Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/164 K.2024/270

Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/11/2023 tarih ve 2022/820 Esas 2023/1007 Karar sayılı ilamına karşı ,davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya dairemize gelmekle dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile müflis kooperatif arasında Kayseri 8. Noterliği'nde kat karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığını, müvekkile ait ... İli, ...

İlçesi, ...Mahallesi,...ada, ... nolu parselde kain taşınmazın kat karşılığı inşaat yapımı için davalı kooperatife verileceğini, yine aynı maddenin devamında söz konusu arsanın karşılığı müvekkiline 3 adet daire verileceğinin düzenlendiğini, müflis kooperatif sözleşme gereğince devretmesi gerekli 3 adet daireden ikisini müvekkiline devrettiğini, müvekkilinin müflisten 1 adet daire alacaklı olduğgunu, müvekkilinin müflisten alacağını iflas masasına kaydettirmiş olmasına karşın, alacağı iflas daire memurluğunun hukuka aykırı kararı ile reddedildiğini,

iflas masasınca alınan kararda inşaat sözleşmesine konu inşaatların tamamlanmadığı gibi bir çıkarım yapıldığının görüldüğünü, müvekkilinin hak etmiş olduğu daireye ilişkin talebinin aynen deruhte edilmesini ve sıra cetveline kaydının yapılmasını, olmadığı takdirde hak edilen dairenin değerinin tespiti ile söz konusu miktarın alacak olarak kaydedilerek sıra cetveline kaydının yapılmasını yargılama masrafları ve vekalet ücretinin de davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALI MÜFLİS İFLAS İDARESİ'NİN İLK DERECE MAHKEMESİNE SUNMUŞ OLDUĞU CEVAP DİLEKÇESİNDEN ÖZETLE:

Davacının, iflas masasına müflis şirketle aralarında akdedilmiş kat karşılığı inşaat sözleşmesine dayalı alacak kayıt talebinde bulunduğunu, bu talebin iflas idaresi tarafından haklı olarak reddedildiğini, sadece aynen ifa talepli kayıt talebinin reddine karar veren iflas idaresinin herhangi bir kusuru bulunmadığını, iş bu sıra cetveline itiraz idaresinin yargılama giderlerinden sorumlu tutulması hakkaniyete aykırı olacağını, sözleşmenin konusu başlıklı maddede devredilecek daire sayısının sehven 3 (üç) olarak yazıldığını, sözleşmenin genel lafzı itibarı ile maddi hatanın ortada olduğunu,

buna rağmen sözleşmenin tüm gereklerinin müflis kooperatifçe yerine getirilmiş olduğunu bilen davacının sözleşmedeki maddi bir hataya dayanarak üçüncü daireyi istemesinin hakkaniyete aykırı olduğunu, kötüniyet taşıdığını, sözleşmenin taraflarında müflis kooperatifin isminin geçtiğini ancak davacının işinin yer almadığını, bu nedenle kurulan bu sözleşmenin hukuken geçerli olmadığını, belirterek duruşmada ortaya çıkacak hususlarla öncelikle davacı tarafın taleplerinin ve davasının reddine karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini,

mahkemeniz aksi kanaatte olur ise yargılama gideri ve vekalet ücretinden iflas masasının sorumlu tutulmasına karar verilmesini iflas idaresi adına talep ettiklerini belirtmişlerdir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda "...Somut uyuşmazlıkta, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 10/01/2022 tarihli, 2021/889 Esas ve 2022/11 Karar sayılı ilamı ile ...'nin iflasına, iflasın aynı tarih ve saat 11:57'de açılmasına karar verildiği, Kayseri Genel İcra Ve İflas Dairesi'nin ... İflas sayılı dosyası ile iflas işlemlerine devam edildiği, eldeki davanın iflas kararı verilmesinden sonra 14/09/2022 tarihinde açıldığı anlaşılmaktadır.

Davacının Kayseri 8. Noterliği'nin ... tarihli, ... yevmiye sayılı düzenleme şeklinde kat karşılığı inşaat sözleşmesine dayandığı görülmektedir. Çekişme konusu taşınmazın tapu kaydında davacının dayandığı kat karşılığı inşaat sözleşmesine ilişkin bir kayıt bulunmadığından davacının isteminin sözleşmeden kaynaklanan kişisel hakka dayalı olduğu anlaşılmaktadır.

Dolayısıyla, davacı mülkiyet hakkından kaynaklanan bir istemde bulunamayacağından iflas masasından taşınmazın tescilini isteyemeyecek, ancak sözleşmeye konu taşınmazın iflas anında saptanacak değeri olan para alacağını talep edebilecektir. Bu durumda, davanın 14/09/2022 günü davalı müflis kooperatifin iflasından sonra açıldığından davaya İİK'nun 235/II. maddesi gereğince sıra cetveline itiraz (kayıt kabul) davası olarak devam edilmesi gerekir.

Öte yandan İİK'nun 198. maddesi, "Mevzuu para olmıyan alacak ona muadil bir kıymette para alacağına çevrilir. Şu kadar ki iflas idaresi taahhüdün aynen ifasına deruhte edebilir.

Bu takdirde alacaklı talep ederse iflas idaresi teminat gösterir...Borçlar Kanunu'nun 290'ncı maddesi hükümleri mahfuzdur." hükmünü içermektedir.Yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda kat karşılığı inşaat sözleşmesinin akidi olan kooperatifin iflasıyla artık tapu iptali ve tescil isteminin İİK'nun 198. maddesi uyarınca para alacağına dönüştüğü, terditli kayıt kabul isteminde bulunabileceğinin gözetilmesi gerekir.

Yargılama sonunda dosya kapsamına göre; davacının İİK'nun 198. maddesi uyarınca tapu iptali ve tescil isteyemeyeceği, ancak davacının terditli taşınmazın bedelinin tahsili isteminin dava konusu taşınmazın iflasın açılma tarihi olan 10/01/2022 tarihindeki değerini talep etmekte haklı olduğu,

mahkememizce yapılan keşif ve alınan bilirkişi raporunda kat karşılığı inşaat sözleşmesine konu daire bedelinin 580.875,00-TL olduğu tespit edildiğinden davacının daire bedeli olan 580.875,00-TL alacağını davalı iflas masasından talep etmekte haklı olduğu görüş ve kanaatine varılmış ve davacının tapu iptali ve tescil istemine ilişkin davasını reddine, davacının terditli ikinci talebi olanbedele ilişkin davasının kabulü ile iflas nedeni ile Tasfiye Halinde ...'nin Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ...

İflas sayılı dosyası üzerinden oluşturulan iflas masasına davacının daire bedeli olan 580.875,00-TL alacağının kayıt ve kabulüne karar verilmiştir. Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 16/01/2019 tarihli 2016/2864 Esas ve 2019/64 Karar sayılı emsal içtihatı dikkate alınarak sıra cetveline itiraz davaları maktu harç ve vekalete ücrete tabi olduğundan maktu harç ile maktu vekalet ücretine hükmedilmiştir.

1-Davacının tapu iptali ve tesciline ilişkin talebinin REDDİNE, 2-Davacının ikinci terditli talebi olan bedele ilişkin davasının kabulü ile iflas nedeni ile Tasfiye Halinde ...nin Kayseri Genel İcra Dairesinin ...iflas sayılı dosyası üzerinden oluşturulan iflas masasına davacının daire bedeli olan 580.875,00-TL alacağının KAYIT VE KABULÜNE..." dair karar verilmiştir.İş bu kararı davalı vekili süresinde istinaf etmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İflas idaresinin davada yargılama gideri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin geneline bakıldığında davacının alacağının olmadığının görüldüğünü, bilirkişi heyeti tarafından kök rapora itirazlarının değerlendirilmediğini, taleplerinin hiç bir gerekçeye yer verilmeden tamamen keyfi olarak reddedildiğini, tüm bu nedenlerle yerel mahkeme kararının bozulmasını, mahkemeye eksiklerin giderilmesi için gönderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekillerinin istinafa cevap dilekçesinden özetle; davalının haksız, yersiz ve mesnetsiz istinafa konu kanun yolu başvurusunun reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: Dava, sıra cetveline itiraz (masaya kayıt -kabul ) talebine ilişkindir.

HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf itirazları ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda;

Dosya kapsamında toplanan delillere, ilk derece mahkemesince konularında uzman bilirkişi heyetinden aldırılan ana ve ek raporlardaki tespit ve değerlendirmelere, ilk derece mahkemenin somut olaya yönelik kanıtları takdirinde ve hukuki ilişkiyi nitelendirilmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmamasına, istinaf edilen kararda yazılı açıklamalara, yasal sebep ve gerekçelere göre davalı vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davalı tarafın istinaf başvurusunun HMK'nun 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.