Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/1126 K.2024/1253

KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 21/03/2024 tarih ve 2023/795 Esas - 2024/310 Karar sayılı kararı davacı vekili tarafından istinaf incelemesi için Dairemize gönderilmekle dosyadaki tüm bilgi ve belgeler incelendi;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin taşınma sırasında şirkete ait 2018 2019 yılı yevmiye defteri, 2018 2019 envanter defteri, 2018 2019 yılı defteri kebir, genel kurul toplantı ve müzakere defteri, pay defterinin zayi olduğunu ileri sürerek; 2018 2019 yılı yevmiye defteri, 2018 2019 envanter defteri, 2018 2019 yılı defteri kebir, genel kurul toplantı ve müzakere defteri, pay defteri hakkında zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda; "......Somut olayda davacı taraf taşınma sırasında ticari defterlerini kaybettiği söz konusu defter ve belgelerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermediği, bu nedenle metnine yukarıda yer verilen 6102 sayılı TTK m. 82/7 hükmünde düzenlenen koşulların gerçekleşmediği anlaşılmakla talebin reddine..." dair karar verilmiştir. İşbu kararı davacı vekili süresinde istinaf etmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili tarafından ilk derece mahkemesine sunulan istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

Yargıtay 11. HD. 2016/4865 E. 2017/2800 K. 10.05.2017 T. kararında da vurgulandığı üzere TTK md.82/7'de sayılan sebepler tahdidi olmayıp "gibi" sözcüğü ile somut olaya göre mahkemece karar verilmesi gereken bir durum ortaya konulduğunu, müvekkili şirkete ait yukarıda sayılan ticari defterlerin şirket faaliyet adresinin taşınması esnasında elde olmayan sebeplerle ve tacirin kusuru olmaksızın zayi olduğunu, şirket faaliyetlerinin devamı için taraflarına zayi belgesi verilmesi gerektiğini, ziyaa uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olduğunun açıkça ortada olduğunu,

defterlerin ziya olmasında müvekkili şirket yetkilisinin bir çıkarı bulunmadığını, aksine şirket işlemez hale geldiğini, Kanun koyucu tarafından 82/7 hükmü kötü niyetli uygulamaları önlemek amacıyla konulduğunu, somut olayda şirketin tek ortaklığı olduğu için verilecek zayi kararından zarara uğrayacak bir başka ortak bulunmadığını belirterek; istinaf dilekçesinde açıklanan nedenlerle ve sayın mahkemece tespit buyrulacak diğer sebeplerle Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/795E. ve 2024/310K.

Sayılı 21.03.2024 tarihli ilamının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılarak TTK md. 82/7 hükmü gereğince; başvuran ... Ltd. Şti'ne ait. Yevmiye Defteri (2018 ve 2019 yılı), Envanter Defteri (2018 ve 2019 yılı), Defteri Kebir (2018 ve 2019 yılı), Genel Kurul Toplantı ve Müzakere Defteri, Pay Defteri yukarıda sayılan Ticari defter ve kayıtların zıyaa uğradığına ilişkin karar verilmesini ve bu hususa ilişkin taraflarına bir belge verilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzeniyle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.Dava, 6102 sayılı Kanunun 82/7'nci maddesine dayanılarak açılan zayi belgesi verilmesi talebine ilişkindir.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 82/1. maddesine göre.

“Her tacir; a)Ticari defterlerini, envanterleri, açılış bilançolarını, ara bilançolarını, finansal tablolarını, yıllık faaliyet raporlarını, topluluk finansal tablolarını ve yıllık faaliyet raporlarını ve bu belgelerin anlaşılabilirliğini kolaylaştıracak çalışma talimatları ile diğer organizasyon belgelerini, b)Alınan ticari mektupları, c)Gönderilen ticari mektupların suretlerini, d)64 üncü maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgeleri sınıflandırılmış bir şekilde saklamakla yükümlüdür.”TTK'nun 82/7. maddesinde, "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler;

yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava ...açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir," hükmünün düzenlendiği görülmüştür. TTK.

82. maddede sayılan hususların tahdidi değil ise de ziyada tacirin kusurunun bulunmaması gerekmektedir.Davacı dava dilekçesinde tanık deliline de dayanmış olup mahkemece davacıya tanıklarını bildirmesi için süre verilmeden, bildirdiğinde tanıkları dinlenip iddia edilen kayıp olayının ne zaman, nerede, ne şekilde ve nasıl gerçekleştiği, olayın nasıl meydana geldiğine ilişkin, kayıp durumuna davacı tacirin basiretsizliğinin neden olup olmadığı, zayi olmaması için gerekli tedbirin alınıp alınmadığı değerlendirilmeden eksik inceleme ve değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı görülmüştür.

Açıklamalar ışığında davacının istinaf talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Yukarıda belirtilen gerekçelerle sonuç olarak HMK'nun 355. Maddesi uyarınca istinaf başvurusu sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda istinaf eden davacı vekilinin istinaf sebepleri yukarıda belirtilen yönlerden yerinde görüldüğünden HMK'nın 353/(1)-a.6. maddesi gereğince istinafa konu edilen yerel mahkeme kararın kaldırılmasına, 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-a.6. maddesi gereğince Mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olması nedeniyle yukarıda belirtilen eksiklikler giderildikten sonra sonucuna göre bir karar verilmek üzere davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye geri gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.