İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2024/1254 K.2025/2368

İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/24 Esas 2024/82 Karar sayılı dosyasından verilen 31/01/2024 tarihli kararının, istinaf başvurusu yoluyla incelenmesinin istenilmesi üzerine, dairemize gönderilen dosya incelendi, dosya içeriğine göre incelemenin duruşmasız olarak yapılması uygun görülmekle, gereği konuşulup düşünüldü.

İSTEM

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin davalı şirketten elektrik tüketim sözleşmesi gereğince iş yerine elektrik enerjisi aldığını, davalı şirketin davacının kaçak elektrik enerjisi kullandığı iddiası ile enerjisini kestiğini, bu nedenle davacının çalışamaz durumda olduğunu, Bergama Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2022/ 46 değişik iş sayılı dosyasında kaçak tüketimin 65.796,38 TL olduğunun davalının faturasının hatalı olduğunun tespit ve hesap edildiğini, müvekkilinin iş yerinin düzgün ve dürüst koşullarda enerji kullandığını, ileriye dönük olarak müvekkili tarafından kurulan elektrik trafosunun 250 kWh büyüklüğünde olup,

sözleşme gücünün 150 kWh ve kullanımın ise daha düşük olduğunu, müvekkilinin davalı şirket elemanlarınca 09.12.2022 tarihinde kaçak elektrik kullanıldığı gerekçesi ile tutanak tutulduğunu ve mühürleme işlemi yapılarak elektrik enerjisinin kesildiğini, Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği hükümlerine göre davalının öncelikle usulsüz elektrik kullanılması nedeniyle davacıya yükümlülüklerini yerine getirmesi için enerji kesme ihbarı bırakıp, 15 günlük süre vermesi gerektiğini, verilecek süreye rağmen davacının yükümlülükleri yerine getirmemesi halinde tutanak tutulup ceza verilmesi gerektiğini,

bu kurala uyulmadan tutanak düzenlendiğini, müvekkili ve trafodan yararlanan iş yerinin hiç bir şekilde tutanakta belirtildiği gibi kaçak elektrik kullanımı için gerilim trafosu uçlarını çıkartmadığını ve harici hat çekmediğini, kaçak elektrik enerjisi tüketimi yapmadığını, düzenli olarak her ay saatin okunduğunu, fatura düzenlendiğini ve faturaların süresinde ödendiğini, bu nedenle davalının tespit ve belirlemesinin hatalı olduğunu, müvekkilinin iş yerinde kullandığı elektrik enerjisini aldığı trafo direğinin ve bağlı panosunun ölçü devrelerinin bulunduğu yerin,

davalı tarafından mühürlendiğini ve bu mühürlerin kopartıldığına dair tutanakta herhangi bir ibare bulunmadığını, mühürlerin koparılmadığını, davacı tarafından saate müdahale edilmediğini, saatin düzenli olarak davalı kurumum çalışanlarınca okunduğunu, bunun dışında müdahale yapılmadığını, davalı elemanları tarafından panonun tam detaylı kontrolü yapılmadan gerilim uçlarının nasıl çıkartıldığına dair belirlemenin yapılmadığının sadece gerilim kablolarının üstte kalan bölümlerinin görülmesi ile yani zemine yakın alan üzerinde kabloları gördüklerinde kaçak elektrik kullanıldığının belirtildiğini,

müvekkilinin davalıya durumu izah etmesinin sonuç vermediğini, tutanakta olmayan durumların var gibi belirtildiğini, sarfiyat hesaplaması yapılırken, müvekkiline ait iş yerinin 24 saat çalıştığı şeklinde hesaplama yapıldığını, oysa iş yerinin açılış-kapanış saatinin saat 10.00 ile 19.00 arası olduğunu, kaçak kullanım yapıldığı iddia edilen dönemlerde tüketim faturalarının düzenli ödenmesine rağmen bu durumun yok sayıldığını, faturalardaki normal tarifeden yapılan ek tüketimin 214.906 kWh olarak hesaplandığını, hesaplamanın hangi süreye bağlı yapıldığının belirsiz olduğu gibi yönetmeliğe aykırı yapıldığını ileri sürerek;

davalı tarafça düzenlenen 09.12.2022 tarihli ve 989.098,53 TL meblağlı fatura nedeni ile davacının davalıya fatura miktarı borcu olmadığının, borç miktarının 65.796,38 TL olduğunun tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı taraf cevap dilekçesi sunmadığı gibi duruşmalara da katılmamış, davalı vekili olarak dosyaya birden çok mazeret dilekçesi sunulmasına rağmen usulüne uygun düzenlenmiş bir vekaletnamenin sunulmamış olması nedeniyle mazeret taleplerinin reddine karar verilerek yargılama aşamasındaki tebligatlar davalı şirkete yapılmış, davalı vekili olduğunu bildiren Av. .... tarafından dosyaya uyap sistemi üzerinden 10/10/2023 tarihinde bilirkişi raporuna itirazlarını bildirir dilekçe sunulmuş ise de usulüne uygun sunulmuş bir vekaletname bulunmaması nedeniyle itiraz dilekçesi dikkate alınmamış, bunun dışında davalı tarafça dosyaya herhangi bir yazılı bildirimde de bulunulmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile davacının davalı tarafından tahakkuk ettirilen 09/12/2022 tarihli 989.098,53 TL bedelli kaçak elektrik tüketimi nedeniyle düzenlenen faturaya konu alacağın 813.164,25 TL'lik bölümü ile 13/01/2023 tarihinde tahsil edilen 24.315,34 TL gecikme bedelinin 19.987,19 TL'lik bölümünden borçlu olmadığının tespiti ile davacı tarafından davalıya ödenen 833.101,44 TL'nin ödeme tarihi olan 13/01/2023 tarihinden tahsil tarihine kadar işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davanın kısmen reddi ile davacı tarafın fazlaya ilişkin 114.516,05 TL'lik isteminin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF TALEBİNDE BULUNAN

Davalı vekili istinaf talebinde bulunmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; -Kaçak Elektrik Tespit Tutanağı ve Kaçak kullanım faturasının 30.05.2018 tarih 30436 sayılı Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği 42 ve 45.madde hükümlerine göre düzenlendiğini,

-kaçak kullanım faturasının 09.12.2022 ile 30.11.2021 arası 9 gün kaçak kullanım için, tesisatın mevcut 250 kW kurulu gücünün %60'I alınarak 150 kW güç üzerinden, tesisatın 2 vardiya çalıştığı tüketim seyri ile belgelendiğinden "14" çalışma saati ile çarpılmasıyla, 9 x 150 x 14 = 18.900 kWh tüketimin kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif enerji ve dağıtım tarifenin 1,5 katı ile çarpılmasıyla, 30.11.2021 ile müdahale tarihi olarak tespit edilen 11.08.2022 tarihleri arasındaki 112 günlük kaçak ek tüketim için 112 x 150 x 14 = 235.200 kWh tüketimden,

tesisatın bu dönemde tahakkuk eden 20.293 kWh tüketimi tenzil edilerek, 18.900 + 235.200 - 20.293 = 233.806 kWh tüketimin kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif enerji ve dağıtım tarifesiyle çarpılmasıyla, 989.098,53 TL fatura oluşturulduğunu, yapılan kaçak tahakkukunun ilgili mevzuat hükümlerine göre doğru hesaplandığını belirterek kararın kaldırılmasına ve davanın reddine dair karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen ilk derece mahkemesi kararı hakkında 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık olup olmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

Dava, davacı şirketin iş yerinde kaçak elektrik kullandığı iddiası ile davalı şirket tarafından düzenlenen fatura bedeli kadar davacı şirketin davalı şirkete borçlu olmadığının tespiti ile bu konudaki borcunun yalnız 65.796,38 TL tutarında olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Taraflar arasında elektrik tüketim sözleşmesi ve abonelik ilişkisinin bulunduğu, davalı şirketin çalışanları tarafından davacıya ait iş yerinde 09/12/2022 tarihinde yapılan kontrolde kaçak elektrik kullanıldığı iddiasıyla oluşturulan aynı tarihli tutanağın düzenlediği, davalı tarafça tutanak esas alınarak 09/12/2022 tarihli fatura ile 989.098,53 TL kaçak elektrik kullanım bedeli ile faturanın süresi içinde ödenmemesi nedeniyle 24.315,34 TL gecikme bedeli faturası düzenlendiği, davacı tarafın her iki fatura bedelini 13/01/2023 tarihinde ödediği konularında taraflar arasında uyuşmazlık yoktur.

Kaçak elektrik kullanım tespit tutanağı içeriği itibariyle davacı tarafın kaçak elektrik kullanımına ilişkin yapılan tespitin maddi gerçekliğe uygun olduğu, bilirkişi raporu ve diğer toplanan tüm delillerle birlikte kanıtlanmıştır.

Davacı tarafın dava dilekçesinde dile getirdiği iddialarının davacıya ait trafonun 250 kWh gücünde olmasına rağmen sözleşme gücünün 150 kWh olup, davacının gerçekteki kullanımının bu miktardan da daha düşük olduğu, davalı tarafça yönetmelik hükümlerine aykırı olarak faturanın tahakkuk ettirildiği,

tutanaktan önceki faturaların düzenli olarak ödenmesinin yok sayılarak fatura düzenlendiğine ilişkin olup, davalı tarafça bu iddialara karşı bir savunma ileri sürülmediğinden davanın niteliği gereği davacı şirkete ait iş yerinde tutanak öncesi kullanılan elektrik enerjisi miktarları, iş yerinin niteliği, tutanak içeriği ve ilgili yönetmelik hükümlerine göre davaya konu kaçak elektrik kullanımı miktarı ve bedelinin uzman elektrik mühendisi bilirkişi tarafından hesaplanarak belirlenmesi suretiyle uyuşmazlığın çözümünün mümkün ve yeterli olduğu anlaşılmakla; elektrik mühendisi uzman bilirkişiden alınan bilirkişi kök raporu ve ek raporunda.

Davacıya ait iş yerinde kurulu trafo tesisinin 250 kWh gücünde olup, taraflar arasında düzenlenen 12/04/2022 tarihli sözleşmede elektriğin 150 kWh gücünde olduğunun kararlaştırıldığını, 09/12/2022 tarihli kaçak elektrik kullanım tespit tutanağında, yerinde yapılan kontrolde davacının, sayacın üzerinden R-S gerilim uçlarını boşa çıkararak kaçak elektrik kullandığının tespit edildiğini ve enerjisinin kesilip mühür altına alındığı tespitinin yapıldığının, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği madde 42-(1)-c) bendine göre perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek,

tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesinin kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edildiğine ilişkin hükmüne dayalı olarak davalı tarafça son ödeme tarihi 19/12/2022 olan 989.098,53 TL meblağlı elektrik tüketim faturası düzenlendiğini, faturada 30/11/2022 ile 09/12/2022 tarihleri arasında 9 gün için 18.900 kWh kaçak kullanım, 11/08/2022 ile 30/11/2022 arasında 112 gün için 214.906,40 kWh ek tüketim hesaplandığını,

Bergama SHM'nin 2022/46 D.iş dosyasında alınan bilirkişi raporunda davacıya ait iş merkezinin keşifte tespit edilen gücü baz alınarak aynı tarihler arasında 2.163,42 kWh kaçak kullanım, 6.628,96 kWh ek tüketim üzerinden, davacının davalıya 65.796,38 TL borcu olduğu tespitinin yapıldığını, davacı tarafça fatura bedelinin 13/01/2023 tarihinde ödendiğini, davalı tarafından tahakkuk ettirilen faturanın ve Bergama SHM'nin 2022/46 D.iş dosyasında sunulan bilirkişi raporunun Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'ne göre kaçak işlem türüne uygun yöntemle hazırlanmadığını,

dosyada toplanan tüm belgeler ve yönetmelik hükümleri gereği ihtilafsız döneme uygun olarak 30/11/2022 ile 09/12/2022 arasında 9 gün için 4.552,47 kWh kaçak kullanım, 11/08/2022 ile 30/11/2022 arasında 112 gün için 36.359,36 kWh ek tüketimin hesaplanarak buna göre davacının davalıya ödemesi gereken kaçak elektrik kullanım bedelinin 175.934,28 TL, son ödeme tarihinden davacının ödeme tarihine kadar geçen süre için gecikme bedelinin 3.668,23 TL ve 659,92 TL KDV olmak üzere toplam 180.312,43 TL olup,

davacının 13/01/2023 tarihinde 989.098,53 TL ve 19.987,19 TL'lik ödemeler yapmış olması nedeniyle davacıdan iadesini talep edebileceği alacağının 833.151,44 TL olduğunu bildirmiştir.

Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller, usul yasa ve dosya kapsamına uygun, ayrıntılı, gerekçeli, hükme ve denetime elverişli nitelikteki bilirkişi rapor ve ek raporu ile; kaçak elektrik kullanımına ilişkin tutanağa konu iş yerinin sahibi ve bu iş yeri nedeniyle elektrik abonesi olan davacının, davaya konu 09/12/2022 tarihli kaçak elektrik kullanım tespit tutanağı ile tutanakta ve bilirkişi raporunda belirlenen şekilde kaçak elektrik kullandığı, davalı şirketin Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'ne göre fatura tahakkuk ettirmesi gerekirken uygulama hatası ile fazla miktar ve bedelde fatura tahakkuk ettirdiği,

yönetmelik hükümlerine ve dosya kapsamına uygun olarak yapılan hesaplamalara göre davacının, davalı tarafından tahakkuk ettirilen 09/12/2022 tarihli ve 989.098,53 TL bedelli olarak kaçak elektrik tüketimi nedeniyle düzenlediği faturaya konu alacağın 813.164,25 TL'lik bölümü ile gecikme bedelinin 19.987,19 TL'lik bölümünden borçlu olmadığı anlaşılmaktadır.

İlk derece mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda, kaçak tutanak tarihinde yürürlükte olan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği hükümlerine ve dosya kapsamına uygun hesaplama yapılmış olup, bilirkişi raporu benimsenerek yazılı şekilde davanın kısmen kabulüne dair karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, delillerinde takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, kararın usul ve yasaya uygun olduğu, davalı vekilinin istinaf başvuru nedenlerinin yerinde olmadığı, kararda kamu düzenine aykırı bir yön de bulunmadığı anlaşılmakla, HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.