Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2022/2281 K.2022/2337

Tarafların iddia ve savunmalarının özeti

Davacı vekili asıl davada dava dilekçesinde; davalı tarafça müvekkili aleyhine Kayseri 5. İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyası ile genel haciz yoluyla ilamsız takip başlatıldığını, takibin şeklen kesinleştiğini, müvekkilinin kooperatif yönetim kurulu yazısıyla tebliğ edilen konut kesin maliyet hesabını ödeyip tapusunu aldığını, yıllar önce üyelikten ayrıldığını, o tarihte ödediği tutarın o tarihlerde çevresindeki özel yap sat daire fiyatlarından da yüksek bir tutar olduğunu, müvekkilinin kesin maliyet borcunu ödedikten ve üyeliğinin sonlanması ve kooperatif ile karşılıklı ibralaşmadan sonra bir kaç yıl genel kurul toplantılarına da çağrılmadığını,

davalı kooperatif vekilinin iflas erteleme talebine konu verdiği dilekçede 310 ortağın tapusunu alarak üyelikten ayrıldığını kabul ve ikrar ettiğini, müvekkilinin kooperatifin üyesi olmadığını, genel kurul toplantılarına çağrılmadığını, kesin maliyet bedelini ödeyen ve tapusunu alan üyelerin kooperatife karşı herhangi bir borcu kalmadığını, her ortağın kendisine düşen konutu kesin maliyeti üzerinden kabul ettikten sonra maliyet için başkaca bir ödeme yapmak zorunda olmadığını, kooperatif hukukunda esas olanın kesin maliyet hesabının bir kere çıkarılması ve kesinleşmesi olduğunu,

tapusunun verilmeden önce davalı kooperatifin kesin maliyet hesabını çıkarmayıp alacaklarını tahsil etmediği iddiasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, risk payının rapora eklenmesi ve tahsil edilmesinin unutulmuş, anlatılmış ise müvekkilinden talep edilebilir ancak bunun da zamanaşımına uğradığını açık oludğunu, bu nedenlerle Kayseri 5. İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasında davalı tarafa borçlu olmadıklarının tespiti, haksız ve kötü niyetli başlatılan icra takibinin %20'sinden az olmama üzere kötü niyet tazminatının davalıdan tahsili, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada dava dilekçesinden özetle; davalının kooperatif üyesi olduğunu, davacının davalıdan olan alacağının tahsili için başlatılan Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, davalının borca itirazı üzerine işbu itirazın iptali davası açıldığını, huzurdaki davanın dayanağı olan icra takibi hariç davacının davalı aleyhinde başlattığı Kayseri 5.İcra Dairesi'nin ...

Esas sayılı icra takibi nedeni ile Kayseri 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/784 Esas sayılı menfi tespit davasının derdest olduğunu, işbu davanın Kayseri 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/784 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesini, aksi taktirde bilirkişi incelemesi yaptırılmaksızın davanın kabulüne ve davalının itirazının iptali ile alacağın % 20'si oranında icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.Asıl davada davalı vekili cevap dilekçesinde;

davacının davalı kooperatife borcunun olmadığı kalmadığı yönündeki itirazlarının kabul edilemez olduğunu, müvekkili kooperatifte ilk defa 2010 yılında kesin hesap yapılması ve ortaklarının borçlarının belirlenerek ferdileşme yoluyla tapu verilmesi konusu genel kurulun gündemine geldiğini, 6.gündem maddesinde bu konuda yönetim kurulunca yapılan hesap kabul edilmediğini ve yönetime yetki verilmesi teklifinin reddedildiğini, 2015 yılında teknik heyet marifeti ile kesin hesap maliyeti çıkarıldığını, üyelere usulünce tebliğ edildiğini, yapılan itirazlar cevaplandırılarak ortakların kaseni maliyet hesabı borçları kesinleştiğini,

bir kısım üyelerin bağımsız bölüm tapularını devralmalarını fırsat bilerek borçlarını ödemeye yanaşmadığını, kooperatifin daha önce yapılandırılan banka borçlarını zamanında ödeyemediğini ve inşaatlara devam edemediğini, kooperatifin hacze düştüğünü, 2014 yılından beri iflas erteleme sürecinde olduğunu, alacaklı ...

AŞ'nin ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatıp tüm üyelerin ipotekli evlerini satışa çıkarması üzerine kooperatif ile 28/12/2018 tarihli uzlaşma tutanağı imzalandığını, uzlaşma protokolüne uyulmaması halinde bankanın geçmişe dönük temerrüt faizi talebinde bulunmasının söz konusu olduğunu, bu nedenlerle değişen koşullar ve özellikle ...

AŞ tarafından kredinin katı edilmesi ve inşaat maliyetlerinin artması nedeniyle ile kök maliyete ilave olarak ek maliyet çıkarılması genel kurulun gündemine alındığını, davacının icra takibine süresi içinde takibe itiraz etmeyerek işbu davayı açtığını, davacının halen davalı kooperatifin üyesi olduğunu, üyelik belgelerinin kooperatif defter kayıt ve belgeleri arasında yer aldığını, davalının isminin genel kurul hazirun cetvelinde yer aldığını, daha önce kesin maliyet hesabı yapılmadığını,

bir kısım ortakların henüz borçları bitmeden tapu almalarını fırsat bilerek kooperatifin kalan inşaatlarına ve banka kredi borcuna ve faizlerine karışmayız şeklindeki yaklaşımları ve bundan kurtulmak için kooperatifin ortağı olmadıklarına dair iddiaları hem yasal dayanaktan yoksun ve kötü niyetli bir yaklaşım olduğunu, davalının tapu alırken tüm borcunu ödediğine ve başka borcunun kalmadığına dair iddia ve savunmalarının yerinde olmadığını, davalı kooperatifte hiçbir zaman sabit fiyatla/peşin bedelle üyelik uygulaması yapılmadığını,

kooperatifin genel kurullarında davalı üyelerin sabit fiyatla üye olduklarına veya kooperaitf ile ilişiğinin kesildiğine dair açık veya zımnen hiçbir bir karar alınmadığını ve davalının ortaklık statüsünün devam ettiğini, bu nedenlerle davanın reddini, takip konusu borcun %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesi, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.

Birleşen davada davalı vekili cevap dilekçesinde; davalının kooperatif üyesi olmadığını, daha önceden çıkarılan kesin maliyet bedelini % 10 risk payı ile beraber ödediğini ve ibra edildiğini, davacıya borcunun kalmadığını, yeniden kesin maliyet hesabı çıkarılmasına ilişkin genel kurul kararının mutlak butlanla batıl olduğunu Kayseri 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/784 Esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini, davacının asıl alacağın % 20'si oranında kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda "...Toplanan deliller, alınan bilirkişi kök raporu ve ek raporu mahkememizce toplanmış usulüne uygun deliller olarak değerlendirilmiş buna göre; davalının kooperatif üyeliğinden ayrıldığına ilişkin herhangi bir kayıt ve belge bulunmadığı, kooperatif tarafından taahhüt edilen taşınmazın tapu kaydının davalı adına tescili halinde dahi davalının kooperatif üyeliğinden çıktığı şeklinde yorumlanamayacağı, bu nedenle bilirkişi kök raporunda yapılan tespit ve değerlendirmelerin kanun ve ana sözleşmeye uygun olduğu,

kesin maliyet hesabı sonucu çıkarılan borcu davalının ödemekle yükümlü olduğu, usulüne uygun alınan yönetim kurulu kararı çerçevesinde taksitlerin ödenmesi gerekirken Haziran-Temmuz- Ağustos- Eylül 2019 aylarına ait her biri 2.376,51TL olan borç tutarının ödenmediği usulüne uygun olarak tutulan kooperatif kayıtları ile sabit olup, davalı taraf zaman aşımı defi ileri sürmüş ise de taraflar arasında ortaklık ilişkisinin ve davalının kooperatif üyeliğinin devam ettiği, alacağın muaccel olması ile birlikte zaman aşımının işlemeye başlayacağı,

kesin maliyet bedelinden kaynaklanan alacağın ancak kesin maliyet hesabı yapılması ve kooperatifin yetkili organlarınca karar alınması ile birlikte muaccel hale geleceği, tüm bu nedenlerle davalının zaman aşımı yönündeki savunmasının ve diğer savunmalarının da yerinde olmadığı, alınan genel kurul ve yönetim kurulu kararlarının kanun ve ana sözleşmeye uygun olduğu, davacı kooperatif yetkili organlarınca alınan kesin maliyet hesabının kesinleştiği, eşitlik ilkesine aykırı bir yön bulunmadığı,

bu suretle benimsenen kök raporda yapılan hesaplamalar çerçevesinde birleşen dosya yönünden davacının davalı kooperatif üyesi aleyhinde başlatmış olduğu icra takibi yerinde görülmüştür.

Davacı kooperatif alacağının kesin maliyet hesabı sonucu çıkarılan ve ödeme tablosu davalıya tebliğ edilen borç tutarından kaynaklandığı, davalı borçlu tarafından kendisine devredilen taşınmazın m² cinsi büyüklüğü, kesin maliyet bedelinin kooperatif genel kurul kararında alınmış olması, dolayısıyla alacağın belirlenebilir nitelikte olması nedeniyle likit nitelikte alacağa haksız itiraz nedeniyle yasal koşulları oluşan icra inkar tazminatı talebinin kabulüne karar verilmiştir.

Davacı kooperatif üyesinin asıl dava yönünden yapmış olduğu talep borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkin olup birleşen dosya yönünden yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde davacı kooperatif üyesinin davalı kooperatife olan borcu dikkate alındığında menfi tespit istemi yerinde görülmemiş ve asıl davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Her ne kadar asıl davada davalı kooperatif kötü niyet tazminatı talebinde bulunmuş ise de davacı kooperatif üyesinin kötü niyetli olduğu yasal delil ve belgelerle kanıtlanamadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir. ASIL DAVA YÖNÜNDEN. 1-Davanın REDDİNE, 2-Davalının kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE..." dair karar verilmiştir.

İş bu kararı davacı vekili süresinde istinaf etmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Asıl davada kooperatifin 30/06/2018 tarihli genel kurul toplantısının 8 numaralı gündem maddesi ile açıklanan kök maliyete ilişkin 24 taksitlik ödemenin ilk 4 taksitini konu eden kapatılan Kayseri 5. İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyası ile kooperatifçe başlatılan kesinleşmiş icra takibine karşı açılan menfi tespit davası iken, birleşen dosyanın ise yine Kooperatifin 30/06/2018 tarihli genel kurul toplantısının 8 numaralı gündem maddesi ile çıkarılan kök maliyet ve ek maliyete ilişkin 24 taksitlik ödemenin 5-6-7-8 taksitini konu eden Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasına müvekkili tarafından yapılan itirazın iptali amacıyla kooperatif tarafından açılmış itirazın iptali davası olduğunu, müvekkilinin davacı kooperatife üye iken üzerine düşen tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini, 2010 yılında çıkartılan kesin maliyet hesaplamasındaki bedelin %10 luk risk payınında ödendiğini, istinaf dilekçesi vererek davacı kooperatifle karşılıklı ibralaşıldığını, ve ilişiğinin kesildiğini, tüm bu nedenlerle yerel mahkeme kararının Kooperatifler kanununa eklenen geçici 11. Madde ve günce Yargıtay içtihatları doğrultusunda haksız ve hukuka aykırı olduğunun mutlak olduğunu,

asıl davanın kabulü ile müvekkilinin ilgili icra dosyasında Kooperatife borçlu olmadığının tespiti ile müvekkili lehine kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, birleşen dosya yönünden de davanın reddi ile müvekkili lehine kötü niyet tazminatına hükmedilmesi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: Asıl Dava, icra takibine konu olan ve davalı kooperatif tarafından belirlenen kesin maliyet hesabından dolayı borcu bulunulmadığının tespiti birleşen dava ise kesin hesap maliyet borcundan dolayı davalı hakkında başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Her ne kadar mahkemece davanın alacak talebi yönünden kabulüne karar verilmişse de;15.06.2022 tarih ve 31867 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7410 sayılı Çevre Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 2. maddesi ile 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'na eklenen geçici 11. maddede. “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla, Kayseri ilinde aşağıdaki şartları taşıyan yapı kooperatifleriyle sınırlı olmak üzere bu madde hükmü uygulanır.

a) İnşaatların etaplar halinde yapılarak teslim edilmesi, b) Terkin edilmemiş olması, c)Yapımı tamamlanan etapta bağımsız bölüm malikine kooperatifçe tahakkuk ettirilen bedelin ödenmiş olması,

ç) Kooperatif tarafından üyeye konutunun tapu devrinin yapılmış olması şartlarının birlikte sağlanması halinde; konutun tapu devrinin yapılmasından sonraki dönemler için yapı kooperatifi tarafından yönetim giderleri hariç olmak üzere her ne ad altında olursa olsun yapılmış borçlandırmalar veya bu kapsamda üçüncü şahıslara kooperatif tarafından yapılan alacağın devrine ilişkin işlemler hükümsüzdür.

Birinci fıkra kapsamındaki şartları birlikte sağlayan kişilere karşı yapı kooperatifinin veya bu alacağı devralan üçüncü kişilerin yapı kooperatifi nedeniyle açmış oldukları her türlü alacak veya tazminat davaları ile bu kapsamda yapılan ilamsız icra takipleriyle ilgili olarak; ilgilinin talebi halinde bu davalarda verilen ve henüz kesinleşmemiş mahkeme kararları ile kesinleşen dava ve takiplere dayanılarak başlatılan icra işlemleri, haciz, satış ve tahliye uygulamaları durdurulur.

Bu alacaklar kapsamında kesinleşen ilamlara dayanılarak devam eden takipler ile kesinleşen icra takiplerine son verilmesi için birinci fıkra uyarınca bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 6 ay içinde borcun bulunmadığına dair davanın açıldığına ilişkin belgenin ibraz edilmesi zorunludur; borcun bulunmadığına ilişkin kesinleşen ilamın icra dairesine ibraz edilmesi halinde takip sonlandırılır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Bu durumda, mahkemece taraflar arasındaki uyuşmazlığın anılan yasal düzenleme uyarınca değerlendirilmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekmekte olup (aynı yönde Yargıtay 6.Hukuk Dairesi'nin 2022/2097 E - 2022/3711 K sayılı ilamı), hükmün bu nedenle kaldırılmasına ve istinaf itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.

Yukarıda belirtilen gerekçelerle sonuç olarak; 6100 sayılı HMK'nun 353/1-a.6.maddesi gereğine Mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olması nedeniyle yukarıda belirtilen eksiklikler giderildikten sonra sonucuna göre bir karar verilmek üzere davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.