İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2022/2009 K.2025/1095

Asıl Dosya;

DAVA

Markanın Kullanılmama Nedeniyle İptali Birleşen 2020/90-Esas - 2021/91 Karar sayılı dosya;

DAVA

Markanın Hükümsüzlüğü Birleşen 2021/74 Esas - 2021/129 Karar sayılı dosyası;

DAVA

Markanın Hükümsüzlüğü

BAM KARAR TARİHİ : 09/07/2025

KARAR YAZIM TARİHİ : 09/07/2025

İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen İzmir Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2020/72 Esas - 2022/27 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

ASIL DAVA

Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin 2014/79725 numaralı “...” markasının ve 2015/78927 sayılı “...” markalarının sahibi olduğunu, 2015/78927 “... “ markasının başvuru sürecinde davalıya ait 85/86367 sayılı markadan dolayı TPMK tarafından müvekkilinin markasına red kararı verildiğini, Ankara 2.FSHHM’de açılan 2017/301 E- 2018/106 K sayılı dava ile müvekkilinin ... markasının tescillendiğini, davalı tarafın 85/86367 sayılı ... markasının 5 yıl boyunca kesintisiz olarak kullanılmadığını ileri sürerek, iptal şartlarının oluştuğunu, iptal kararının şartlarının ilk oluştuğu tarihten itibaren geçmişe dönük etki doğuracak şekilde geçerli olmasını talep ve dava etmiştir.

ASIL DAVADA CEVAP

Asıl davada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin 85/086367 başvuru numaralı “...” markasının başvuru tarihinden beri kesintisiz olarak kullanıldığını, uzun yıllardan bu yana faaliyet gösterdiği alana getirdiği yenilikler olduğunu, Türkiye’de ve yurtdışında imza attığı projeler eğitim faaliyetleri gibi sosyal sorumluluk projeleri ile büyük bir tanınırlığa ulaştığını, davacı tarafın şirketinin 2013 yılında kurulmuş olduğunu, müvekkilinin markasına ve ticari geçmişine göre genç bir şirket olduğunu, 02/09/2020 tarihinde Tire 1. Asliye Hukuk Mahkemesinde 2020/404 Esas sayılı dosya ile davacı adına 2015/78927 başvuru numaralı markanın hükümsüzlüğünün talep edildiğini,

davacının bu davayı kötü niyetli açmış olduğunu savunarak, davanın reddini ve yetkisizlikle Tire’ye gönderilmesini istemiştir.

BİRLEŞEN 2020/90 ESAS - 2021/91 KARAR SAYILI DOSYADA DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı adına tescil edilen 2019/109028 işlem numaralı “..." ibareli markanın, müvekkili firmaya ait 2015/78927 başvuru numaralı “...” ibareli markasına benzer olması nedeniyle 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’nun 6/1 ve 29. maddeleri gereği ve 6102 sayılı TTK’nın 54. vd. düzenlenen haksız rekabet hükümleri uyarınca hükümsüzlüğüne karar verilerek sicilden terkin edilmesi talebini talep ve dava etmiştir.

BİRLEŞEN 2020/90 ESAS - 2021/91 KARAR SAYILI DOSYADA CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin Tire’de bulunduğundan Tire Mahkemelerinin yetkili olduğunu yetkisizlik talepleri olduğunu, 85/086367 başvuru numaralı ‘’...” markasının sahibi olduğunu, davacı tarafın kötü niyetle müvekkilinin bilinen markasını tescillediğini, Tire 1. Asliye Hukuk Mahkemesinde 2020/404 Esas sayılı dosyasında markanın hükümsüzlüğü için davanın devam ettiğini, bu dosyanın bekletici mesele yapılmasını, tedbir kararının kaldırılmasını talep ettiğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN 2021/74 ESAS - 2021/129 KARAR SAYILI DOSYADA DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili adına tescilli 85/086367 Başvuru ve 86367 Tescil Numaralı "..." markasının başvuru tarihi 14.07.1995 olup söz konusu markanın 11.17,19 ve 20. Sınıflarda tescilli olduğunu, davalı tarafından da hukuka aykırı suretle müvekkili davacının markasının birebir aynısının tescili sağlandığını, davacıya ait söz konusu markanın aktif şekilde hem yurt içinde hem de yurt dışında kullanıldığını ve halende kullanılmaya devam edildiğini, davacının markasının başta tarımsal sulama alanında olmak üzere büyük bir ün ve başarı elde ettiğini,

davalı adına tescili gerçekleştirilen markanın Sınai Mülkiyet Kanunu'nun ilgili hükümleri çerçevesinde hükümsüzlüğüne karar verilmesi gerektiğini, davalının kötü niyetle davaya konu markanın tescili için başvurduğunu ve markanın tescilini sağladığını, davalının söz konusu eyleminin Türk Ticaret Kanunun haksız rekabet hükümleri çerçevesinde haksız ve hukuka aykırı olduğunu bu nedenlerle, davalı adına tescilli 2015 78927 Tescil No'lu markanın 6769 Sayılı Kanun 5/1-ç,6/1 ve 6/9 Maddeleri uyarınca hükümsüzlük sebeplerini taşıdığının tespiti ile hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

BİRLEŞEN 2021/74 ESAS - 2021/129 KARAR SAYILI DOSYADA CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; "..." ibaresinin davacı tarafından yaratılmış, tamamen özgün ve tanınmış bir marka olmadığını, "..." ibaresinin pek çok ilde bulunan bir coğrafi yer adı olduğunu, tek kişinin tekeline bırakılabilir bir ibare olmadığını, TPMK'da bile 40 adet "..." ibaresini taşıyan marka bulunduğunu, müvekkilimin hiçbir şekilde davalının markasına benzeme kastı ile hareket etmeden, kimsenin tekelinde olmayan bir coğrafi yer adını tamamen kendi özgün logosu ile tüketicilerin beğenisine sunduğunu, davacı yanın davaya gerekçe olarak gösterdiği 85/086367 sayılı markayı hiçbir şekilde kullanmamasına rağmen,

müvekkili firmayı baskı altına almak amacıyla markayı devraldığını ve işbu davayı açtığını, davacı yan 85/086367 sayılı marka ile müvekkiline ait 2015/78927 sayılı markanın tescili kapsamındaki tüm emtialar yönünden benzer olduğunu ve hükümsüz kılınması gerektiğini iddia ettiğini, ancak markaların tescil edildiği emtia sınıflarının benzerliğinin tek başına iltibas tehlikesi yaratmayacağını, markaların yazı karakterlerinin ve görselinin de farklı olduğunu, bu nedenle karıştırma riski ve iltibas bulunmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince; "...Asıl dosyamız kapsamında davacının davasının kabulü ile; Davalı - birleşen davacı ... Adına Kayıtlı 85/086367 nolu markanın tescil edildiği sınıflar yönünden kullanılmama nedeni ile iptali ile sicilden terkinine

Birleşen 2020/90 dosyası kapsamında davacının davasının kısmen kabulü ile; Davalı - birleşen davacı ... Adına Kayıtlı 2019/109028 nolu markanın 17. Sınıfta yer alan " Lastikten, plastikten veya kauçuktan mamul bükülebilir borular, hortumlar (taşıtlar için kullanılanlar dahil), boru kılıf ve rakorları; tekstilden hortumlar, madeni olmayan boru kılıfları ve rakorları, hortum rakorları, taşıtlar için radyatör hortumları (yangın hortumları hariç)." emtiaları yönünün markanın hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine, sair emtialar yönünden sicildeki kaydın devamına

Birleşen 2021/74 dosyası kapsamında davacının davasının reddine

Sair ayrıntıların gerekçeli kararda gösterilmesine..." şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Asıl dosya davalısı/birleşen dosya davacısı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; karara esas alınan bilirkişi incelemesine ilişkin usuli hataların olmasına ve dosyada çelişen bilirkişi raporları bulunmasına rağmen bu eksikliklerin giderilmeden 03/04/2022 tarihli raporun mahkemece karara alınmasının hatalı olduğunu, yerel mahkemece ... markasının korunduğu sınıf kapsamının değerlendirmesinde gerek yasal düzenlemeler, gerekse 2005 ve 2015 yılı sonrası tesciller ve gerekçe Türk Patent Enstitüsünün cevabi yazısı dikkate alınmadan karar verildiğini,

yerel mahkemece somut olayda uygulama alanı bulacak mevzuat hakkında yanılgıya düşüldüğünü, yerel mahkemenin ciddi kullanım tespitinin eksik ve hatalı olduğunu, davacı-birleşen davalı adına tescil edilen 2015 78927 tescil nolu markanın hükümsüzlüğüne ilişkin gerekçelerinden birinin de 6769 sayılı kanunun 6/9 maddesi gereğince tescilin kötü niyetli olması olduğunu, yerel mahkeme tarafından bu husustaki açıklamalarının dikkate ve değerlendirmeye alınmadığını, gerekçeli kararın bu kapsamda bir tek açıklama dahi yapmadığını, bu yöndeki taleplerinin yok sayıldığını, davacı-birleşen davalının 11,

19 ve 20. Sınıfta herhangi bir tescili ve faaliyetinin bulunmadığını, davacısı olduğu davaları açmakta menfaati ve hukuki yararının bulunmadığını, bu durumun da yerel mahkemece görmezden gelindiğini, yerel mahkeme tarafından hukuka aykırı şekilde yetki itirazlarının reddedildiğini, bu nedenle verilen kararın hukuka aykırı olduğunu, davacı-birleşen davalı adına kayıtlı markanın üçüncü kişilere devrinin önlenmesi amacıyla ihtiyati tedbir taleplerine ilişkin koşulların mevcut olduğunun da açık olduğunu, bu nedenle ihtiyati tedbir kararı verilmesi gerektiğini,

müvekkilinin markaları üzerine konan ihtiyati tedbirin de açıkça hukuka aykırı olduğunu ve tedbirin kaldırılması gerektiğini belirterek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Asıl dava; davalı adına tescilli 85/86367 nolu markanın kullanılmama sebebiyle iptali, birleşen (2021/74 Esas) dava; 2015/78927 nolu markanın hükümsüzlüğü, birleşen (2020/90 Esas) dava ise 2019/109028 nolu markanın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir. Mahkemece, asıl davanın kabulüne, birleşen (2020/90 Esas) davanın reddine, birleşen (2021/74 Esas) davanın ise kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı asıl ve birleşen (2020/90 Esas) davada davalı/birleşen (2021/74 Esas) davada davacı vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur. İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, hükme esas alınan asıl ve ek bilirkişi raporlarının işinde ehil bilirkişilerce düzenlenmiş, somut olayın özelliklerine uygun, açık, anlaşılır, denetime elverişli, hüküm kurmaya yeterli ve dosya kapsamı ile uyumlu olduğu, asıl davada davalı ...'e ait 85/86367 nolu markanın bilirkişi raporlarından da anlaşılacağı üzere kayıtlı olduğu emtialara ilişkin üretim yapmadığı, uyuşmazlık konusu olan damlama su borularının sert plastik profil emtiasından olmadığı,

her ne kadar davalı markanın koruma kapsamının sadece sert plastik profillere yönelik olmayıp bu emtiadan sonra parantez içinde yer alan emtiaları da kapsadığı ve bunların sert emtiadan olması gerekmediğini savunsa da, sert plastik profil ifadesinin parantez içindeki emtiaları nitelemek için kullanıldığı, parantez içindeki emtiaların farklı nitelikte olduklarının kabul edilmesi halinde parantez kullanıma zaten gerek olmayacağı anlaşıldığından mahkemece markanın iptaline karar verilmesinin doğru olduğu,

davalıya ait bu markanın iptaline karar verildiği için de birleşen (2021/74 Esas) davada davacının artık bu markaya dayanamayacağı, aynı şekilde birleşen (2020/90 Esas) davada da iptal edilen markaya dayanılarak önceye dayalı müktesep hak savunmasına başvurulamayacağı, bu dosyada alınan 28.05.2021 tarihli bilirkişi raporundan da anlaşılacağı üzere davacı dayanak markası ile davalı markasının benzer oldukları, bu sebeple mahkemece aynıyet/benzerlik tespit edilen emtialar yönünden davanın kabulüne karar verilmesinin yerinde olduğu anlaşılmakla,

asıl davada davalı/birleşen davada davalı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.