Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2021/1436 K.2021/1519

Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi' nin 20/04/2021 tarih, 2019/847 Esas, 2021/269 Karar sayılı kararı davalı tarafından istinaf incelemesi için Dairemize gönderilmekle dosyadaki tüm bilgi ve belgeler incelendi;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

İDDİA

Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; müvekkilinin alacağını teminen davalı aleyhine Kayseri ...İcra Müd.nün ...E. saydı icra takibi dosyasına itirazda bulunulduğunu; davalıya ait ... plakalı kamyonun müvekkili sigorta şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu. 14.09.2018 tarihinde sürücü ... idaresindeki ... plakalı araç ile Erzurum ... ilçesi istikametinden Artvin iline doğru seyir halinde iken ...

Öğretmen evi kavşağına geldiğinde kavşaktan sola doğru manevra yaparak yola dikkatsiz ve kontrolsüz giriş yapan ... sevk ve idaresindeki sigortalıya ait ... plakalı araca çarpmamak için fren yapmasıyla direksiyon hakimiyetini kaybettiğini, aynı mahalde yolun sağ tarafında park hafinde bulunan ... ptakalı ...'a ait araca çarptığını, maddi hasariı ve yaralanmak kaza meydana geldiğini, kaza tutanağına göre sürücü ...' in dönel kavşak dönüş kuralına riayet etmemek maddesini ihlal ettiğini, ayrıca kaza yerini terk etmekten idari para cezası tutanağı düzenlendiğini,

müvekkili şirket tarafından kazada hasar gören ... plakan araç sahibi ...'a 04.10.2018 tarihinde 2.058,71TL, ... plakalı araç sahibi ...'a 12.10 2018 tarihinde 7.500TL tazminat ödemesi yapıldığını, davalı sigortalıları araç sürücüsü ...'İn kaza yerini terk ettiğini, sigortalılarının, sigorta şirketince ödenen hasar tazminatından sorumlu olduğunu, icra dosyasına yapılan itirazın hasız olduğunu, itîrazın iptalini, sonuç olarak,

... plakalı aracın davalı adına kayıtlı olması halinde aracın trafik kaydına ve davalı adına kayıtlı başkaca araç ve taşınmaz bulunması hafinde trafik kaydına ve tapu kaydına kesin hükme kadar İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz konulmasını, icra dosyasına yaptığı itirazın iptalini, takibin devamını, davalı borçlu aleyhine asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı cevap dilekçesinde özetle; adına kayıtlı ... plakalı aracı eşi ...' in kullandığını, kaza esnasında kavşağa girdiği anda orta şeritte durduğunu, kaza yapan aracın eşinin kullandığı araca temas etmeden önünden geçtikten sonra bariyerlere vurduğunu, kaza günü havanın yağmurlu olduğunu, aracın hem kaldırıma hem diğer bir araca vurduğunu, olay yeri ile polisin eşini bulduğu yerin aynı olduğunu, Kanuna göre sigortanın görevinin suçlu bulunduğu zaman araç sigorta sahibini korumak olduğunu, alkollü olunmadığını, eşinin suçu olmadığından ve trafiği aksatmamak için aracı çektiğini, bunun polis ifadesinde de olduğunu, sonuç olarak açılan davanın reddini, mağduriyetinin giderilmesini, yapılan masrafların davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...sigortalı aracın sürücüsünün geçerli bir mazeret olmaksızın kaza mahallini terk ettiği ve kazanın bedeni hasara sebebiyet verdiği, ZMSS Genel Şartlarının B.4-f. maddesi uyarınca sigorta şirketinin kendi sigortalısına rücu hakkı bulunduğu alınan bilirkişi raporuna göre davalıya ait araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesindeki kusur oranına göre davacı sigorta şirketi tarafından ödenen hasar bedelinin 6.691,09 TL 'sinden( ... plakalı aracın hasarı için ödenen 1.441,09 TL ile ... plakalı aracın hasarı için ödenen 5.250,00 TL toplamı) sorumluğunun bulunduğu rapor edilmiş olup 6.691,09 TL

asıl alacak ve ödenen 1.441,09 TL ile 5.250,00 TL'nin ayrı ayrı ödeme tarihlerinden itibaren işlemiş yasal faiz miktarları toplamı Mahkememizce 240,42 TL olarak hesaplanmış olup iş bu faiz miktarı üzerinden takibin devamına, alacak likit olmadığından ve yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminat talebinin reddine" şeklinde karar verilmiştir. İş bu kararı davalı istinaf etmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı istinaf başvuru dilekçesinde özetle; rücuen tahsil davasına konu tazminatın olay yerinin terkinden dolayı gerçekleşmesi ya da artması gerektiğini, ancak olay yerini terk etme sebebinin tamamen emniyet görevlilerinin o şekilde talimat vermeleri ve trafiğin aksayıp, daha ciddi kazalara ya da maddi hasarlara sebebiyet vermesinin önüne geçmek olduğunu, bu noktada trafiğin akışından, düzeninden sorumlu memurların talimatlarını yerine getirmese ve ciddi hasarlar meydana gelse hem kamu görevlisine direnmekten hem de diğer kazalardan sorumluluğunun söz konusu olacağını,

hali hazırda mevcut dosyada olay yerini terk etmeseydi mevcut hasarın oluşacağını, sı ile olay yerini terk ettiğinden mütevellit artan bir maddi zarar var mı yok mu mahkemenin buna bakması ve şayet bundan kaynaklı bir artış var ise sadece o meblağ yönünden davanın kabulüne karar vermesi gerekeceğini, rücuen tazminat davasının koşullarının bu dosyada oluşmadığını, bu noktada davalıların herhangi bir tazminat sorumluğunun söz konusu olmadığını beyan ederek mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle;

dava konusu kazadan sonra düzenlenen kaza tespit tutanağında, sürücü ...' in durmayarak olay yerini terk ettiği belirtildiğine göre, davacı sigorta şirketinin sürücünün olay yerini terk etmesi nedeniyle rücu koşullarının oluştuğunu ispat ettiğinin kabulünün gerektiğini, bu hususa ilişkin delillerini sunması gerekmekte olup davalı sigortalı ve müdahil ... tarafından kaza yerinin terk edilmediği,

polislerin aracı 15 km uzağa götürdüğü iddialarına ilişkin delilin sunulmadığını, sürücünün olay yerini terk etmediği ve sigortalının rücu şartlarının oluşmadığının ispat edilemediğini beyan ederek davalı ve tali müdahilin istinaf sebeplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir. H.M.K 355. Maddesi gereğince inceleme Kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmıştır.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:Dava; davacı sigorta şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı aracın neden olduğu trafik kazası nedeni ile hasar gören araç sahibine ödenen hasar bedelinin ZMMS' li araç malikinden rücuan tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

HMK'nın 355. maddesine göre "İnceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Ancak Bölge Adliye Mahkemesi kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu resen gözetir" şeklinde düzenleme bulunduğundan istinaf incelemesi istinaf yoluna başvuran tarafın istinaf dilekçesinde belirttiği sebeplerlerle sınırlı olarak yapılmak gerekmiştir.

Kayseri ...İcra Müdürülüğünün ... Esas (Kapatılan ... İcra Müdürlüğünün ... esas) sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklının ...

A.Ş, borçlunun ..., ... olduğu, 9.558,71-TL asıl alacak, 344,53-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 9.903,24-TL alacak üzerinden takip başlatıldığı,davalının süresinde borca itirazı üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.Somut olayda davacı sigortacının kaza sonucu üçüncü kişiye ödediği araç hasar bedelini kendi sigortalından rücuan talep ettiği görülmüştür.

Taraflar arasında düzenlenen ZMMS poliçesinin tanzim tarihi ve başlangıç tarihinin 20/10/2017-20/10/2018 olduğu anlaşılmaktadır.

01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMMS) Genel Şartlarının "ZARAR GÖRENLERİN HAKLARININ SAKLI TUTULMASI VE SİGORTACININ SİGORTALIYA RÜCU HAKKI" başlıklı B.4/f bendinde düzenlenen "f) Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde," hükmü yer almaktadır.

Buna göre, "bedeni hasar"a neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde sigorta şirketinin zarar gören 3. kişilere ödediği tazminatı sigortalısına rücu hakkı bulunmaktadır.

Sigortalı araç sürücüsü olay yerini terk etmişse olay yerini terk sebebinin tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu bir hal sebebine dayanması gerektiği aşikardır. ZMMS Genel şartları B.4/f bendi kapsamında sigorta şirketinin sigortalısına rücu hakkının doğumu için iki sebebin bir arada bulunması gerekmektedir.

a)-Meydana gelen trafik kazasının "bedeni hasar"a neden olması gerektiği aşikardır.

b)-Rücu için gerekli olan ikinci sebep ise, sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk sebebinin ZMMS Genel şartları B.4/f bendi kapsamında "tedavi" veya "yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme", "can güvenliği nedeniyle uzaklaşma" gibi zorunlu hallerden birine dayanması gerekmektedir.

Somut olayda, sigortalı aracın sürücüsünün geçerli bir mazeret olmaksızın kaza mahallini terk ettiği ve kazanın bedeni hasara sebebiyet verdiği, ZMSS ...Şartlarının B.4-f. maddesi uyarınca sigorta şirketinin kendi sigortalısına rücu hakkı bulunduğu alınan bilirkişi raporuna göre davalıya ait araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesindeki kusur oranına göre davacı sigorta şirketi tarafından ödenen hasar bedelinin 6.691,09-TL 'sinden ( ... plakalı aracın hasarı için ödenen 1.441,09-TL ile ... plakalı aracın hasarı için ödenen 5.250,00 TL toplamı) sorumluğunun bulunduğu sabittir.

Tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde, ödemeyi yapan sigorta şirketinin ZMMS Genel şartları B.4/f bendi kapsamında sigortalısına rücu hakkının doğduğu görülmekle mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verdiği kararında yazılı açıklamalara, yasal sebep ve gerekçelere binaen kararda usul, yasa ve dosya kapsamı yönlerinden bir aykırılığın bulunmadığı dolayısıyla davalının istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı,

kararın hukuka uygun olduğu sonuç ve kanaatına varılmıştır.Açıklamalar ışığında davanın kısmen kabulü yönündeki mahkeme kararının usul ve yasaya uygun olduğu sonuç ve kanaatine varılarak davalının istinaf talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. Yukarıda belirtilen gerekçelerle ve HMK'nın 355.

Maddesi gereğince istinaf başvurusu sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda söz konusu istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden ilk derece mahkemesinin istinafa konu edilen nihai kararının HMK'nın 353/1-b.1. maddesi gereğince usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu değerlendirilerek davalının istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.