İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2020/331 K.2021/487

İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/1470 Esas - 2017/1350 Karar sayılı dosyasında yapılan yargılama sonucunda verilen karara karşı davalı ... ve ... vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, HMK'nın 353. maddesi uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Mahkemece yapılan açık yargılama sonucunda "...Davacı vekili; davalılardan ...'nun sevk ve idaresindeki, davalılardan ...'in maliki olduğu, davalı ... ye ZMMS ile sigortalı bulunan ... plakalı aracın, davacıların oğlu müteveffa ...'ın kullandığı ... plakalı motosiklete çarpması sonucu kaza meydana geldiğini, meydana gelen kaza nedeni ile şimdilik geçici talep sonucu olarak 10.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile, davacılardan ... için 60.000,00 TL manevi tazminat, ... için 60.000,00 TL tazminat, ... için 25.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılara usulüne uygun davetiye tebliğ edilmiş, davalılar davanın reddini savunmuşlardır.

Dava; 07/08/2015 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle kazaya neden olan davalı ... adına kayıtlı ... plakalı araç malikine, olay tarihindeki araç sürücüsüne ve aracın ZMMS'ne karşı açılan ve meydana gelen trafik kazası sonucu 12/08/2015 tarihinde tedavi gördüğü Ege Üniversitesi Hastanesinde tedavi gören motosiklet sürücüsü ...'ın; annesi ve babası tarafından açılan maddi ve manevi tazminat talepli davadır.

İstanbul Trafik İhtisas Dairesinin 04/06/2016 tarihli sanık sürücü ...'nun asli kusurlu, müteveffa sürücü ...'ın kusursuz olduğu belirtilmiş, tarafların sosyal ekonomik araştırmaları yapılmış, 90773621 numaralı poliçe ve 8800059 numaralı davalı ... şirketine ait hasar dosyası, olay yeri kaza tespit tutanağı, Karşıyaka Sulh Hukuk Mahkemesinin 25/08/2015 tarihli muris ...'ın mirasçılarını gösterir veraset ilamı, dosya içinde murise ait MEB nin çıraklık sözleşmesi,

07/10/2015 tarihinde ...'e 37.086,16 TL nin ödendiği ve buna ilişkin ödeme dekontu dosya içinde hazır edilmiş, Karşıyaka 6 ACM nin 2015/627 esas sayılı dosyasındaki iddianame, tanık anlatımları, bilirkişi raporu, Karşıyaka 6 ACM nin 2015/627 esas 2016/652 karar sayılı sanık ... hakkında kazanın oluşu ve sanığın kusur durumuna göre takdiren ve ağırlaştırılarak TCK 85/1 uyarınca verilen 02/12/2016 tarihli mahkumiyet ilamı ve İzmir BAM 14 Ceza Dairesinin 2017/727 esas 11/12/2017 tarihli kararında,

Karşıyaka 6 ACM nin verilen kararının ayrıca cezanın paraya çevrilmemesi yönünde verildiğine ilişkin karar mahkememizce irdelenip okunmuş olup davacı tanığı ..., ..., ... mahkememizce dinlenmiştir.

Aktüerya bilirkişiden karar vermemize dayanak teşkil eden 15/09/2017 tarihli kök rapor ve ek rapor alınmıştır.

6098 sayılı TBK 56 maddesindeki hükme göre, hakimin özel halleri gözönünde tutarak manevi zarar adı ile ölenin yakınlarına verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer ve fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.

O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22/06/1966 günlü ve 7/7 sayılı yargıtay içtihatı birleştirme kararının gerekçesine takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakim bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, davacının sürekli işgöremezlik oranı, işçinin yaşı, olay tarihi gibi özellikleri gözönünde tutmamış, hükmedilecek tutarın manevi tatmin duygusu yanında caydırıcılık oranda olması gerektiği de açıklandığı üzere zarar görenin müterafik kusurunun varlığı halinde bu durumun manevi tazminatın takdirinde gözönünde bulundurulması gerekir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; dosya içindeki mevcut Karşıyaka 6 ACM nin para cezasına çevrilmemesi yönünde İzmir BAM 14 Ceza Dairesinin 2017/727 esas 11/12/2017 tarihli kararı, dosya içindeki ... şirketinin hasar ve poliçe dosyası, 04/10/2016 tarihli Trafik İhtisas Dairesinin sanık sürücü ...'nun asli kusurlu, mütevaffa Sürücü ...'ın kusursuz olduğunu belirtir raporu, tanık anlatımları, ceza dosyasındaki tanık beyanları,

aktüerya bilirkişiden alınan karar vermemize dayanak teşkil eden 15/09/2017 tarihli ek rapor dikkate alınarak müteveffanın evlenme yaşının TÜİK Türkiye Ortalama evlenme yaşı istatistiklerinde bulunan 27,1 yaş varsayımından hareketle yapılan aktüerya hesabı dikkate alınarak meydana gelen trafik kazası sonucu 12/08/2015 tarihinde henüz 18 yaşındayken vefat eden ve kazada hiç kusuru bulunmayan anne ve babasının kız kardeşinin tüm dosya içindeki tanık anlatımlarıyla da anlaşılacağı üzere yaşadıkları acı ve elemi bir nebze olsun getirmek amacıyla tarafların sosyal ekonomik durumları, olaydaki kusur,

18 yaşında hayatını kaybeden davacılardan ... ve ...'ın oğlu ...'nin kardeşinin ölümü nedeni ile yaşadıkları üzüntünün kısmen giderilmesi amacıyla manevi tazminatın kısmen kabulü ile maddi tazminatın kabulüne dair karar vermek gerekerek, davalı sigorta şirketi yönünden ödeme yapılan 07/10/2015 tarihinden itibaren yasal faize hükmetmek gerekerek bu husus feri nitelikte olduğundan davalılar lehine vekalet ücretine hükmedilmediği...'' gerekçesi ile Davacılar ... ve ...'ın maddi tazminata yönelik taleplerinin KABULÜ İLE.

Davacı anne ... için 34.841,04 TL, Davacı baba ... için 26.011,73 TL Destekten yoksun kalma tazminatının davalılar ... ve ...'den olay tarihi olan 07/08/2015 tarihinden itibaren davalı sigorta şirketi yönünden ise ödeme yaptığı 07/10/2015 tarihinden itibaren yasal faizi ile tüm davalılardan müşteken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, Davacılar manevi tazminat taleplerinin KISMEN KABULÜ İLE.

Davacı anne ... için 50.000,00 TL manevi tazminatın, Davacı baba ... için 50.000,00 TL manevi tazminatın, Davacı kardeş ... için ise 20.000,00 TL manevi tazminatın, olay tarihi olan 07/08/2015 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, Fazlaya ilişkin taleplerinin REDDİNE, karar verilmiş, verilen bu karara karşı davalı ... ve ... vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF İTİRAZLARI

Davalı ... ve ... vekili istinaf dilekçesinde özetle.

Yerel mahkemece, ceza mahkemesi kararına dayanak yapılan ve ceza yargılaması sırasında yapılan keşif ve kusur dağılımına ilişkin bilirkişi görüşü itiraza uğramasına ve karar kesinleşmemesine rağmen eksik inceleme ile ceza dosyasının esas alınmasının hatalı olduğunu, tarafların kusur durumu değerlendirilirken müteveffanın ehliyetsiz olması, motosiklet kullanımı için gerekli ekipmanları bulundurmaması ve kullanmaması, motosikletin trafiğe çıkış için gerekli aksamların bulunmaması,

stop lambalarının yanmaması ve müteveffanın motosiklet tipi araçların geçişine kapalı olan yaya geçidinden geçmek üzere aracını aniden sola doğru kırarak Karayolları Trafik Kanunu' nun 66/1-a maddesini ihlal ettiği hususlarının hiçbir şekilde değerlendirilmediğini, hükmedilen manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu, davalı müvekkili ... için sosyal ve ekonomik durum araştırması yapılmadan karar verildiğini belirterek kararın kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, Trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

Dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere göre; kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından, davalı ... ve ... vekilinin yerinde bulunmayan istinaf kanun yolu başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiştir