İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2022/1380 K.2022/1426

Taraflar arasında görülen alacak davasında yapılan yargılama sırasında verilen ihtiyati haciz talebinin reddine dair ara karara karşı yasal süresi içerisinde ihtiyati haciz isteyen davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya, Dairemize gönderilmiş olmakla HMK'nın 353. maddesi uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Mahkemece yapılan açık yargılama sırasında 22/03/2022 tarihli ara kararda; ''...Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Antalya İli ....

İlçesi'nde galerici olarak çalıştığını, davacının Manisa 2. Noterliği'nin 18/01/2020 tarihli ve 01846 yevmiye numaralı araç satış sözleşmesi ile .... motor nolu, ... şasi nolu,... plakalı, 2014 model ... markalı aracı 108.000,00 TL bedelle davalıdan satın aldığını, davacının davalıdan satın aldığı aracı, Kemer 1.Noterliği’nin 12.02.2020 tarih ve 01158 yevmiye nolu işlemi ile 110.000,000 TL bedelle dava dışı ...'ya sattığını, bu satış ile davaya konu aracın plakasının ... olduğunu,

dava dışı ...'nın da davaya konu aracı yine dava dışı ...'ye Kemer 2. Noterliği’nin 27.07.2020 tarih ve 5874 yevmiye nolu araç satış sözleşmesi uyarınca 108.000,00 TL bedelle sattığını, aracın ...'nin kullanımında iken dava dışı ...'ya Antalya 11. Noterliği’nin 13.11.2020 tarih 33719 sayılı ihtarnamesini göndererek,

aracı ...'dan satın aldıktan sonra servis muayenesine gönderdiğini, serviste araç üzerinde oynama yapıldığının ve aracın çalıntı olduğunun, şasenin, motorunun, şanzımanının birbirinden bağımsız farklı araçlardan toplanmış olduğunun, araç orijinalinin 1.5 ... manue1 olup .... pack 1.6 araca dönüştürülmüş olduğunun bayiden tarafına bildirildiğini, polis kuvvetlerinin aracı bağladığını, aracın halen emniyet müdürlüğünde bulunduğunu, 2020/1034 soruşturma nolu savcılık dosyasında alınan 01/09/2020 tarih 32384486-47348/2020/538 sayılı kriminal raporunda bahse konu aracın kat’i surette change ve ayıplı olduğunun,

mevcut şasi numarasının bulunduğu göğüs ön yüzeyi dip kısımları ile sağ ve sol uç kısımları olmak üzere, şasi numarasını çevreleyen nitelikte orijinal olmayan kaynak ve macunlama işlemlerinin bulunduğunun, neticede aldatma kabiliyeti olan ayıpları taşıdığının tespit edildiğini ve aracın trafiğe çekildiğinin belirtilmiş olduğunu, ... tarafından ...'ya karşı Antalya 10. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2021/29 Esas Sayılı dosyasından yargılaması devam eden bir alacak davası açıldığını, davacıya ... tarafından Kemer 1. Noterliği'nin 02.06.2021 tarih ve 0748 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ... plaka sayılı aracın ayıplı olduğunun,

... tarafından aracın güncel bedelinin kendisinden istenildiğini, uğradığı ve uğrayacağı zararların tazminini talepli ihtarname gönderildiğini, davacının aracın ayıplı olduğunu dava dışı ...'nın kendisine göndermiş olduğu ihtarname ile öğrendiğini, ... tarafından davacı aleyhine Antalya 1. Tüketici Mahkemesi'nin 2021/506 Esas Sayılı dosyasından alacak davası açıldığı, müvekkili aleyhine 110.000,00 TL alacak üzerinden ihtiyati haciz kararı verildiği,Antalya Genel İcra Müdürlüğü'nün 2022/3370 Esas Sayılı dosyasından icra takibi başlatılması sonucu müvekkilince avukatlık ücreti ve masraflarla birlikte toplamda 125.935,00 TL para ödendiği,

haklı davalarında muhtemel zararların karşılanması, davalının mal kaçırma ihtimali, delil olarak gösterilen dosyalardan ve müvekkili aleyhine de ihtiyati haciz kararı verilmesi karşısında davalının 3. kişilerdeki hak ve alacakları ile,

taşınır ve taşınmaz mallarının öncelikle teminatsız, mahkeme aksi kanaatte ise makul bir teminatla 125.935 TL üzerinden ihtiyaten haczine karar verilmesini, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile müvekkilinin uğramış olduğu zararın tespitinden sonra artırılmak üzere şimdilik 125.935,00 TL nin 08.02.2022 tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı vekilinin hakkında ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ettiği davalının İİK. Md. 257/2 uyarınca mallarını kaçırma girişiminde olduğuna dair somut bir delilin dosyada olmadığı, İİK md. 258/1 hükmüne göre ihtiyati haciz isteyen davacının alacaklı olduğu hususunu yaklaşık ispat ölçütüne göre ispatlar nitelikte delillerin dosyada tespit edilemediği, alacağın varlığı ve miktarının tespitinin yargılamayı gerektirir hususlar içerdiği görülmekle, İİK. 257. maddesi koşullarına uygun bulunmayan ihtiyati haciz isteminin reddi gerektiği...'' gerekçesi ile davacının ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiş, verilen bu ara karara karşı ihtiyati haciz isteyen davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

İhtiyati haciz isteyen davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili davacının Antalya İli Serik İlçesi'nde galerici olarak çalışmakta olduğunu ve Manisa 2. Noterliği'nin 18.01.2020 tarih ve 01846 yevmiye numaralı araç satış sözleşmesi uyarınca, ... motor nolu, ... şasi nolu, ... plakalı, ... model ... markalı aracı 108.000.TL bedelle davalıdan satın aldığını ve davalıdan satın aldığı aracı da, Kemer 1.Noterliği’nin 12.02.2020 tarih ve 01158 yevmiye nolu işlemi ile 110.000,000 TL bedelle dava dışı ...'ya sattığını, dava dışı ...'nın da davaya konu aracı,

yine dava dışı ...'ye Kemer 2. Noterliği’nin 27.07.2020 tarih ve 5874 yevmiye nolu araç satış sözleşmesi uyarınca 108.000,00 TL bedelle sattığını, davaya konu araç dava dışı ... kullanımında iken dava dışı ...'ya Antalya 11. Noterliği’nin 13.11.2020 tarih 33719 sayılı ihtarnamesini göndererek, aracı ...'dan satın aldıktan sonra servis muayenesine gönderdiğini, serviste araç üzerinde oynama yapıldığının ve aracın çalıntı olduğunun;

şasenin, motorunun, şanzımanının birbirinden bağımsız farklı araçlardan toplanmış olduğunun, araç orijinalinin 1.5 ... manue1 olup ... pack 1.6 araca dönüştürülmüş olduğunun bayiden tarafına bildirildiğini, polis kuvvetlerinin aracı bağladığını, aracın halen Emniyet Müdürlüğü’nde bulunduğunu, 2020/1034 soruşturma nolu savcılık dosyasında alınan 01/09/2020 tarih 32384486-47348/2020/538 sayılı kriminal raporunda bahse konu aracın kat’i surette change ve ayıplı olduğunun, mevcut şasi numarasının bulunduğu göğüs ön yüzeyi dip kısımları ile sağ ve sol uç kısımları olmak üzere,

şasi numarasını çevreleyen nitelikte orijinal olmayan kaynak ve macunlama işlemlerinin bulunduğunun, neticede aldatma (iğfal) kabiliyeti olan ayıpları taşıdığının tespit edildiğini ve aracın trafiğe çekildiğini belirtildiğini, dava dışı ... tarafından dava dışı ...'ya karşı Antalya 10. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2021/29 E. Sayılı dosyasından alacak davası açıldığının ve davaya konu aracın gizli ayıplı, change veya çalıntı olduğunun dava dışı ...'nın kendisine göndermiş olduğu ihtarname ile haberi olduğunu,

dava dışı ... tarafından vekil eden davacı aleyhine Antalya 1. Tüketici Mahkemesi'nin 2021/506 E. Sayılı dosyasından alacak davası açıldığını ve vekil eden aleyhine 110.000 TL alacak üzerinden ihtiyati haciz kararı verildiğini, dava dışı ... tarafında bu ihtiyati haciz kararının Antalya Genel İcra Müdürlüğü'nün 2022/3370 E. Sayılı dosyasından icraya konulması üzerine vekil eden davacı tarafından avukatlık ücreti ve masraflarla birlikte toplamda 125.935 TL para ödendiğini, davalı aleyhine açtıkları davada mahkemece bu durum gözetilmeden eşitlik ilkesine,

adil yargılanma hakkının ihlali ve mülkiyet hakkının ihlaline neden olacak şekilde ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesinin hukuka ve kanuna açıkça aykırı olduğunu ileri sürerek yerel mahkeme ara kararının kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Talep, ihtiyati haciz istemine ilişkindir.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

İhtiyati haciz, nitelikçe bir geçici hukuki koruma tedbiridir. (HMK 406/2) Geçici hukuki koruma tedbirlerinin amacı, yargı organları önünde hak arayan kişilerin nihai olarak elde etmeyi umdukları haklarına erişimi kolaylaştırmaktır. Bu amacın gerçekleşmesi için, elde edilmesi umulan hakların ya da onların konularının ortadan kalkması, yok olması, değiştirilmesi gibi olasılıkların bertaraf edilmesi gerekir. Elde edilmesi umulan hakka kavuşulmasını kolaylaştırıcı tedbirler hak arama özgürlüğünü, adil yargılama hakkını ve hukuk devleti ilkesini de yakından ilgilendirir. (İHAS 6, 2709 sayılı T.C Anayasası 36, HMK 33) İhtiyati haciz istekleri değerlendirilirken geçici hukuki koruma tedbirlerinin açıklanan bu amacının gözden uzak tutulmaması gerekir.

İİK'nın 257/1. maddesinde "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir." denilmiştir. Aynı kanunun 258/1. maddesine göre ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahkemenin alacağın varlığı hakkında kanaat edinmiş olması yeterlidir. Mahkemenin alacağın varlığına kanaat getirmesinden anlaşılması gereken alacağın usul hukuku kurallarına göre kesin bir şekilde ispat edilmesi değildir.

Somut olayda; mahkemece dosyada bulunan bilgi ve belgelere göre, davalıdan satın alınan ve dava dışı üçüncü kişiye satılan aracın change ve ayıplı olması nedeniyle dava dışı üçüncü kişiye ihtiyati haciz kararına istinaden icra takibinde ödeme yapılması üzerine davalıdan rücu talebinde bulunulduğu nazara alınarak yaklaşık ispat koşullarının davacı tarafından yerine getirildiği, bu nedenle İİK'nın 257. ve izleyen maddelerinde öngörülen ihtiyati haciz koşullarının oluştuğunun kabulü gereklidir.

İİK'nın ihtiyati hacizde teminat başlıklı 259/1,2,3. maddesinde '' İhtiyati haciz isteyen alacaklı hacizde haksız çıktığı takdirde borçlunun ve üçüncü şahsın bu yüzden uğrayacakları bütün zararlardan mesul ve Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 96. maddesinde (HMK'nun 87. Md.) yazılı teminatı vermeye mecburdur. Ancak alacak bir ilama müstenid ise teminat aranmaz. Alacak ilam mahiyetinde bir vesikaya müstenid ise mahkeme teminata lüzum olup olmadığını takdir eder,'' şeklinde düzenlemeye yer verilmiştir. Anılan yasa hükmü ve dosya kapsamı ile ihtiyati haciz talebinin bir ilama veya ilam mahiyetinde bir belgeye dayanmadığı gözetilerek mahkemece, teminat karşılığı ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle talebin reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Bu itibarla, ihtiyati haciz isteyen davacı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun kabulü ile mahkemece verilen ara kararın 6100 sayılı HMK'nın 353/(1).b.2 maddesi uyarınca kaldırılarak yeniden esas hakkında aşağıda belirtilen şekilde karar verilmiştir.

II-KALDIRILAN ARA KARARIN YERİNE GEÇMEK ÜZERE

"1-İhtiyati haciz talebinin KABULÜ ile ihtiyati haciz talebine konu alacak miktarı olan 125.935.00.TL' nın tahsilini teminen ve taktiren anılan miktarın % 15'ine tekabül eden 18.890.25.-TL nakdi teminat tutarı ilk derece mahkemesi veznesine yatırdığında veya muteber bir bankanın kesin ve süresiz nitelikteki teminat mektubu ilk derece mahkemesine ibraz edildiğinde; İİK'nın 257. ve devamı maddeleri gereğince aleyhine ihtiyati haciz istenilen borçlunun haczedilebilir menkul ve gayrimenkul malları ile 3. şahıslardaki hak ve alacaklarının borcu karşılamaya yeter düzeyde İHTİYATEN HACZİNE,

2-Takdir olunan teminatın yatırılması halinde kararın infazı için ilk derece mahkemesince İcra Müdürlüğü'ne ibraz edilmek üzere kararın bir örneğinin imza karşılığı ihtiyati haciz isteyen davacı vekiline verilmesine," şeklinde HÜKÜM TESİSİNE,

III-İhtiyati haciz isteyen davacı tarafından istinaf kanun yolu başvurusu sırasında yatırılan istinaf karar harcının yatıran tarafa iadesine,

IV-İhtiyati haciz isteyen alacaklı tarafından istinaf aşamasında yapılan 220,70-TL başvuru harcı ve 52,80-TL dosya gidiş dönüş masrafı olmak üzere toplam 273,50-TL'nin aleyhine ihtiyati haciz istenen davalıdan alınarak ihtiyati haciz isteyen davacıya verilmesine,

V-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından ihtiyati haciz isteyen davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,

VI-Teminatın yatırılmasına yönelik işlemlerin takibinin yerel mahkemesince yürütülmesine,

VII-Kararın tebliği, kesinleştirme, harç ve gider avansı iadesi işlemlerinin yerel mahkemece yerine getirilmesine,

Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nın 362/(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere 14/09/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.