İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2021/891 K.2023/2029

İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 11/02/2021 tarih ve 2020/164 Esas - 2021/118 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı 2015 model ... motorsiklet ile davalı ...

AŞ üzerine kayıtlı ve anılan şirket tarafından işletilen, kaza tarihinde davalı ...'ın sevk ve idaresindeki davalı sigorta şirketince sigortalı ... plakalı araç ile meydana gelen kaza sonucunda müvekkilinin aracının ciddi anlamda hasar aldığını, meydana gelen kazada davalı sürücünün tamamen kusurlu olduğunu, müvekkilinin kusursuz olduğunu, kaza sonucunda müvekkilinin aracında değer kaybı oluştuğunu, her ne kadar 2019/106217 arabuluculuk numarası ile 25/09/2019 tarihinde davalı ...

A.Ş. ve ... A.Ş.'ye karşı değer kaybının ödenmesi açısından arabuluculuğa başvurulmuş ise de tarafların anlaşamaması ile sonuçlandığını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 5.000,00 TL değer kaybı bedelinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; davacının iddialarının zamanaşımına uğradığını, zamanaşımı itirazında bulunduklarını, ayrıca müvekkil şirketin merkezi Mersinde olduğundan yetkili Mahkemenin Mersin Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, Yetkisizlik itirazımızın kabulünü talep ettiklerini, ayrıca kaza tarihinde ... plakalı aracın uzun süreli kira sözleşmesi ile ... A.Ş.’ye uzun süreli olarak kiraya verildiğini ve teslim edildiğini, bu bağlamda asıl işleten sıfatı dava dışı ... şirketine ait olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının müracaatı üzerine açılan hasar dosyası kapsamında davacı asile 21.250,00 TL hasar ödemesi yapıldığını, talebin teminat dışı olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini, aksi halde ZMM Sigortası Genel Şartları ekinde yer alan Ek.1 C Değer kaybı formülüne göre hesaplama yapılmasına talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince; "...01.12.2018 tarihli kazanın oluşumunda; davalı tarafa ait ... plaka sayılı araç sürücüsünün “%100 oranında tam ve asli kusurlu” olduğu, Davacı tarafa ait ... plaka sayılı araç sürücüsünün “kusursuz” olduğu tespit edilmiştir.

Yargıtay kararları doğrultusunda davaya konu aracın piyasa koşullarında yapılan inceleme ve araştırmalar sonucunda bahse konu aracın, marka, model, tipi, km.si, kullanım şekli, vaki kaza öncesinde değer kaybına neden olacak kazasının olmaması ve ayrıca pazarlık payı da dikkate alındığında kazadan önceki ikinci el piyasa rayiç değerinin 150.000,00.-TL olduğunun tespit edildiği,, ancak aracın söz konusu kaza nedeniyle;

sol kolon, kabin, ön koruma demiri, sol manet, ön far, ön cam alt parça, ön kafa iç braket, ön ayak dinlenme ve ön ayak koruma değişimi, depo, sol çanta, çanta kapağı, ön kafa grenajı, ön ayak koruma, sağ ve sol takım ve kapaklarının boyanması, aracın vaki kaza öncesinde değer kaybına neden olacak kısmi veya ağır hasar kaydının olmaması, bir başka ifadeyle kaza neticesinde aracın orjinalliğinde bir sorun yok iken, kaza sonrası araç orjinalliğini kaybetmesi ve araç 2. el piyasasında satımını kolaylaştıran önemli bir avantajı kaybetmesi,

araçta yapılan işlemlerin ve 21.250,00.-TL (KDV Hariç) tutarındaki hasar bedelinin, aracın ileriki süreçte 2. el satışında yapılacak sorgulamada TRAMER bilgi havuzunda ve servis kayıtlarında görülmesi nedeniyle tüketicinin satın alma refleksini olumsuz yönde etkileyeceği, buna göre araçta kazanın oluş şekline göre %10 mertebesinde değer kaybı oluşacağı, bu durumda kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değerinin 135.000,00.-TL olduğu ve sonuç olarak kazaya bağlı olarak araçta 15.000,00.-TL değer kaybı meydana geldiği tespit edildiği, alınan raporun bilimsel verilere uygun ve hüküm vermeye elverişli olduğu,

bu değer kaybı miktarının önceden yapılan hasar ödemesi düşüldüğünde 14.750,00 TL sinin teminat dahilinde olduğu..." gerekçesiyle davanın KABULÜ ile. 15.000,00.-TL değer kaybı bedelinin (davalı Sigorta yönünden 14.750,00.-TL ile sınırlı olmak üzere) davalılardan ... yönünden kaza tarihinden itibaren, davalı ... yönünden ise dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, yerel mahkeme tarafından kusur yönünden araştırma yapılmaksızın ve bu konuda rapor aldırılmaksızın hüküm kurulmasının hatalı olduğunu, herhangi bir inceleme ve araştırma yapılmaksızın salt olarak tramer kayıtlarına göre kusur oranlarının belirlenmesinin kanuna aykırı olduğunu, davacı tarafın dava konusu motosikleti hız limitlerine aykırı bir şekilde kullandığını,

kaza esnasında hız limitini aşan bir hızda seyreden davacının en azından tali olarak kusur oranının belirlenmesi gerekirken bu konuda hiçbir araştırma yapılmamasının hukuka aykırı olduğunu, davacının motorlu taşıtında herhangi bir değer kaybı yaşanmadığını, davacının taşıtında değer kaybına neden olacak herhangi bir onarım, değişim yapılmadığını, dosya içerisindeki bilirkişi raporunda da bu yönde tespitte bulunarak genel olarak plastik aksamla ilgili işlemlerin yapılmış olması nedeniyle araçta hiçbir değer kaybının yaşanmadığının tespit edildiğini,

karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları Ek 1. Değer Kaybı Hesaplama Formülü’ne göre herhangi bir değer kaybının bulunmadığının tespit edildiğini, zorlama ve soyut dayanaklar ışığında Yargıtay kararları doğrultusunda 15.000,00 TL değer kaybının oluştuğu yönündeki Yerel Mahkeme ilamının hukuka aykırı olduğunu, plastik aksakla yapılan değişim veya onarımların araçta değer kaybına sebebiyet vermediğini, aksi yönde verilen kararın davacının haksız yere zenginleşmesine neden olacağını, davacının aracında herhangi bir değer kaybı bulunmadığını,

bilimsellikten uzak malum internet sitelerine bakılarak piyasa koşullarında 15.000 TL değer kaybı bulunmaktadır şeklinde hüküm kurulmasının hakkaniyetle ve adil yargılanma ilkesiyse bağdaşmadığını, dosyanın bu yönüyle bilirkişiye tevdi edilmesinin hatalı olduğunu, internet sitesine bakarak değer tespitinin bilirkişi tayin edilmeden de yapılabileceğini, davacının, aracının uzun yıllar kullandığını, araçta meydana geldiği iddia edilen değer kaybının salt olarak kazaya bağlanmasının ve araçtaki kilometre artışının da aracın piyasadaki değerini düşündüğü gerçeğinin göz adı edilmesinin adaletsiz bir yaklaşım olduğunu,

ikinci el araçlarda rayiç değerin düşmesinin nedeninin kaza değil aksine aracın uzun yıllar kullanılıyor olması ve kilometresinin artmış olması olduğunu belirterek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeniyle araçtaki hasar bedelinin karşı araç sürücüsü, işleteni ve zorunlu mali mesuliyet sigortacısından tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece; davanın kabulüne karar verilmiş olup, hüküm davalı ... şirketi vekili tarafından istinaf edilmiştir. İstinaf incelemesi HMK.nun 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davalı sürücünün sağ taraftaki benzinliğe girmek için sağa doğru dikkatsiz şekilde manevra yapması sebebiyle sağdan kendi şeridinde giden davacı motoruna çarpmak suretiyle söz konusu kazada tam ve asli kusurlu olduğunun sabit olduğu, araçtaki değer kaybının Yargıtay içtihatlarına uygun şekilde tespit edildiği,

sonuç olarak hükme esas alınan bilirkişi raporunun somut olayın özelliklerine uygun, açık, anlaşılır, denetime elverişli, hüküm kurmaya yeterli ve dosya kapsamı ile uyumlu olduğu anlaşılmakla, davalı ... şirketi vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.