İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2023/446 K.2025/1431

İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin 24.11.2022 tarih 2019/407 Esas 2022/1113 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, 19/07/2019 tarihinde dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki ve davalı tarafça ZMMS sigortası düzenlenen ...plakalı aracın hatalı sollama nedeniyle davacının aracına çarpmasıyla davacının vücudunda kemik kırıkları meydana geldiğini belirterek, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile sürekli ve geçici iş görmezlik tazminatı ve bakıcı gideri olmak üzere 4.000,00 TL tazminatının arabuluculuk kurumuna başvuru tarihi olan 30.07.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini istemiştir.

CEVAP

Davalı vekili, geçici iş göremezlik tazminatı taleplerinin poliçe teminat limitlerine dahil olmadığını, bakıcı giderlerinin sağlık gideri teminatı kapsamından çıkarılarak sürekli sakatlık teminatı kapsamına dahil edildiğini, dolayısı ile başvurana yapılan sakatlık tazminatı ödemesi ile davalı şirketin tüm sorumluluğunu yerine getirdiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, 19/07/2019 tarihinde meydana gelen trafik kazasında ATK Trafik İhtisas Kurulu raporuna göre 2 farklı duruma göre kusur dağılımının yapıldığı, yapılan incelemede kazanın meydana geldiği 19/07/2019 günü saat 21:00 sıralarında havanın karanlık ve gece olarak kabul edilecek bir zaman diliminde olduğu, kazanın meydana geldiği yolda aydınlatmanın olmadığı, davacının kullandığı elektrikli bisiklet farlarını yakmadan yolda hareket etmesinin mümkün olmadığı, farların kapalı olduğuna dair herhangi bir delilin dosya da mevcut olmadığı,

bu haliyle raporda gösterilen 1. duruma göre belirlenen kusur oranına itibar edilmesi gerektiği, buna göre de davacının kusursuz olduğu, davalı şirket tarafından sigortalı araç sürücüsünün tam ve asli kusurlu olduğu, davacıda oluşan kalıcı iş göremezliğinin tespiti için Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik uyarınca İzmir Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi tarafından düzenlenen 15/09/2022 tarihli rapora göre davacının engellilik oranının %2, olaya bağlı gelişen birden fazla arıza olması nedeni ile Balthazard Formülü uygulandığında kişinin engellilik oranının %5 olarak bulunduğunu,

tıbbi iyileşme süresinin 6 ay olarak kabulünün uygun olacağının tespit edildiği, maluliyet raporu uyarınca aktüer bilirkişi tarafından düzenlenen 11/04/2022 tarihli raporda 1. duruma göre belirlenen zarar bedeline itibar edilmesi gerektiği, buna göre %100 kusur sorumluluğuna düşen geçici iş göremezlik tazminatının 12.432,31 TL olduğu, sürekli iş göremezlik tazminatının 127.324,34 TL olduğu, davacının geçici iş göremezlik süresi içinde 1 ay süre ile bakım ihtiyacının olduğu belirlenmiş olmakla, 15.738,90 TL bakıcı gideri zararının hesaplandığı,

davalı ... tarafından kaza tarihini de kapsar şekilde düzenlenen poliçeye göre teminat limitinin 360.000,00 TL olduğu, hesap edilen tazminat tutarının sigorta şirketi poliçe limitleri dahilinde olduğu Anayasa Mahkemesi iptal kararında anıldığı üzere geçici iş görmezlik tazminat tutarında sigorta şirketinin sorumluluğunu devam ettiği, buna göre davalı şirkete başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü hesaplanmak sureti ile temerrüt tarihinin 15/08/2019 olarak tespiti gerektiği, 12.432,31 TL geçici iş göremezlik, 127.324,34 TL kalıcı iş göremezlik, 15.738,90 TL bakıcı gideri,

olmak üzere toplam 157.997,55 TL tazminatın belirlenen temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketinden tazminine karar verilmesi gerektiği anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı vekili, hükme esas alınan bilirkişi raporunda taban tabana zıt iki kusur durumu tespit edildiğini, sigortalının kusur durumunun net olarak tespit edilemediğini, kusur durumuna yönelik çelişkinin giderilmediğini, tazminat hesabının prograsif rant yöntemi göre hesaplanmasının hatalı olduğunu,1,8 teknik faiz uygulaması gerektiğini, ıslaha konu edilen rakam için ıslah tarihinden itibaren yasal faiz istenebileceğini ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeniyle davacıda oluştuğu iddia edilen cismani zararın ZMMS poliçesi kapsamında davalı ... şirketinden tahsili istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. 85/1. ve 85/son maddeleri ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre trafik kazası nedeni ile oluşan davacının maddi zararından davalı ... ile işleten sıfatına haiz araç maliki ve sürücünün, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğu amirdir.(Yargıtay HGK'nun 15.6.2011 tarih ve 2011/17-142 E. - 2011/411 K., 17. HD' nın 20/05/2013 tarih ve 2012/8984 E. - 2013/7276 K.)

Davalının sorumluluğunun belirlenebilmesi için olayın oluşumunda tarafların mevcut kusur durumun tespiti önem arzeder. Bu kapsamda, dosyaya kazandırılan açıklamalı, ayrıntılı, denetime elverişli bir kusur bilirkişi raporu ile olaya ilişkin belirlenen maddi olgular çerçevesinde ve olayın oluş şekline uygun düşecek biçimde tarafların kusur oranlarının mahkemece tespit edildiği anlaşılmaktadır.

Maluliyete ilişkin alınacak raporlar 11/10/2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11/10/2008-01/09/2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01/09/2013-01/06/2015 tarihleri arasında Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01/06/2015 tarihi ile 20/02/2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine, 20/02/2019 tarihinden sonra da Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir.

Esasen, haksız eylem nedeniyle meydana gelen zararda ihtar ve ihbara gerek olmaksızın, zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylem tarihinden itibaren zararın tamamı için temerrüt oluşmuş sayılır. Dolayısıyla, zarar gören, gerek kısmi davaya, gerekse sonradan açtığı ek davaya veya ıslaha konu ettiği kısma ilişkin olarak haksız eylem tarihinden itibaren temerrüt faizi isteme hakkına sahiptir.

Davalı ... yönünden ise 2918 sayılı KTK'nun 99/1. maddesi ile ZMSS Genel Şartları'nın B.2. maddesi gereğince, rizikonun ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde, sigortacının tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüdün gerçekleştiği ve davalının temerrüt faizinden sorumlu olduğunun kabulü gerekecektir.

Islah edilen miktar yönünden de temerrüt tarihinden itibaren faiz yürütülmelidir.(Yargıtay 4. HD'nın 30.06.2022 tarih ve 2022/1725 E. - 2022/9741 K. )

Hak sahiplerinin bakiye ömürleri daha önceki yıllarda 1931 tarihli PMF cetvellerine göre saptanmakta ise de gerçek zarar hesabı özü itibariyle varsayımlara dayalı bir hesap olup, gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır.

Bu nedenle TRH 2010 yaşam tablosuna göre bakiye ömür sürelerinin belirlenmesi güncel veriler ve ülkemiz gerçeklerine daha uygun olduğundan tazminat hesaplamasında TRH 2010 yaşam yönteminin kullanılması gerekir. ( Yargıtay 4. HD'nın 03.01.2022 tarih ve 2021/9412 E - 2022/3622 K., 17. HD'nin 23.03.2021 tarih ve 2020/6173 E. - 2021/3121 K.) Aynı şekilde,

yeni genel şartlar zamanında düzenlenen poliçelerde yeni genel şartlardaki hesaplama tekniği uygulanamayacağı için tazminat hesabında eski uygulamalardaki gibi progresif rant yönteminin kullanılması ile bilinmeyen (işleyecek) devredeki gelirlerin her yıl için % 10 artırılıp % 10 iskonto edilmesi icap etmektedir. (Yargıtay 17. HD'nin 24.02.2021 tarih ve 2019/3292 E. - 20121/1848 K)

Somut olayda, davalı şirkete sigortalı aracın karıştığı 19.07.2019 tarihli trafik kazası neticesinde davacının malul kaldığı iddiası ile sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı ile bakıcı giderinin karşı aracın ZMMS poliçesini düzenleyen davalı ... şirketinden tahsili istemiyle eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, tarafların iddia ve savunmaları ile dayandıkları delilere göre, hükme esas alınan kusur ve hesap bilirkişi raporundaki tespit ve değerlendirmelerin dosya kapsamına uygun olmasına, özellikle de maluliyeti oranının tespiti konusunda kaza tarihi itibarıyla uygulanması gereken Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğin uygulanmasında isabetsizlik bulunmadığı dikkate alındığında mahkemece hükme esas alınan raporun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olmasına, tazminat hesabında TRH 2010 yaşam tablosu ve progresif rant sisteminin uygulanmasında isabetsizlik bulunmamasına,

mahkemece uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin doğru nitelendirilmesine, hükmün dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, ilk derece mahkemesince verilen kararda bir hukuka aykırılık bulunmamakla, istinaf itirazları yerinde olmadığı değerlendirilerek, yerinde görülmeyen istinaf itirazlarının HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince reddine karar verilmiştir.