İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2022/3163 K.2026/84

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosya incelendi;

GEREĞİDÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA, SAVUNMA İLE YARGILAMA SÜRECİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 27.11.2020 tarihinde.... İli, ... ilçesinde; maliki davalı ....

Şti. ve kaza anındaki sürücüsü davalı.... olan ... plakalı aracın, müvekkile ait .... plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini , ...plakalı aracın sürücüsü ....'ın kazanın oluşumunda asli ve tam kusurlu olduğunu, davalı tarafça hasar dosyasının açıldığını, hasar dosyası kapsamında araç onarımının tamamlandığını, ancak orijinal aracın piyasa değerinde yapılan bu tamirat ve kaydın tramerde gözükecek olması nedeni ile ciddi düşüş olduğunu,

değer kaybı nedeniyle aracını piyasa değerinden düşük bir fiyata satılacağını belirterek söz konusu kazadan kaynaklı fazlaya ilişkin haklar saklı tutulmak kaydıyla müvekkili aracının uğramış olduğu hasara yönelik 50,00 TL değer kaybı, 50,00 TL araç mahrumiyet bedeli olmak üzere toplam 100,00 TL'lik zararın davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, A.A.Ü.T 16/2-c gereği arabuluculuk vekalet ücretinin davalı şirketten tahsilinin ve yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmişlerdir.

Davacı vekili 13/07/2022 tarihli dilekçesi ile talebini 7000 TL değer kaybı, 1400 TL ikame araç zararı olarak arttırmış, harcını tamamlamıştır

Davalı .... Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin işleten/maliki olduğu ... plakalı iş makinasının olay tarihi itibariyle ZMSS(Trafik) sigortası mevcut olduğunu, ... AŞ(....) nezdinde 1384 1811 20 nolu ZMSS (trafik sigortası) poliçesi ile sigortalı olduğunu, olay sigortacıya ihbar edildiğini, anılan sigorta şirketince .... plakalı binek otomobil için 1384 1811 2000 01 nolu hasar dosyası açıldığını, HMK.nun 61 vd. maddeleri uyarınca davanın ...

Şirketine ihbar edilmesinin talep edildiğini, davacıya ait .... plakalı otomobilin sürücüsünün de dar bir sokakta, park etmemesi gereken kısmen kaldırıma taşacak şekilde sokak kenarına park ettiğini, usulsüz ve uygun olmayan park nedeniyle davacı aracı sürücüsünün de kusurlu olduğunu, yeni olmayan kullanılmış eski sayılabilcek bir araç olduğu izlenimi edinildiğini belirterek davacı aracının modeli/yaşı/ yıpranmışlığı ve verilen zararın niteliği göz önüne alındığında bu araçta bir değer kaybı oluşmasının söz konusu olmaması gerektiğini belirterek davanın reddine, iş bu cevap dilekçesinin davanın ...

A.Ş.'ne tebliğ ettirilmesine , yargılama harç, gider ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmişlerdir.

Davalı ... davaya cevap vermemiştir.

İlk Derece Mahkemesince verilen kararda özetle; trafik kazası neticesinde davacının aracında meydana gelen hasarın dava dışı sigorta şirketi tarafından karşılandığı ve fakat araçtaki değer kaybına ilişkin istemin karşılanmadığı, söz konusu kazada davalı şirkete ait ve davalı .... tarafından kullanılan ... plaka sayılı aracın davacının aracına belirtildiği şekilde çarpması ile oluşan trafik kazası neticesindeki davacı aracının hasar tutarı,

aracın geçmiş hasar kayıtları ve hasar içeriği göz önüne alındığında aracın kazadan önceki 2. el piyasa rayiç değerinin 105.000,00 TL olduğu yönündeki bilirkişi tarafından yapılan tespitin yerinde görüldüğü gibi kazadan sonraki tamir edildikten sonraki 2. el piyasa rayiç değerinin 98.000,00-TL olduğu yönündeki bilirkişi tarafından yapılan tespitin yerinde görüldüğü, buradan hareketle aracın gerçek değer kaybının 7.000,00 TL olduğu, bu tutarın davacı tarafça tazmin edilmediği, yine bu kaza neticesinde davacının 1.400,00 TL tutarında araç mahrumiyetine ilişkin zarara uğradığı,

bu tutarın da davacı tarafça tazmin edilmediği anlaşılmakla toplam 8.400,00-TL'lik zarardan davalılarından ....'ın 6098 sayılı yasanın 49. maddesi kapsamında, diğer davalı şirketin ise 2918 sayılı yasanın 85. maddesi kapsamında sorumlu olduğu gerekçesi ile davanın kabulü ile.

7.000,00 TL değer kaybı ve 1.400,00 TL araç mahrumiyet zararı olmak üzere toplam 8.400,00 TL'nin kaza tarihi olan 27/11/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

DELİLLER

Tüm dosya kapsamı.

İSTİNAF NEDENLERİ Davalı ...

Şti vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemenin hükme esas aldığı bilirkişi raporunun davayı aydınlatmaya yönelik bir rapor olmadığını, yerel mahkemeye sunulan itirazların değerlendirecek nitelikte yeniden rapor aldırılması gerekirken bu husus göz ardı edildiğini, davacı aracının modeli/yaşı/ yıpranmışlığı ve verilen zararın niteliği göz önüne alındığında; bu araçta bir değer kaybı oluşmasının söz konusu olmaması gerektiğini, davacının aracında meydana geldiği iddia olunan hasara ilişkin olarak basit onarımın en fazla 1(bir ) günde yapılabilecek bir hasar olması beklendiğini, ayrıca ihbar olunan ....

AŞ'den değer kaybına ilişkin herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığının sorulması ve herhangi bir ödeme yapılmış ise mahsubu gerekirken bu husus da göz ardı edildiğini beyanla kararının ortadan kaldırılarak kararın lehe bozulması'na, davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmişlerdir.

İSTİNAFA CEVAP

Davacı taraf istinafa cevap vermemiştir.

GEREKÇE

Uyuşmazlık, maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle değer kaybı ve ikame araç bedelinin tazmini isteminden kaynaklanmaktadır.

İDM'nce yukarıda gösterilen gerekçelerle davanın tam kabulüne karar verilmiştir. Karara karşı davalı .... ŞTİ vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

6100 Sayılı HMK’nun 355. maddesi uyarınca inceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı ise re'sen gözetilir; aynı Kanunun 357. maddesine göre de; İlk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemeyeceği ve istinafta yeni delillere dayanılamayacağına ilişkin maddeleri çerçevesinde inceleme yapılmıştır.

Bilindiği üzere; sürücünün trafik kazasının oluşmasında kusurlu bulunması durumunda zarar gören 6098 Sayılı TBK'nun 49. maddesi gereğince sürücüye, 2918 Sayılı Kanunun 85. maddesi gereğince motorlu araç işletenine karşı dava açabilir .6098 Sayılı TBK 50/1.fıkrası gereğince zarar gören zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. İşleten, sürücü ve sigorta şirketi zarar görene karşı TBK un 61 inci maddesi uyarınca farklı sorumluluk nedenleriyle ama müteselsilen sorumludurlar.

Somut olayda ; davalı sürücü.... ile davacıya ait aracın sürücüsü....tarafından düzenlenen 27/11/2020 tarihli kaza tespit tatanağına göre .... plakalı araç....sokak üzernde seyir halinde iken ... sokaktan gelen ... palakıl aracın sol taraftan çarpması suretiyle meydana gelen kazada 22/06/2022 tarihi bilirkişi raporuna göre olay anında her iki aracın da kontrolsüz kavşakta seyrettiği ve sol taraftan ....'a katılmakta olan davalıya ait araç sürücüsünün KTK 57/c kural ihali yaparak kazaya sebebiyet verdiği, davacıya ait araç sürücüsünün kazada etken olmadığının belirlenmiş olmasına göre davalının davacı aracındaki zarardan tam kusurlu olarak sorumlu tutulmasında hukuka aykırıık bulunmamaktadır

Kural olarak, araçta meydana gelen "değer kaybı" (istikrar kazanan yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre); aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle önceki kazalar araştırılarak niteliği ve etkisi göz önüne alınarak, tartışılarak hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, modeli, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği dikkate alınarak kazadan sonraki tamir edilmiş halinin rayiç değeri tespit edilip bu iki miktar arasındaki azalmadan ibarettir.

Daha somut bir ifade ile, aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki fark kriteri esas alınmalıdır. (Yargıtay 17. HD'nin 2016/16876 E - 2017/12161 K sayılı, 27/12/2017 tarihli ve 2015/5301 E - 2017/11098 K sayılı, 28/11/2017 tarihli kararları)

Bir aracın onarılmış durumdaki değeri ne kadar iyi onarılmış olursa olsun (kural olarak) aynı nitelikte hiç hasara uğramayan araç değerinden düşük olacağı bilinen bir gerçektir.

İlk Derece Mahkemesince alınan, 22/06/2022 tarihli bilirkişi raporunda yukarıda anılan hususlar incelenerek fark kriterine göre belirlenen 7000 TL değer kaybının Yargıtay içtihatları ile kabul edilen hesaplama yöntemi ve dosyadaki verilere uygun olduğu anlaşıldığından davalı vekilinin değer kaybına yönelik istinaf nedenleri yerinde görülmemiştir.

Yine, ihbar olunan.... AŞ’den gelen hasar dosyası kapsamına göre davacı tarafa ekspertiz raporunda belirlenen hasar zararının ödendiği, ancak değer kaybına ilişkin bir ödemeye rastlanmadığı belirlendiğinden bu hususta eksik inceleme yapıldığına ilişkin istinaf nedenleri de yerinde görülmemiştir.

Trafik kazalarında araç mahrumiyeti nedeniyle zarar belirlenirken aracın hasar durumuna göre onarımı için gereken makul sürenin belirlenmesi ve belirlenen bu süre üzerinden zarar hesabının yapılması gerekir. Bu hesaplama ise çözümü hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektiren bir husus olup mahkemece bilirkişi görüşüne başvurulmalıdır. Mahkemece alınan bilirkişi raporunda davacının aracının onarımı için gereken makul süre 7 iş günü olarak belirlenmiş olmasına, günlük ikame araç bedeline ve hasarın niteliğine göre neticeten 1400 TL ikame araç zararının makul ve somut olaya uygun olduğu anlaşıldığından davalı vekilinin aksi yöndeki istinaf nedenleri yerinde görülmemiştir.

Yukarıda açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre; ilk derece mahkemesince taraflarca gösterilen delillerin toplanmasında, değerlendirilmesinde esas ve usul bakımından hukuka aykırılık bulunmadığından ve davalı .... ŞTİ vekilinin tüm istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-1) bendi uyarınca istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.