü olduğunu iddia eden ...'ün ... ve ... plakalı araçlara çarpması sonucu trafik kazası meydana geldiği, müvekkili şirkete sigortalı olan araç sürücüsünün kusurlu olup, sürücü değişikliğinin bulunduğu,

kaza tespit tutanağı noktaları, karşı iki araç sürücüsünün ifadeleri, araçta bulunan 2 kişinin kazanın hemen ardından karşı araçlarda yaralılar olmasına rağmen olay yerinden şüpheli kaçışları, 07.11.2019 tarihli araştırma raporundan da anlaşılacağı üzere ağır kusur kabul edilerek ...'ün kaza sırasında aracın sürücüsü olmadığının delillerle kanıtlandığı, ayrıca kasko sigortasının da ağır kusur nedeniyle ödeme yapmadığının öğrenildiği,

dava konusu trafik kazası nedeniyle iki ayrı hasar dosyası açılmak suretiyle ... plakalı araç için 14.160,00 TL, ... plakalı araç için ise 16.000 TL olmak üzere toplam 30.160,00 TL hasar bedeli ödemesinin müvekkili şirket tarafından yapıldığı, iş bu davaya konu icra takibiyle dava dışı zarar gören araç maliklerine ödenen bu tutarların davalıya rücu edildiği,

hasar tutarını ödeyen davacı sigorta şirketinin 6102 Sayılı TTK'nın 1472.maddesi gereğince sigortalısının haklarına halef olduğundan ve rücu şartları gereğince toplam 30.160 TL tutarındaki tazminat bedelinin davalıdan rücuen tahsili için İzmir 20. İcra Dairesi'nin 2020/705 Esas sayılı dosyası ile davalı malik ve dava dışı sürücü olduğunu beyan eden ... aleyhine icra takibi başlatıldığı, ancak itiraz nedeniyle takibin durduğundan bahisle davalının itirazının iptaline, takibin devamına, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, kaza anında araç sürücüsünün ... olduğu, davacı tarafın iddiasını aksine tanık ... tarafından araç sürücüsü olarak ... aleyhine İzmir 7. ATM'nin 2020/167 Esas sayılı dosyası ile dava açıldığı ve iş bu davada sürücü olarak ...'ün tam kusurlu olduğunun iddia edildiği ve polis tutanağına dayanıldığı, tanık ...'ın karakolda alınan 04.10.2020 tarihli ifadesinde de sürücü değişikliğinden bahsedilmediği, polis kayıtlarında ve olayla ilgili İzmir CBS'nin 2019/117274 soruşturma sayılı dosyasında da sürücünün ... olduğunun belirtildiği, davacı şirketin araştırmacısından aldığı raporun ciddiyetten uzak olduğu,

ayrıca davacı sigorta şirketinin kasko bedelini ödemeyeceğini bildirmesi üzerine ... için Dokuz Eylül Üniversitesinden rapor aldırıldığı ve olayla ilgili kaza görüntülerinin istenmesi için İzmir CBS'ye başvuru yaptığı, ancak gelen cevapta görüntülerden kişi tespitinin mümkün olmadığının bildirildiği, yine bu konuda İzmir 13. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2019/63 D.İş sayılı dosyasından talepte bulunulduğu, ancak talebin eksik inceleme ile savcılık dosyasında kaydının olduğundan bahisle reddedildiğinden bahisle açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu trafik kazası ve sigorta poliçe tarihi dikkate alındığında dava konusu olayda 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın dikkate alınmasının gerektiği, bu kapsamda Poliçe Genel Şartları'nın "Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması ve Sigortacının İşletene Rücu Hakkı" başlıklı B.4.maddesinde sigorta ettirene hangi hallerde rücu edilebileceği tek tek sayıldığı,

sayılan bu nedenler arasında meydana gelen kazadan sonra sigortalı araç sürücüsünün olay yerinden ayrılmasının başlı başına sigorta ettirene rücu edilebilmesi için sayılan nedenler arasında yer almadığı gibi her ne kadar davacı tarafça sigortalı araç sürücüsünün ağır kusurlu olduğu iddia edilmiş ise de, ağır kusurun kabul edilebilmesi için kasta yakın bir kusurun mevcudiyetinin gerektiği,

bu yönde bir delilin dosyada mevcut bulunmadığı gibi dava konusu olayda kazanın hemen akabinde sürücü değişlikliği yapıldığı yönündeki davacı iddiasının da mahkememizde tam bir kanaat uyandıracak şekilde delillerle kanıtlanamadığı düşünülmekle bu kapsamda davacı sigorta şirketi tarafından dava dışı zarar gören araçların hak sahiplerine ödenen tazminatın sigortalı aracın maliki olan davalıdan rücuen talep edilemeyeceği sonucuna varılmış olmakla, bu husustaki görüş açısından aynen benimsenip hüküm kurmaya elverişli bulunan bilirkişi raporu da dikkate alınarak yerinde görülmeyen davanın reddine,

İİK 67/2.maddesi gereğince dosya kapsamına nazaran koşulları oluşmadığından yerinde görülmeyen davanın reddine, davalının kötüniyet tazminatı isteminin de reddine karar verilmiştir.

Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili, bilirkişi raporunda çelişkiler giderilmeden hüküm kurulduğunu, söz konusu kazada sürücü değişikliği mevcut olduğunu, davalının kasko sigortasının da ağır kusur ve sürücü değişikliği nedeniyle nedeniyle ödeme yapmadığını, eksik inceleme ile karar verildiğini, İzmir 2. ATM'nin 2021/170 esas dosyası ile İzmir CBS'nin 2019/12196 ve 2019/117274 soruşturma dosyalarında bulunan mobese kayıtları getirilmediğini, avukatlık asgari ücret tarifesine göre davanın reddine ilişkin vekalet ücreti nispi değil maktu hesaplanması gerektiğini, davanın reddine karar verilmesi halinde hükmedilecek vekalet ücreti maktu vekalet ücreti olduğunu, istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Dava, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçe Genel Şartları'nın B.4.maddesi uyarınca sigortacının işletene rücuu hususunda başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir. Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Bilindiği üzere Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçe Genel Şartları'nın B.4.maddesinde belirtilen hallerden birinin somut olayda mevcut olduğu noktasında ispat yükü davacı sigortacı üzerinde olup, davacı sigorta şirketi ZMMS Genel Şartlarının 4. Maddesi uyarınca kazanın davalı araç sürücüsünün kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana geldiğini veya iddia edildiği gibi kazadan sonraki sürücü değişikliğini ispatla mükelleftir.

ZMSS poliçesi genel şartlarının 4/a maddesinde tam kusurdan değil, kasıt veya ağır kusurdan söz edildiği, hükme esas alınan bilirkişi raporunda davalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğunun bildirildiği,

ancak ağır kusur kavramı özel hukuk kavramı olup kasıt olmamakla beraber kasta yakın bir kusurun mevcudiyetini ifade ettiği, dava konusu olayda ise davalı sigortalı araç sürücüsünün trafik kurallarına aykırı davranışı nedeniyle tam kusurlu olmasının başlı başına kasıtlı yada ağır kusuru bulunduğu anlamına gelmeyeceği, üstelik böyle bir durumda hasarın teminat dışında kaldığını ispat yükü TTK'nun 1282.maddesi hükmü gereğince davacı sigortacıya düştüğü, sigorta ettirene rücu sebepleri belirli olup davacı tarafından diğer rücu sebeplerinin ileri sürülüp kanıtlanmadığı (aynı yönde Yargıtay 17.HD'sinin 2016/3422 E-2016/6357 K sayılı kararı),

somut olay açısından sigortalıya rücu şartlarının gerçekleştiğinin kanıtlanamadığına yönelik yerel mahkeme kararında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Dosyada bulunan bilgi ve belgelere, ilk derece mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunun hüküm kurmaya ve denetime elverişli olmasına, tarafların iddia ve savunmaları ile dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin doğru nitelendirilmesine, hükmün dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, ilk derece mahkemesince verilen kararda bir hukuka aykırılık bulunmamakla, istinaf itirazları yerinde olmadığı değerlendirilerek, yerinde görülmeyen istinaf itirazının HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.