İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2023/666 K.2025/1633

İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 26.01.2023 tarih 2021/757 Esas 2023/45 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ..... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, 07.07.2021 tarihinde, davalının ZMMS sigortacısı olduğu ..... plaka sayılı aracın davacıya ait ..... plakalı araca çarptığını, karşı araç sürücüsünün kazada %100 oranında kusurlu olduğunu, müvekkilinin Almanya'ya döndükten sonra ekspertiz firması tarafından yapılan incelemede onarım bedelinin 3.938,35 Euro çıktığını, aracın piyasa rayiç değerinin 4.500.00 Euro, sovtaj bedelinin de 2.240,00 Euro olduğunu, araçtaki hasar bedelinin 2.260,00 Euro olduğunu, müvekkilin eksper raporu için 732,66 Euro ödeme yaptığını, arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını iddia ederek,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 100,00 Euro hasar bedeli ve 732,66 Euro ekspertiz bedelinin teminat limitleri içinde, temerrüt tarihinden itibaren yabancı para bakımından 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiziyle birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Euro efektif satış kuru karşılığı Türk Lirası olarak tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili 07.07.2022 havale tarihli ıslah dilekçesi ile dava değerini 2.260,00 Euro'ya yükseltmiştir.

CEVAP

Davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, kazanın oluşumunda sigortalı araç sürüsü ......'un KTK'nın 52/b, 56/c ve 8440 maddesinde belirtilen kuralları ihlal ettiği, davacının kusurunun bulunmadığı, davacıya ait aracında oluşan hasar bedelinin KDV dahil 3.938,35 Euro, ikinci el piyasa rayiç değerinin 4.500,00 Euro ve sovtaj bedelinin 2.240,00 Euro olabileceği, araçtaki hasar bedelinin 2.260,00 Euro olabileceği, 250,00 Euro ekspertiz ücretinin uygun olabileceği yönünde görüş bildirildiği,

davalı vekilinin itirazı üzerine İTÜ Makine Mühendisliği Anabilim Dalı Başkanlığı bünyesinde görevli üç kişilik öğretim görevlisinden oluşan bilirkişi heyetinden alınan raporda, kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsü .....'in tam kusurlu olduğu, davacının kusurunun bulunmadığı, davacının aracında meydana gelen hasar bedelinin 2.260 Euro olduğu,

dava tarihi itibariyle TL karşılığının 25.398,56 TL olduğu ekspertiz ücretinin TL karşılığının da KDV dahil 8.233,85 TL olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile 2.260,00 Euro maddi tazminatın, poliçe limiti 43.000,00 TL ile sınırlı olmak kaydıyla ve rizikonun sigorta şirketine ihbarı akabinde 8 iş gününün sona erdiği 09.09.2021 tarihinden itibaren, 3095 sayılı kanunun 4/a. maddesi uyarınca işleyecek faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Efektif Satış Kuru Türk Lirası karşılığının davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı vekili, kusura ilişkin değerlendirmenin ATK Trafik İhtisas Dairesi tarafından yapılması gerektiğini, mahkemece eksik inceleme ile karar verildiğini, davacının, kayıtlı olduğu ülkede kasko ve başkaca sigortası olup olmadığı ve dava konusu kaza sebebiyle ödeme alıp almadığı araştırılmadan hüküm tesis edilemeyeceğini, dava konusu araçtaki önceki kazalarda meydana gelen hasarların dikkate alınmadığını, mahkemece aracın satın alındığı ülke rayicindeki piyasa değeri ve onarım giderinin araştırılması gerektiğini,

hükme esas alınan bilirkişi raporunda hasar değerinin kaza tarihi yerine dava tarihi itibariyle tespit edilmesinin hatalı olduğunu, hükme esas alınan bilirkişi raporunda, otomotiv mühendisi bulunmamasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, ekspertiz ücretinin müvekkiline yüklenmesinin hatalı olduğunu, hükme esas alınan bilirkişi raporunda hesaplamanın fahiş yapıldığını, yargılama gideri, harç ve vekalet ücretinin toplam tazminatın limite oranı dahilinde hüküm altına alınması gerekirken, tamamına hükmedilmesinin hatalı olduğunu, hükmolunması gereken faiz türünün yasal faiz olduğunu, aracın hususi araç olduğunu,

arabuluculuk ücretinin müvekkiline yüklenilmesinin de usul ve yasaya aykırı olduğunu istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Dava, trafik kazası sonucu davacıya ait yabancı plakalı araçta meydana gelen hasar nedeniyle uğranılan zararın kazaya sebebiyet veren aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısından tahsili istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Yabancı plakalı araçların hasar tazminat talepleri yönünden aracın pert değerlendirilmesi yapılsa dahi, aracın onarım bedeli, aracın satın alındığı ülke rayicindeki piyasa değeri ile karşılaştırılması bakımından önem arz etmektedir. Şöyle ki; eğer aracın satın alındığı ülke rayicindeki piyasa değeri onarım giderinden fazla ise davacı yalnız onarım giderini, onarım giderinden az ise, aracın olay gününde satın alındığı ülkedeki sürüm değerini davalıdan isteyebilir. Bu durumda mahkemece, aracın Türkiye'deki tamir bedeli, olay tarihinde kayıtlı olduğu ülkedeki ikinci el piyasa rayiç değeri ile karşılaştırılarak hangisi az ise o miktara hükmedilmesi gerekir. (Yargıtay 4. HD 2021/26157 E. 2022/1048 K.; Yargıtay 17. HD 2016/10741 E. 2019/10657 K. sayılı kararları).

İlk derece mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davacıya ait araçta meydana gelen hasar bedelinin KDV dahil 3.938,35 Euro, aracın kazadan önceki ikinci el rayiç değerinin 4.500,00 Euro olduğu, aracın onarımının ekonomik olmadığı ve pert total kabul edilmesi gerektiği, sovtaj bedeli 2.240,00 Euro mahsup edildiğinde gerçek zararın 2.260,00 Euro olduğu tespit edilmiştir.

İlk derece mahkemesince az yukarıda açıklandığı üzere, davacıya ait aracın Almanya'daki ikinci el rayiç piyasa değeri ile Türkiye'deki onarım bedeli karşılaştırılarak, hangisi az ise o miktara hükmedilmesi gerekirken; aracın Almanya'daki onarım bedelinin yine Almanya'daki ikinci el rayiç bedelinden yüksek olduğundan bahisle belirlenen tazminat üzerinden davanın kısmen kabulüne karar verilmesi isabetli değildir. Davalı vekilinin istinaf sebebi yerindedir.

Bu durumda, ilk derece mahkemesince uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olması nedeniyle istinaf istemine konu karara yönelik denetim yapılması mümkün değildir. O halde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-a-6 maddesi uyarınca istinaf başvurularının esasa ilişkin hususlar incelenmeksizin kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve kaldırma kararının sebep ve şekline göre sair istinaf itirazlarının incelenmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmiştir.