İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2024/168 K.2024/372

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen Muğla Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 28/11/2023 tarihli 2023/908 Esas ve 2023/863 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... 'ın mobilya sektöründe faaliyet gösterdiğini, Muğla ili, Fethiye ilçesinde 05/09/2023 tarihinde aşırı yağış nedeni ile müvekkilin işyeri ve çevresinde su baskını yaşandığını, işyerinin zemin katta bulunduğunu, sel ve su baskını felaketi nedeni ile işyerinin zarar gördüğünü, mobilyalar haricinde, her türlü belge ve evraklar zayi olduğundan, 6102 Sayılı TTK'nın 82.maddesi uyarınca 2016-2017-2018-2019-2020-2021 ile 2022 yılı ait yukarıda belirtilen tüm defter, fatura ve sair belgelerin zayi olduğuna dair zayi belgesi verilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİNCE VERİLEN KARAR

Mahkemece; "...Somut Olayda; her ne kadar davacı tarafça, 2016-2017-2018-2019-2020-2021 ile 2022 yılı yevmiye defteri, defteri kebir, envanter defteri, gelir gider evrakları, beyanname tahakkuklar ve ödeme makbuzları, KDV Muhtasar, geçici vergi, Gelir vergisi, Kurumlar vergisi, v.s. tüm muhasebe evrakları hakkında zayi belgesi verilmesi talebinde bulunmuş ise de.

Muğla Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığının 27/09/2023 tarihli yazısına göre, su baskınının meydana geldiği adresin, " ... Mah. .... Sok. No:... .../ ... olduğu, ... ...nün 26/09/2023 tarihli yazı cevabında şirket adresinin, ... Mahallesi ... Cad.

No:... .../ ... adresi olduğunun bildirildiği, yani şirketin adresi ile su baskının meydana geldiği adresin farklı olduğu, su baskınına ilişkin düzenlenen tutanak incelendiğinde, davacıya ait işyerinin deposunda meydana gelen su baskınında, su seviyesinin düşük olması nedeni ile herhangibi bir müdahalede bulunulmadığını ve hasara uğrayan malların tutanak altına alındığı, bu tutanakta da zayi belgesi istenen evraklara ilişkin hiç bir kaydın yer almadığı, davacının basiretli bir tacir olarak defterini muhafazasında kusurlu olduğu.." gerekçesiyle "..davanın reddine.."şeklinde hüküm kurulmuştur.

Karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkili şirket merkezinin fiziki kapasitesi yeterli gelmediği için davaya konu evraklarında bulunduğu depoun 29/08/2023 tarihinde kiraladığını, Fethiye Vergi Dairesi Müdürlüğünce deponun resmi olarak yoklamasının yapıldığını, deponun kayıtlı işe başlama tarihi 29/08/2023 ve tespit işe başlama tarihi 29/08/2023 olarak vergi dairesi Müdürlüğünce resmi olarak kayıt altına alındığını, şirkete ait depoda su baskınının olduğunu ve evrakların zarar gördüğünün Muğla Büyükşehir İtfaiye Daire Başkanlığının 04/09/2023 tarihli olay tespit görgü tutanağını mahkemeye ilettiğini,

su baskınının olduğunu ve evrakların zayi olduğu konusunda tereddüt olmadığını, mahkemece şirket adresinin ... Mahallesi ... Cad.No.... ... ... ve su baskınının olduğu adresin ise ... mahallesi ...

Sok.No:... ... ... olduğu şirket adresi ile su baskınının olduğu adresin farklı olduğu gerekçesi ile hatalı olarak davanın reddine karar verildiğini, mahkemenin bu kararının hatalı olduğunu, şirkete ait depo yeni kiralanmış olup vergi dairesince açılışının yeni yapılmış olduğundan ... kayıtlarında henüz görünmediğini, müvekkili tarafından gerekli olan resmi işlemler yapıldığı gibi basiretli tacir olarak alması gereken tüm önlemlerin alındığını, defterlerin zayi olmasından dolayı müvekkilinin bir kusuru veya ihmalinin olmadığını, İtfaiye Müdürlüğünce tutulan tutanakta su seviyesinin düşük olması nedeniyle bir işlemin yapılmadığını,

zayi belgesi istenen evrakların listesine yer verilmediğini ve davacının basiretli bir tacir olarak defterini muhafazasında kusurlu olduğu gerekçesi ile davanın reddine karar verildiğini, mahkemenin bu kararının hatalı olduğunu, itfaiye dairesince tutulan tutanak ile olay sonu hasar durumunda zarar gören mobilyalar belirtildikten sonra ‘... mobilyaya ait mali evraklar yağmur suyunda zarar görmüştür’ tespitinin yapıldığını, bölgede olağanın üstünde yağmur yağmasından dolayı şirkete ait deponun su baskınına maruz kalmasından dolayı müvekkilinin bir kusuru olamayacağını,

su seviyesinin düşük olması evrakların zayi olmasına engel olmayacağı gibi itfaiye ekipleri gelinceye kadar müvekkilinin ve çalışanlarınca suyun bir kısmının tahliye edilmesinden kaynaklı olduğunu, kararının kaldırılarak, davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini belirterek istinaf isteminde bulunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, 6102 Sayılı TTK nun 82. Maddesi uyarınca zayi belgesi istemine ilişkindir.

Mahkemece; davanın reddine karar verilmiş; hüküm davacı vekili tarafından

istinaf edilmiştir.

İstinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak yapılmıştır.

Davacının depo olarak kullandığı yerde su baskını yaşanmış olup, mahkemece su baskının gerçekleştiği yerin, davacının ticaret sicil adresi olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Somut olayda, davacı defter ve belgelerin bulunduğu binanın zemin katının su bastığına dair tutanak tanzim edildiği, bu durumda TTK'nun 82/7 fıkrasında sayılan sebepler tahdidi olmadığı gibi açıkça su baskını halinde zayi belgesi istenilebileceğinin belirtilmiş olduğu, davanın şüpheli bulunduğuna dair dosya içerisinde bilgi veya beyanın bulunmadığı, söz konusu deponun davacı yanca kiralanıp kiralanmadığı araştırılarak mahkemece inceleme yapılarak hakkında zayi kararı verilebilecek defter ve belgelerin tespiti ile bunlar yönünden davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, yanılgılı gerekçelerle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Açıklanan bu durum karşısında; davacı vekilinin istinaf başvuru dilekçesinin kabulü ile kararın HMK nın 353/1-a/6 maddesi uyarınca kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın HMK’nın 353/(1)-a maddesi uyarınca kararı veren mahkemeye gönderilmesine dair aşağıda belirtilen şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.