İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2023/329 K.2023/446

İhtiyati haciz talep eden vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla; inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İSTEK

İhtiyati haciz talep eden vekili talep dilekçesi ile, karşı taraf borçlunun müvekkiline 03.08.2012 tarihli 2.100,00 Euro bedelli, 29.01.2013 tarihli 21.100,00 Euro bedelli, 07.05.2013 tarihli 15.000,00 Euro bedelli ve 28.08.2014 tarihli 5.030,00 Euro bedelli olmak üzere toplam 43.230,00 Euro (dilekçe tarihi itibariyle TL karşılığı 859.278,38 TL) faturalara istinaden borcu bulunduğunu; fatura düzenlenip mal teslimi gerçekleştikten sonra aracı firma tarafından gümrük beyannamesinin ihracatçıya teslim edildiğini;

alacağın tahsili için Karşıyaka 3. İcra Müdürlüğünün 2022/1798 E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, ödeme emrinin usulüne uygun olarak 13.06.2022 tarihinde tebliğ edildiğini, kesinleşmesi üzerine haciz vs.işlemlerin yapıldığını ancak karşı tarafın şikayeti üzerine Karşıyaka 1. İcra Hukuk Mahkemesince 07/12/2022 tarihinde ödeme emrinin tebliğinin usulsüz olduğuna karar verildiğini,

alınan duyumlara göre borçlunun hacizlerin kaldırılmasını müteakip taahhütlerinden kurtulmak amacıyla mallarını kaçırarak Almanya'ya kaçma hazırlığında olduğunu bildirerek rehinle temin edilmemiş alacağın tahsili için borçlunun menkul ve gayrimenkul mallarıyla, üçüncü kişilerde hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Karşı taraf vekili cevap dilekçesi ile, müvekkilinin ikametgahının Karadeniz Ereğli olduğunu, yetkili ve görevli mahkemenin Karadeniz Ereğli Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, esas yönden ise iddiaların yersiz bulunduğunu bildirerek ihtiyati haciz talebinin reddini savunmuştur.

MAHKEMECE

" Talep, İİK'nun 257 vd.madde hükümlerine göre açılmış ihtiyati hacze ilişkindir.

İhtiyati haciz talebi asıl davanın eki niteliğinde olup, yetki hususu da asıl davanın tâbi olduğu usul hükümlerine bağlıdır. Bu çerçevede, ihtiyati haciz talep dayanağı satım sözleşmesinden doğan uyuşmazlıklarda yetkili mahkeme HMK'nun 6.madde hükmünde öngörülen genel yetki kuralı gereğince karşı taraf-borçlunun ikametgahı ve HMK'nun 10 ve TBK'nun 89.madde hükümleri uyarınca para alacağının ifa edileceği talep eden-alacaklının ikametgahının bulunduğu yer mahkemesidir.

Olayda, talep eden satıcının ikametgahının İzmir Bornova ilçesi ve karşı taraf borçlunun ikametgahının Karadeniz Ereğli ilçesi olduğu, bu yerlerin mahkememiz yargı çevresi dışında kaldığı, süresinde ve usulüne uygun şekilde yetki itirazının ileri sürüldüğü, dolayısıyla mahkememizin işbu ihtiyati haciz talebine bakma yetkisinin bulunmadığı anlaşıldığından sırf bu nedenle ihtiyati haciz talebinin usulden reddine" şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF BAŞVURU SEBEPLERİ

İhtiyati haciz talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle; borçlunun müvekkiline 03.08.2012 tarihli 2.100,00 EURO bedelli, 29.01.2013 tarihli 21.100,00 EURO bedelli, 07.05.2013 tarihli 15.000,00 EURO bedelli ve 28.08.2014 tarihli 5.030,00 EURO bedelli olmak üzere toplam 43.230,00 EURO bedelli faturalara istinaden borcunun bulunduğunu, söz konusu borcun zamanında ödenmediği gibi aradan geçen zaman zarfında da ödeme yapılmadığını, söz konusu borcun ödenmesi amacıyla Karşıyaka 3. İcra Müdürlüğünün 2022/1798 E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını;

borçluya ödeme emri usulüne uygun olarak 13.06.2022 tarihinde tebliğ edildiğini, takibin kesinleşmesini müteakip haciz işlemlerine başlanıldığını ve bu kapsamda borçlu üzerine kayıtlı araca ve hisseli taşınmaza haciz konulduğunu, somut olayda halihazırda yetkili icra müdürlüğü olan Karşıyaka İcra Müdürlüğünde derdest bir icra takibi olduğu halde.

Ereğli Adliyesinden alınacak ihtiyati haciz kararının uygulanmasının sorunlara yol açacağını, zira ihtiyati haciz kararı verildikten sonra alacaklının, 2004 sayılı Kanunun 261/1. maddesi kapsamında on gün içinde kararı veren mahkemenin yargı çevresindeki icra dairesinden kararın infazını istemeye.

264/1. maddesi kapsamında ise haczin tatbikinden itibaren yedi gün içerisinde takip talebinde bulunmaya mecbur olduğunu, Ereğli Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından ihtiyati haciz kararı verilmesi halinde, Ereğli İcra Müdürlüğünde kararın infazını müteakip takip talebinde bulunulacak ve derdestlik nedeniyle takibin iptal edileceğini belirterek, Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesinin 18.01.2023 tarih ve 2022/158 D.İş, 2023/5 D.İş (Karar No) sayılı kararının kaldırılmasına;

toplam 43.230,00 EURO (talep tarihi itibariyle TL karşılığı 859.278,38 TL'dir) için borçlunun menkul ve gayrimenkul mallarıyla, üçüncü kişilerde hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini istinaf başvuru sebebi olarak ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep, faturadan kaynaklı ihtiyati haciz istemine ilişkindir.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

İlk derece mahkemesince, yetkili mahkemeden talep edilmediğinden ihtiyati haciz isteminin usulden reddine karar verilmiş, karara karşı talep eden vekili tarafından süresi içerisinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İlamsız bir takipte yetkili icra dairesi ve mahkeme İİK'nın 50. maddesinin yollaması ile HMK'nın genel hükümlerine göre belirlenecektir. HMK'nın 6. maddesine göre genel yetkili icra dairesi, davalı gerçek veya tüzel kişinin takibin yapıldığı tarihteki yerleşim yeri icra dairesidir. Aynı kanunun 10.maddesine göre ise sözleşmeden doğan takiplerde, sözleşmenin ifa edileceği yer icra dairesi de yetkilidir. Bu da özel yetkiye ilişkin bir düzenlemedir. Takip davacının seçimine göre, hem genel ve hem de özel yetkili mahkemede açılabilir. Takibin konusu para borcu olduğunda TBK'nın 89.maddesine göre aksi kararlaştırılmadıkça para borçları alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ifa edebilecektir.

İİK'nın 258.maddesinde ; "İhtiyati hacze 50 nci maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar verilir. Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur.

Mahkeme iki tarafı dinleyip dinlememekte serbesttir. (Ek fıkra: 17/07/2003 - 4949 S.K./60. Md.; Değişik fıkra: 02/03/2005-5311 S.K./16.mad) İhtiyatî haciz talebinin reddi halinde alacaklı istinaf yoluna başvurabilir. Bölge adliye mahkemesi bu başvuruyu öncelikle inceler ve verdiği karar kesindir." hükümleri mevcuttur.

HMK’nun 390’ıncı maddesinin 1’inci fıkrasına göre, “İhtiyati tedbir, dava açılmadan önce, esas hakkında görevli ve yetkili olan mahkemeden; dava açıldıktan sonra ise ancak asıl davanın görüldüğü mahkemeden talep edilir.”

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve İİK'nın 258.maddesinde ihtiyati hacze 50. maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar verileceği hükmün ile İİK'nın 50.maddesinde " Para veya teminat borcu için takip hususunda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yetkiye dair hükümleri kıyas yolu ile tatbik olunur." düzenlemesi bulunmasına, talep edenin ikametgahının İzmir Bornova İlçesi ve karşı taraf borçlunun ikametgahının Karadeniz Ereğli İlçesi olmasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına göre;

kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davalı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf kanun yolu başvurusunun HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiştir.