İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/1882 K.2024/1844

Alaşehir 1. Asliye Hukuk Mahkemesi ile Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi arasında oluşan görev uyuşmazlığının yargı yeri belirlenmesi yoluyla giderilmesi Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından talep edilmekle dosya kapsamı incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava, zamanaşımına uğramış bonoya dayanarak başlatılan ilamsız icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davanın açıldığı, Alaşehir 1. Asliye Hukuk Mahkemesince uyuşmazlığın zaman aşımına uğramış, bonoya dayalı alacak olduğu, bu yönüyle TTK hükümlerinin tartışılması gerektiğinden, mutlak ticari dava olduğu gerekçesiyle Ticaret Mahkemesine görevsizlik kararı verilmiştir.

Dosyanın gönderildiği Manisa Asliye Ticaret Mahkemesince de, zamanaşımına uğrayan ve imzası inkar edilmeyen bononun temel borç ilişkisi bakımından yazılı delil başlangıcı niteliğinde olduğu, TTK. hükümleri anlamında bono vasfında olmadığı anlaşılmaktadır. Diğer taraftan dava dilekçesinde taraflar arasındaki borç ilişkisine dayalı olarak ilamsız takibe konu senedin yazılı delil başlangıcı niteliği belirtildiği, buna göre davacının taraflar arasındaki temel ilişkiye dayandığı, kambiyo ilişkisine dayanmadığı, dava dilekçesinde borcun mutlak ticari davaya konu olacak başka bir borç ilişkisinden kaynaklandığına dair iddia da bulunulmadığı, davacı ve davalı gerçek kişinin ise tacir sıfatının bulunmadığı gerekçesiyle karşı görevsizlik kararı verilmiştir.

TTK'nun 4.maddesinde, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davalarının ticari dava sayılacağı, 5.maddesinde ise, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın tüm ticari davalara Asliye Ticaret Mahkemesinde bakılacağı belirtilmiştir.

TTK'nun 5.maddesine göre davanın mutlak ticari davalardan olması veya her iki tarafın tacir ve açılan davanın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili bulunması halinde açılan davaların Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevi içinde olacağı, açılan asıl ve birleşen davanın kooperatif üyesi olmayan davalıların kooperatif hizmetinden yararlandığı, bu sebeple ödemesi gereken bedeli ödemediği iddiasına dayalı itirazın iptali davası olduğu gerekçesiyle İzmir Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğu belirtilerek 22.3.2018 tarihinde görevsizlik kararı verilmiştir.

Somut olayda; Davacı, davalıya verdiği borç para karşılığı senet aldığını, ödenmeyen senede dayalı alacağın tahsili için senet zaman aşımına uğradığından ilamsız takip yaptığını bildirerek itirazın iptalini talep etmiştir. Davacının zamanaşımına uğrayan senede dayalı davada temel ilişkiden bahsederek itirazın iptalini istediği, bu haliyle davanın illetten, mücerret senede dayalı bir dava olmadığı anlaşılmaktadır. Tarafların da tacir olmadığı anlaşılmakla, TTK’nun 4.ve 5.maddelerinde yazılı ticari davalardan olmayan eldeki uyuşmazlığın Asliye Hukuk Mahkemesince görülüp, sonuçlandırılması gerekir. (İzmir Bam 6.HD 2019/2318 E - 2019/1801 K)

Açıklanan nedenlerle, Alaşehir 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar vermek gerekmiştir.