İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2022/1008 K.2022/1066

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 31/12/2021 tarihli 2020/628 Esas ve 2021/1149 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı Tasfiye Halinde ...Kooperatifi’nin üyesi bulunduğunun tespitini ve bu tespitin kooperatif kayıtlarına düzeltilerek işlenmesine ayrıca mahkeme giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış, ancak davalı tarafından davaya cevap dilekçesi sunulmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; ''...Görülmekte olan asıl dava dosyamızda davacı tarafından, davalı TASFİYE HALİNDE ... KOOP.' nin üyesi bulunduğunun tespiti ve bu tespitin kooperatif kaylarına düzeltilerek işlenmesi talep edilmiş ise de, yargılama esnasında, 2021 ocak ayında, davalı kooperatif tarafından, davacının kooperatif üyeliğinde, üyesi bulunduğunun tespiti işlemi yapılarak, genel kurul toplantılarına da çağırıldığı anlaşışmakla, dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına...'' şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; dava açıldıktan sonra davalının kooperatif tarafından müvekkili kooperatif üyeliğine kabul edildiğini, davalı tarafın kendilerine devir sözleşmesi gönderilmediği için üye kaydı yapılmadığını beyan etmesine karşın dosyaya sundukları Selçuk Noterinin 08.10.2020 tarih ve 7556 sayılı ihbarnamenin yeniden gönderildiğini, bu ihbarnameye devir sözleşmesinin de eklendiğini ve bu ihbarnamenin karşı tarafa 09.10.2020 tarihinde tebliğ edildiğini 02.11.2020 tarihinde dava açıldığını,

müvekkilinin ise 2021 yılı Ocak ayında davalı kooperatif tarafından üye olarak kabul edildiğini yani davalı tarafın dava açılmasına neden olduğunu, Ticaret Mahkemesinin yasaya aykırı karar verdiğini, davalının davranışının kötüniyetli olup korunamayacağını, kararın kaldırılarak,

davanın kabulüne, mahkeme giderleri ile vekalet ücretinin davalıdan tahsiline şeklinde veya davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, davalı tarafından dava açılmasına neden olunduğundan mahkeme giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yüklenmesine şeklinde düzeltilerek yeniden karar verilmesini, ayrıca hüküm tarihi 31.12.2021 olup hüküm tarihindeki AAÜT gereğince vekalet ücreti 4.080,00- TL iken kararın yazıldığı tarih olan 25.01.2022 tarihinin AAÜT hükmü gereği 5.100,00- TL vekalet ücreti taktirinin de AAÜT hükümlerine aykırı olduğunu belirterek;

istinaf giderleri ile vekalet ücretinin davalıya tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; kooperatif üyeliğinin tespiti davasıdır. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Mahkemece; karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiş olup, karar davacı vekilince istinaf edilmiştir.

Davacının Selçuk Noterliğinin 16/07/2021 tarihli ve 4916 yevmiyeli ihbarname ile Kooperatifin üyesi olan ...'dan zemin kat 1 numaralı meskene isabet eden kooperatif hissesini Selçuk Noterliğinin14/07/2020 tarih ve 4867 yevmiye numaralı kooperatif hisse devri sözleşmesi ile devraldığını devir sözleşmesinin ihbarname ekinde olduğunu, bu nedenlerle ... adına kayıtlı olan kooperatif hissesinin devri sözleşmesinin kabulü ile kooperatif üyeliğinin adına devrini, adının kooperatif üyeleri siciline tescilini aksi halde İzmir Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde üyeliğin tespiti ve kooperatif kayıtlarına eklenmesi davası ikame edeceğini ihtar ettiği,

ihbarnamenin davalı kooperatife 10/09/2020 tarihinde tebliğ edildiği; davalının ise Bornova 2. Noterliğinin 18/09/2020 22111 yevmiyeli ihtarnamesi ile ilgili ihbar ilgi tutularak devir sözleşmesinin bir örneğinin gönderilmediği gibi kooperatif yetkililerine devir sözleşmesinin sunulmadığı için usulüne uygun devir işlemi yapılıp yapılmadığı tespit edilmeden talebin işleme alınmasının mümkün olmadığını, ihbar mektubu üzerine kayıtların incelenmesinde ... adlı üyenin 2008-2011 arasında kısmi ödemeleri olduğunu, 2012 yılından günümüze kadar hiçbir ödeme yapmadığı,

kooperatife olan borçlardan dolayı hakkında açılmış dava ve takipler olduğunun tespit edildiği, üyelik devri sonucu devir alan üyenin üye kayıt defterine kaydedilebilmesi için üyelik şartlarını taşımasının gerekli ve zorunlu olduğunu, kooperatif ana sözleşmesine göre devreden üyenin kooperatife borcunun olmaması,

borç varsa bile devir alan veya devreden üye tarafından aidat borcu ve üyeler arasındaki eşitlik ilkesi gereğince gecikmeden kaynaklanan gecikme tazminatı ile varsa açılmış dava ve takip masraf ve vekalet ücretinin ödenmesi gerektiği, bu nedenle talep gibi işlem yapılabilmesi için öncelikle devir sözleşmesinin aslını ekleyerek yeniden başvuru yapılmasını ve belirtilen diğer şartların sağlanması halinde üye kaydının yapılabileceğinin ihtar edildiği; davacının söz konusu ihtar üzerine,

Selçuk Noterliğinin 08/10/2020 tarih ve 7556 yevmiye numaralı ihbarnamesi ile her ne kadar devir sözleşmesinin ihbarname ekinde olmadığı belirtilmiş ise de Selçuk Noterliğinin 4916 yevmiyeli ihbarnamesi ekinde gönderildiğini, ihbarname nedeniyle sözleşmenin yeniden ekte gönderildiği belirtilerek, önceki ihbarnamede belirtilen hususları tekrar ile üyelik kaydının yapılmasını talep ettiği anlaşılmıştır.

Davacının noter aracılığıyla göndermiş olduğu ihbarnamede üyelik devir sözleşmesini ekte olduğu belirtildiğinden ve ihbarnamenin noter vasıtasıyla gönderilmiş olduğu da nazara alındığında hisse devir sözleşmesinin ihbarname ekinde ekinde gönderdiği ve davalının tebliğ tarihinde davalının üyelik devrinden haberdar olduğunun kabulü gerektiği; davalı kooperatifin ilgili ihbarname ekinde devir sözleşmesinin sureti olmadığından ve ayrıca devreden üyenin borçlarının bulunduğu bu nedenle talebin gerçekleştirilmediğini, üyelik devir sözleşmesinin aslını sunması ve devreden üye ...'ın tüm borçlarının üye veya davacı tarafından ödenmesi halinde üyelik kaydının yapılmasının mümkün olacağını davacıya bildirerek davacının üye kaydını yapmamış olduğu anlaşılmıştır.

Kooperatif üyeliği önceki üyenin tüm hak ve borçları ile devredildiğinden davalının noter ihbarında konu edildiği gibi önceki üyenin aidat borçları, hakkında devam eden davaların ve takiplerin bulunması hisse devrine engel teşkil etmeyip, hisseyi devralan davacının üyeliğe kabulü halinde, davacının devraldığı borçları ödememesi halinde yönetim kurulunca icra yoluyla tahsili istenebileceği veya ihraç prosedürünün işletilebileceği; davalının cevap dilekçesi ile kabulünde olduğu üzere davacının göndermiş olduğu Selçuk Noterliğinin 16/07/2021 tarihli ve 4916 yevmiyeli ihbarnamesinin 10/09/2020 tarihinde davalıya tebliğ edildiği,

eldeki davanın 02/11/2020 tarihinde açılmış olduğu, davalının üyelik başvurusunun kabulü ile davacının üyelik tarihinin 06/01/2021 tarihi olduğu nazara alındığında; davalının 10/09/2020 tarihinde tebliğ edilen ihtarname ekindeki hisse devir sözleşmesinden davacının söz konusu kooperatif hissesini devraldığından haberdar olduğu ve üyelik işlemlerinin yapılması yönündeki talep ve ihtara rağmen makul sürede davacının üyelik talebini kabul etmeyerek üyelik talebinin kabul edilebilmesi için önceki üyenin tüm borçlarının ödenmesi gerektiğini aksi halde talebin yerine getirilmeyeceğini davacıya ihtarname ile bildirmiş olduğundan ve dava açıldıktan

sonra üyelik talebinin kabulüne karar verildiği anlaşıldığından; her ne kadar davacının talebi gibi dava açıldıktan sonra davalı kooperatifin üyelik kaydını gerçekleştirmiş olduğu dosya kapsamından anlaşılmakla mahkemece davanın konusuz kalmış olması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına dair kararı yerinde ise de, dosya kapsamına göre davalının dava açılmasına sebebiyet verdiğinin kabulü gerektiği;

yerleşik içtihatlara göre de baştaki haklılık durumuna göre yargılama gideri ve vekalet ücretinden davalı sorumlu tutulması gerektiği halde, mahkemece yazılı olduğu şekilde yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesi hatalı olmuştur. Bu nedenle davacı vekilinin istinaf itirazının kabulü ile belirtilen yönlerden kararın kaldırılması gerekmiştir.

Davalı şirketin ünvanı hüküm kısmında " Tasfiye Halinde ... Yapı Kooperatifi' " yerine " Tasfiye Halinde ...Kooperatifi' " olarak yazılması mahallinde düzeltilebilir maddi hata olarak değerlendirildiğinden kaldırma nedeni yapılmamış ve eleştiri getirilmekle yetinilmiştir. Yukarıda açıklanan nedenlerle, HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde; davacı vekilinin istinaf itirazlarının HMK 353/1-b-2. maddesi uyarınca kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılarak Dairemizce yeniden hüküm tesisine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.