İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2023/152 K.2025/1346

İzmir 7.Asliye Ticaret Mahkemesinin 07.09.2022 tarih 2019/457 E. - 2022/657 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, müvekkili banka ile davalı ... Ltd.

Şti, arasında genel kredi sözleşmesi imzalandığını, diğer davalıların müteselsil kefaletiyle davalı şirkete ticari kredi kullandırıldığını, kredi borcunun ödenmemesi üzerine hesabın kat edilerek kat ihtarnamesinin davalıların adresine gönderilmesine rağmen ödeme yapılmadığını, alacağın tahsili için icra takibi başlattıklarını, davalıların itirazı üzerine takibin durduğunu, arabuluculuk görüşmelerinden sonuç alınamadığını, genel kredi sözleşmesinin "yetkili mahkemeler" başlıklı 28. maddesinde İzmir Mahkemelerinin yetkili kılındığını, davalıların yetki itirazının haklı olmadığını,

gerçek kişi davalıların genel kredi sözleşmesinin imzalandığı tarihte şirket yetkilisi olmaları sebebiyle eş muvafakatinin aranmasının gerekmediğini, müvekkili bankanın alacağının, banka defter ve kayıtlarıyla sabit olduğunu, taraflar arasında bu konuda münhasır delil sözleşmesi yapıldığını, uygulanan akdi faiz, temerrüt faizi, masraflar ve tüm fer'ilerin sözleşmeye ve yasaya uygun olduğunu iddia ederek,

davalıların itirazının iptali ile takibin ... ve ... nolu krediler bakımından 279.985,78 TL asıl alacak, 1.763,91 TL kat tarihinden temerrüt tarihine kadar işlemiş faiz, 88,19 TL faizin %5 BSMV'si, 9.827,50 TL temerrüt tarihinden takip tarihine kadar işlemiş temerrüt faizi, 491,37 TL faizin %5 BSMV'si olmak üzere toplam 292.156,75 TL alacağın, asıl alacağa işleyecek yıllık %33 temerrüt faizi, faizin %5 gider vergisi;

... nolu kredi bakımından 177.10620 TL asıl alacak, 1.115,76 TL kat tarihinden temerrüt tarihine kadat işlemiş faiz, 55.78 TL faizin %5 BSMV'si, 8.979,28 TL temerrüt tarihinden takip tarihine kadar işlemiş temerrüt faizi, 448,96 TL faizin %5 BSMV'si, 660,79 TL ihtar masrafı olmak üzere toplam 188.366,77 TL nakit alacak ile 48.720,00 TL gayri nakit alacak yönünden devamı ile 237.086,77 TL toplam alacağın nakit bölümünü oluşturan 188.366,77 TL'nin,

177.106,20 TL'lik bölümüne ilişkin asıl alacağa takip tarihinden ödeninceye kadar işleyecek yıllık %46,80 temerrüt faizi ve faizin %5 gider vergisi ve fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak ve tahsilde tekrerrür etmemek kaydı ile borçluların itirazının iptaliyle takibin devamına, 48.720,00 TL gayri nakdi alacağın müvekkili banka nezdinde faiz getirmeyen bir hesaba depo edilmesine, asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalılar cevap dilekçesi sunmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında 09.05.2014 tarihli genel kredi sözleşmesi ile 24.08.2016 tarihli ek sözleşme ve 22.06.2017 tarihli ticari kredi kartı sözleşmelerinin düzenlendiği, sözleşmelerde davalı şirketin borçlu, davalı gerçek kişilerin müteselsil kefil ve borçlu sıfatıyla taraf oldukları, TBK'nun 583. maddesi yönünden kefalete ilişkin tüm şekil şartlarının yerine getirildiği, davalı ...'nun davalı şirketteki payını 01.03.2017 tarihinde devrederek ortaklıktan ayrıldığı, buna bağlı olarak 22.06.2017 tarihli ticari kredi kartı sözleşmesinin tarafı olmadığı,

bu sözleşmeden sorumlu tutulmasının mümkün olmadığı, davalı ... yönünden, sözleşmenin 11/b maddesinde temerrüt halinde davacı banka tarafından kredilere uygulanan muacceliyet tarihindeki en yüksek olan kredi faiz oranının iki katı oranında temerrüt faizi oranının uygulanacağının kararlaştırıldığı, ticari kredi ve kredi kartı borçları yönünden ödeme yapılmamış olması nedeniyle muacceliyetin oluştuğu, davacı banka tarafından sözleşme hükümleri gereği hesabın kat edilerek 28.02.2019 tarihli kat ihtarnamesinin düzenlendiği, ihtarnamenin davalıların her üçüne 04.03.2019 tarihinde tebliğ edildiği,

davalıların kat ihtarnamesine itirazda bulunmadıkları gibi ihtarnamede verilen süre içinde ihtarnameye konu kredi borcunu ödemedikleri, davalıların temerrüdünün 06.03.2019 tarihinde oluştuğu, sözleşmede somut bir temerrüt faiz oranının belirlenmemesi nedeniyle davacı tarafın Merkez Bankasına bildirdiği oranları geçmemek üzere fiilen başka müşterilerine aynı nitelikteki krediler için uyguladığı oranlarda temerrüt faizi talep edebileceği, bu konudaki belge örnekleri alınarak bilirkişi tarafından hazırlanan rapor ve ek raporda ayrıntıları gösterildiği üzere ve her ne kadar raporda alternatif bir hesaplama yapılmış ise de,

davacı tarafın davaya konu icra dosyasındaki takip talebinde ve buna bağlı olarak düzenlenen ödeme emrinde talep ettiği alacak kalemlerinin açık ve anlaşılır şekilde göstermesinin zorunlu bulunduğu, buna karşın akdi faiz talebini ayrı bir kalem olarak göstermediği gibi muacceliyetten takip tarihine kadar talep ettiği faizin %33 oranında temerrüt faizi olduğunu bildirmesi karşısında bu talebin içinde akdi faizi de talep etmiş sayılmasının mümkün bulunmadığı ve talep edilen dönem için bilirkişi tarafından akdi faiz hesaplanmaksızın yalnız temerrüt faizi hesaplamasına ilişkin hesaplamanın doğru olup hükme esas alınmasının gerektiği;

nakdi alacaklar yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmesi gerektiği; gayri nakdi alacak talebi yönünden yapılan değerlendirmede, sözleşmede davalı kefiller yönünden gayri nakdi alacağın davacı banka şubesinde depo edileceğine ilişkin açık bir hüküm bulunmadığı, bu nedenle davalı kefillerin çeklerden kaynaklanan gayri nakdi alacak yönünden sorumluluklarını gerektirir açık bir hüküm bulunmadığı gerekçesiyle, davalılar hakkındaki nakdi alacağa ilişkin davanın kısmen kabulüne, davalıların icra dosyasında borca ve ferilerine ilişkin itirazlarının kısmen iptali ile takibin;

ödeme emrindeki ... ve ... nolu kredilerden kaynaklanan nakdi alacaklar için: davalı ... Ltd.

Şti. yönünden 255.288,16 TL asıl alacak 9.873,03 TL, temerrüt faizi, 579,56 TL faizin %5 gider vergisi olmak üzere toplam 265.740,75 TL, davalı ... yönünden 10.016,39 TL asıl alacak 357,62 TL, temerrüt faizi, 41,84 TL faizin %5 gider vergisi olmak üzere toplam 10.415,85 TL, davalı ... yönünden 210.016,39TL asıl alacak 357,62 TL, temerrüt faizi, 41,84 TL faizin %5 gider vergisi olmak üzere toplam 210.415,85 TL'nin asıl alacağa işleyecek yıllık %31,80 oranında ve TCMB faiz oranları genelgeleri doğrultusunda değişken oranlarda temerrüt faizi ve faizin %5'i oranındaki gider vergisi üzerinden devamına,

ödeme emrindeki ... nolu krediden kaynaklanan nakdi alacak için; her üç davalı yönünden 169.863,23 TL asıl alacak, 7.773,69 TL temerrüt faizi, 418.28 TL faizin %5 gider vergisi, 660,79 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 178.715,99 TL'nin asıl alacağa işleyecek yıllık %41,76 oranında ve TCMB faiz oranları genelgeleri doğrultusunda değişken oranlarda temerrüt faizi ve faizin %5'i oranındaki gider vergisi üzerinden devamına, davacı tarafın nakdi alacak istemi yönünden fazlaya ilişkin tüm taleplerinin reddine, davalılar ... ve ... hakkındaki gayri nakdi alacağa ilişkin itirazın iptali istemine ilişkin davanın reddine, davalı ...

Ltd. Şti. hakkında ayri nakdi alacak istemi yönünden açılan davanın kabulü ile; yirmi adet çek yaprağı için bankanın sorumluluk miktarı karşılığı olan 48.720,00 TL gayri nakdi alacağın davacı bankanın merkez şubesinde faiz getirmeyen bir hesaba depo edilmesi suretiyle davalı şirketin bu yönden yaptığı itirazın iptali ile takibin davalı ... Ltd. Şti. yönünden devamına, icra inkar tazminatı istemi yönünden, ödeme emrinde nakdi alacak olarak talep edilen ve davalı ...Ltd.

Şti. için hükmedilen toplam 444.456,74 TL, davalı ... için hükmedilen toplam 389.131,84 TL, davalı ... için hükmedilen toplam 189.131,84 TL alacakların %20'si oranındaki 88.891,35 TL icra inkar tazminatının, 77.826,37 TL'sinden davalı ...'ın, 37.826,37 TL'sinden davalı ...'nun sorumlu olması kaydı ile davalılarda müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili, hükme esas alınan bilirkişi raporlarının eksik inceleme sonucu düzenlenmiş olduğunu, alanında uzman başka bir bilirkişiden rapor alınmasına dair taleplerinin dikkate alınmadığını, davaya konu icra takip dosyasında da görüleceği üzere öncelikle ... ve ... nolu krediler kapmasında başlatılan icra takibinde kat tarihinde asıl alacağın 279.985,78 TL olarak belirtildiğini ve %33 temerrüt faizi uygulanacağının belirtildiğini, bilirkişi raporunun sonuç kısmında ... ..Ltd.

Şti yönünden asıl alacağın 255.288,16 TL olduğu yönünde değerlendirme yapıldığını, bilirkişinin kat tarihine kadar geçen süredeki faizleri hesaba katmadığını, davalı borçlunun bileşik faiz yönünden hiç bir itirazı yokken ve alacak için faizsiz bir dönem olamayacak iken, bilirkişi tarafından kat tarihine kadar ödenmemiş taksitler için faiz hesaplaması yapılmamasının hatalı olduğunu, bilirkişi raporunun sonuç kısmında davalı ...'nun kredi kartı borcuna kefaleti bulunmadığının belirlendiğini, ancak gerek 09.05.2014 tanzim tarihli genel kredi sözleşmesinde gerekse 24.08.2016 tarihli ek protokolde,

gerek protokolün imzalandığı tarihten önce gerekse de sonra müşteri lehine açılmış her türlü krediler ile doğmuş ve doğacak tüm borç ve taahhütlerden müteselsil sıfatıyla sorumlu olduklarını kabul ettiğini, 750.000,00 TL kefalet limitini davalı/borçlu ...'nun kendi el yazısıyla yazmak suretiyle imzaladığını; ... nolu kredi kapsamında başlatılan icra takibinde kat tarihinde asıl alacağın 177.106,19 TL olarak belirtilmiş olduğunu, %46,80 temerrüt faizi uygulanacağının açıkça belirtildiğini, bilirkişi raporunun sonuç kısmında " ...

Nolu Kredi bakımından" başlıklı kısmında asıl alacağın 169.863,23 TL olduğu yönünde değerlendirme yapıldığını, bilirkişinin kat tarihine kadar geçen süredeki faizleri hesaba katmadığını, davalı borçlunun bileşik faiz yönünden hiç bir itirazı yokken ve alacak için faizsiz bir dönem olamayacak iken bilirkişi tarafından kat tarihine kadar ödenmemiş taksitler için faiz hesaplaması yapılmamasının hatalı olduğunu,

genel kredi sözleşmesinin "Kredinin Müteselsil Kefalet Karşılığı Kullandırılması ve Müteselsil Kefillerin Sorumluluğu" başlıklı 10.9 maddesinde çek yasal sorumluluk tutarının depo edilmesinin müteselsil kefillerden talep edilebileceğinin açıkça belirtildiğini, bu nedenle gayrinakit borç nakde dönüştüğü takdirde, nakde dönüştüğü tarihten ödeninceye kadar %46.80'lik temerrüt faizi ve faizin %5'lik gider vergisi ile birlikte ödenmesinde hiç bir sakınca bulunmadığını,

bilirkişinin business kart ve esnek ticari hesap üzerinde yaptığı incelemede 01.04.2019 tarihinde faiz oranlarının değiştiğinden bahisle icra takibinde talep edilen %33 temerrüt faiz oranının %31,80 olması gerektiğinden bahsettiğini, bilirkişinin bu değerlendirmesinin hatalı olduğunu, ihtarname tarihinden sonra yapılan bir değişiklik özelinde faiz oranının değişeceğinin kabul edilemeyeceğini, müvekkili bankanın faiz oranlarını ihtarname tarihi itibariyle belirlerken yasal sınırlar içinde hareket ettiğini istinaf sebepleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, genel kredi sözleşmesine dayalı alacak iddiasına ilişkin olarak davacı banka tarafından davalı asıl borçlu ve kefiller aleyhine başlatılan icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Davacı banka ile davalı ... ..Ltd. Şti.

Arasında 09.05.2014 tarihli genel kredi ve teminat sözleşmesi imzalandığı, diğer davalıların bu sözleşmede 750.000,00 TL limitle müteselsil kefil sıfatıyla imzalarının bulunduğu, bu sözleşmeye ek olarak 24.08.2016 tarihli ek protokol düzenlendiği, ayrıca davalı şirkete 200.000,00 TL business kart kredi limiti açılmasına ilişkin olarak 22.06.2017 tarihli ticari kredi kartı sözleşmesi düzenlendiği, sözleşmenin müteselsil kefil sıfatıyla davalı ... tarafından imzalandığı, kefalet limitinin 200.000,00 TL olduğu;

davalı şirketin bu sözleşmeler kapsamında davacı bankadan 27.03.2017 tarihinde ... sayılı, 24 ay vadeli 700.000,00 TL tutarında ticari kredi kullandığı; bu kredinin 26.10.2018 vadeli 19. taksitin 26.10.2018 tarihinde ödendiği, izleyen vadeli taksitlerin ödenmediği.

Yine davalı şirketin ... sayılı kredili mevduat hesabı kullandığı, hesabın 31.10.2018 tarihinden itibaren eksi bakiye verdiği, 12.11.2018 tarihinde (-) 10.000,00 TL'ye ulaştığı; davalı şirkete davalı ... adına düzenlenmiş ... nolu busınes kredi kartı verildiği; ticari kredi, kredili mevduat hesabı ve kredi kartı borçlarının ödenmemesi nedeniyle davacı banka tarafından davalılara 28.02.2019 tarihli kredi kat ihtarnamesi gönderildiği anlaşılmıştır.

İlk derece mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi asıl ve ek raporunda sonuç olarak, ... nolu kredili mevduat hesabı yönünden 10.016,39 TL asıl alacak, 806,92 TL akdi faiz, 357,62 TL temerrüt faizi ve 41,84 TL BSMV %5 olmak üzere 11.222,77 TL;

... nolu kredi kartı yönünden 245.271,77 TL asıl alacak, 20.821,97 TL akdi faiz, 9.515,41 TL temerrüt faizi ve 1.516,89 TL BSMV %5 olmak üzere 277.126,04 TL alacağın bulunduğu ancak, davacının icra takibinde akdi faiz talebinin bulunmadığı dikkate alındığında akdi faiz dahil edilmeden yapılan hesaplama sonucunda kredi kartı ve kredili mevduat hesabı yönünden toplam 255.288,16 TL asıl alacak, 9.873,03 TL temerrüt tarihinden takip tarihine kadar işlemiş temerrüt faizi ve 579,56 TL BSMV %5 olmak üzere toplam 265.740,75 TL hesaplandığı;

... nolu kredi bakımından, 169.863,23 TL asıl alacak, 591,90 TL akdi faiz (25.02.2019-06.03.2019 dönemi %14,64). 7.242,96 TL temerrüt faizi (kat ihtarında yer alan).

7.773,69 TL temerrüt faizi (06.03.2019-15.04.2019 dönemi %41,76), 418,28 TL BSMV (29,60 TL + 388,68 TL) ve 660,79 TL ihtarname masrafı olmak üzere 186.550,85 TL olarak hesaplandığı; yine icra takibinde akdi faizin talep edilmediği dikkate alındığı takdirde toplam 178.715,99 TL olarak hesaplandığı; davalılarca imzalanan genel kredi sözleşmesinde, çek yasal sorumluluk tutarının depo edilmesinin kefillerden talep edilebileceğine dair açık hüküm bulunmadığından, ibraz edilmeyen 20 adet çek yaprağına ilişkin 48.720,00 TL'lik yasal sorumluluk tutarının depo edilmesinden müteselsil kefillerin sorumlu olmadığı yönünde görüş bildirilmiştir.

Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi asıl ve ek raporunda, ... nolu kredili mevduat hesabı ... nolu kredi kartı ve ... nolu kredi bakımından yapılan değerlendirmelerin dosya kapsamına uygun, hüküm kurmaya ve denetime elverişli olmasına, borçlu davalılar ile alacaklı davacı banka arasındaki temel ilişkinin varlığının ispatlanmasına, davalı kefillerin genel kredi sözleşmesinde müteselsil kefil sıfatı ile inkar edilmeyen imzasının bulunmasına, kefalet sözleşmesinin yazılı şekilde yapılmasına, kefillerin sorumlu olacağı azamî miktar ile kefalet tarihi ve müteselsil kefil olduklarının kefalet sözleşmesinde kendi el yazılarıyla belirtmesine,

davalı müteselsil kefillerin aynı zamanda asıl borçlu şirketin ortağı olmaları nedeniyle ayrıca eş rızasının aranmamasına, kefaletin geçerli olması için aranan şartların bulunmasına, davalıların asıl borçlu ve müteselsil kefil sıfatına haiz olmasına, davacı bankanın genel kredi sözleşmesine dayalı takibe konu alacağının sözleşme, ticari kredi kartı ile KMH alacağının ise 5464 sayılı sayılı Banka ve Kredi Kartları Kanunu hükümlerine uygun olarak tespit edilmesine, tespit edilen borcunun ödendiğini gösteren her hangi bir delil sunulmamasına, kat ihtarına rağmen borcun ödenmemiş olmasına,

taksitler halinde ödenmesi kararlaştırılan borca ilişkin taksitlerin ödenmemesi halinde taraflar arasındaki sözleşmeye göre geriye kalan tüm borcun muacceliyet kazanması mümkün olduğundan bakiye kredi borcunun tamamı için hesabın kat edilmesinde hukuka aykırılık bulunmamasına, icra takibinde akdi faizin talep edilmemiş olmasına, 22.06.2017 tarihli ticari kredi kartı sözleşmesinde müteselsil kefil sıfatıyla sadece davalı ...'ın imzasının bulunmasına göre, davacı vekilinin bu hususlara ilişkin istinaf sebeplerinin reddi gerekmiştir.

Ne var ki, 09.05.2014 tarihli genel kredi ve teminat sözleşmesinin 10.9 maddesinde ve 24.08.2016 tarihli ek protokolün 3. maddesinde, müteselsil kefillerin mevzuattan kaynaklanan çek garanti tutarlarından (Çek Kanunu uyarınca bankanın ödemekle yükümlü olduğu yasal ödeme tutarlarından) sorumlu olduğu düzenlenmiş olup, ilk derece mahkemesince, çek karnesinden kaynaklı gayri nakdi alacak yönünden kefillerin sorumluluğuna ilişkin sözleşmede ayrıca hüküm bulunduğu dikkate alınarak,

ibraz edilmeyen 20 adet çek yaprağına ilişkin 48.720,00 TL'lik yasal sorumluluk tutarının depo edilmesi bakımından davalı müteselsil kefillerin de sorumlu olduğunun gözetilmesi gerekirken, aksi yönde hüküm kurulması isabetli bulunmamıştır. Davacı vekilinin bu husustaki istinaf sebebi yerindedir.

Bu durumda, yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığından Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca davacının istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilmesine karar verilmesi gerekmiştir.