Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2023/1878 K.2023/1928

KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 15/03/2023 tarih ve 2020/761 E - 2023/164 K kararına karşı süresi içinde davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin iflas eden şirkette ... tarihleri arasında çalıştığını, 244.617,00-TL alacağı olduğu halde müflis ...

A.Ş. için düzenlenen sıra cetveline kabul edilmediğini, müvekkilinin iflas eden şirkette üst düzey yönetici olarak çalıştığını, müvekkilinin, şirketin müflisten olan tüm alacaklarının masaya kabulünü ve söz konusu miktarın masaya kabul edilmeyen 244.617,00-TL alacak için müvekkiline ödenmesine karar verilmesini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretlerinin karşı tarafa yükletilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde; davacının 19.07.2019 tarihli havale dilekçesi ile taraflarına kayıt talebinde bulunduğunu ve bu talebinin "alacağına ilişkin herhangi bir belge sunmaması"- sebebiyle reddolunduğunu, bunun üzerine davacının, 17.11.2020 tarihinde işbu davayı açtığını, iflas masası sıra cetvelinde açıkça belirtildiği üzere davacının, müflis ...

A.Ş.'de çalıştığına ilişkin alacak kayıt dilekçesinde her hangi bir evrak sunmadığını,mahkememizde görülmekte olan davada da yine aynı belirsizliğin devam ettiğini, sadece davacı tarafından A4 kağıdına liste şeklinde kendince oluşturulmuş olan alacak kalemlerine itibar edilerek alacak kaydının kabul edilmesinin taraflarınca olanaksız olduğunu, davacı hak ettiği alacakları ispat noktasında yetersiz kaldığını, ilgili şirkette çalıştığına ilişkin bir SGK kaydının olmayışı veya çalıştığını iddia ettiği dönemlere ait bir sözleşme,

maaş bordrosu ve benzeri ispat niteliği taşıyan resmi bir belge olmayışının davacıyı bu iddialarında haksız kıldığını, bu nedenlerle davanın reddine, yargılama giderlerinin davacı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkeme kararında; "...Yapılan yargılama, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporları, tanık anlatımları ve tüm dosya kapsamı nazara alınarak; davacının iflasına karar verilen davalı şirkette SGK kayıtlarına göre 3 yıl 11 ay çalıştığı, davalı şirketin iflasına karar verilmesi üzerine iş akdine haksız olarak son verilerek işten çıkarıldığı,

bu sebeple davacının 4857 sayılı İş Kanunu'nda belirlenen kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla mesai, ücret alacağı, agi, hafta tatili alacağı, ubgt alacaklarının ödenmediği anlaşılmakla, bilirkişi raporunda hesaplanan toplam 176.237,06-TL'nin iflas masasına davacı alacağı olarak kayıt ve kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Açılan davanın kısmen kabul kısmen reddi ile, Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ...

İflas sayılı dosyasında oluşturulan iflas masasına davacının alacağı olarak;-Kıdem Tazminatı 25.000,00-TL, -İhbar Tazminatı 11.200,00-TL,-Fazla Mesai 33.828,62-TL,-Ücret Alacağı 88.528,59-TL, -AGİ 8.714,32-TL,-Hafta Tatili Alacağı 7.087,03-TL,-UBGT Alacağı 1.878,50-TL olmak üzere toplam 176.237,06-TL'nin kayıt ve kabulüne, Fazlaya ilişkin talebin reddine,

..." şeklinde karar verilmiştir.Bu karara karşı davalı vekilince yasal süresinde istinafa başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili tarafından sunulan istinaf başvuru dilekçesinde özetle;İlk derece mahkemesinin kararında aleyhe yer alan olan hiçbir hususu kabul etmediğini, mahkemece itirazların giderilmeksizin verilen kararı kabul etmediğini, davanın bütünü ile reddi gerekirken kısmen kabul yönünde verilen karara itiraz ettiğini, dosyada karara esas alınan bilirkişi raporu denetime elverişli olmadığını, raporda çalışma sürelerinin incelenen hangi belgeler ışığında elde edildiği belirtilmediğini, 14.08.2015 - 12.07.2019 tarihlerinde yapılan çalışma davacının iddiasından ibaret olduğunu, işbu durum davacı tarafından ispatlanamadığını,

ancak buna karşın davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, İflas idaresi tarafından belirtildiği üzere davacının müvekkil şirkette çalıştığını ispat edebilecek bir SGK kaydı dahi bulunmadığını, davacı, iddia ettiği ücret miktarını ispatlayamadığını, ancak buna rağmen sayın mahkeme bilirkişi raporu doğrultusunda karar verildiğini, bu hususu kabul etmediğini, itiraz etmediğini, bilirkişi raporundaki kıdem tazminatı alacağını, ihbar tazminatı alacağını, fazla mesai ücreti ve resmi tatil ücretine ilişkin gerçekleştirilen hesaplamalar da ayrıntılı bir şekilde gösterilmediğini,

tarafça bu duruma itiraz edilmişse de mahkemece itirazların giderilmediğini, söz konusu raporda hesaplamaların neye göre yapıldığı anlaşılmadığını, hesaplama yöntemi görülemediğini, bu ise ilgili raporu denetime elverişlilikten uzaklaştıran bir diğer sebep olduğunu, işbu duruma itiraz etme zorunluluğu hasıl olduğunu, mahkemenin 22.02.2023 tarihli bilirkişinin neye göre karara esas alındığı belli olmadığını, mahkemenin bu durumu gerekçelendirilmediğini, arz ve izah edilen dairece resen nazara alınacak nedenlerle ilk derece mahkemesinin verdiğini karara aleyhe olan hususlar yönü ile itiraz etme zorunluluğu doğduğunu,

arz izah edilen nedenlerle Kayseri 1.Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2020/761 E., 2023/164 K., 15.03.2023 tarihli kararını aleyhe olan tüm hususlar yönü ile istinaf ettiğini bildirir, aleyhe olan hükümlerin mahkemece yapılacak istinaf incelemesi sonucu kaldırılmasını, davanın bütünü ile reddine karar verilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:H.M.K 355.

Maddesi gereğince inceleme Kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmıştır.Kayıt kabul davaları, iflasından önce müflisten alacaklı olanların, bir diğer ifade ile iflas alacaklılarının alacaklarını iflas masasına kaydettirmek için açtıkları ve dayanağını İİK’nın 235. maddesinden alan davalardır.İflas masasının safi (net) mevcudu (masaya giren mal, alacak ve haklar), "alacakların ödenmesine tahsis olunur" (İİK m.184,I,c.1).

Buradaki "alacaklar" teriminden maksat, aslında yalnız "iflas alacaklarıdır." İflas alacağı, iflas açıldığı anda müflise karşı hukuken mevcut olan alacaklar yani müflisin iflasın açıldığı andaki borçları olup, iflas masasından istenebilir.İİK'nın 195/1. maddesi "Borçlunun taşınmaz mallarının rehni suretiyle temin edilmiş olan alacaklar müstesna olmak üzere iflasın açılması müflisin borçlarını muaccel kılar.

İflasın açıldığı güne kadar işlemiş faiz ile takip masrafları anaya zammolunur." hükmünü içermektedir. Anılan madde uyarınca ancak iflas tarihine kadar doğan iflas alacağı ve fer'ileri ile takip masraflarının kayıt ve kabulüne karar verilmesi gerekir. İİK'nın 195. maddesine göre iflas masasına yazılacak alacakların iflas tarihi itibariyle hesaplanıp belirlenmesi gerekir.

İİK'nın 196/3. maddesi uyarınca asıl alacağa faiz işlemeye devam ederse de, bu ancak tasfiye bakiyesi kalırsa ayrıca ödenir. Kayıt kabul davalarında tahsile değil, alacağın iflas masasına kaydına karar verilmekle yetinilir.

(Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 2015/351 Esas 2015/8323 Karar ) Somut olayda, müflis şirketin 11.03.2019 tarihinde iflasına karar verilmiştir.Davacı 14.08.2015-12.07.2019 tarihleri arasında dava dışı müflis şirkette çalıştığını dava dışı şirketten ücret, kıdem, ihbar, fazla çalışma, yıllık izin alacağı, genel tatil ve bayram sürelerinde çalışma, agi alacağı olduğunu, bu alacaklarının masaya kayıt edilmediğini beyan ederek eldeki davayı açtığı görülmüştür.

Bilindiği üzere İş sözleşmesi devam ederken kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık İzin ücreti, kötü niyet tazminatı gibi işçilik alacakları feshe bağlı işçilik alacaklarıdır.

Buna karşılıkücret alacağı, fazla mesai ücreti alacağı, ulusal bayram ve genel tatil (UBGT) ücreti alacakları, hafta tatili ücreti alacağı, Asgari geçim indirim alacağı feshe bağlı olmayıp, sözleşme feshedilmiş olsun veya olmasın işçinin hak kazandığı zaman talep edebileceği alacak kalemleridir.Bununla birlikte İK'nın 206/4. maddesi, birinci sıraya.

"İşçilerin, iş ilişkisine dayanan ve iflâsın açılmasından önceki bir yıl içinde tahakkuk etmiş ihbar ve kıdem tazminatları dahil alacakları ile iflâs nedeniyle iş ilişkisinin sona ermesi üzerine hak etmiş oldukları ihbar ve kıdem tazminatları,..” alacaklarının kayıt edileceği hükmünü içerir.Davacının SGK kaydı incelendiğinde iflas kararından sonra 12.07.2019 tarihine kadar dava dışı iş yerinde sigortalı olarak çalıştığı gözükmektedir.

Davacının iflas kararı öncesi dava dışı şirketten alacak talep ettiğine dair bir beyanı bulunmamaktadır.Davacı 12.07.2019 tarihinde yapılan feshe bağlı alacaklar ile birlikte fesih öncesi döneme ait alacaklarını da talep etmektedir.İflastan sonra doğan alacaklar müflisin genel hükümlere göre sorumlu olduğu ve iflas masasının dağıttığı iflas (garame) hissesi oranında değil, tasfiyede bakiye kalırsa alacaklıya ödenecek olan bir alacak niteliğindedir.

Böyle bir davada, davacı, davalı müflisten alacaklı olduğunu iddia eden alacaklı olup, davalı ise iflas idaresidir. İflastan sonra oluşan alacağın masaya kaydı istenemez, tasfiyede bakiye kalırsa nazara alınır.

(Yargıtay 6. H.D 2022/3556 Esas 2023/2406 Karar)Bu durumda SGK'dan davacının iş akdinin feshi bildirimine ilişkin belge istenerek fesih tarihinin somut şekilde belirlenmesi önem arz etmektedir.Bununla birlikte müflisin iflasın açıldığı andaki borçları iflas masasından istenebilir. iflastan önce çalışmaya başlayan işçi için iflas tarihine kadar olan feshe bağlı olmayan alacak tutarları bakımından SGK'dan davacı işçinin iş yeri dosyası hizmet cetvelleri istenerek yine dava dışı şirketin banka ve muhasebe kayıtları temin edilerek davacıya ücret almadığını bildirdiği sürede ödeme yapılıp yapılmadığı tespit edilerek davacının ücret alacağı

bulunup bulunmadığı, bulunduğunun tespiti halinde iflas tarihine kadar olan bölümünün hesaplanarak yine davacının feshe bağlı olmayan ve dava dilekçesine konu olan alacaklarının iflasın açıldığı tarih itibariyle iş hukukunda uzman bilirkişi ile mali müşavir bilirkişi marifetiyle hesaplattırılarak kayıt kabulüne karar verilmesi gerekir.

Açıklamalar ışığında davalının istinaf talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir.