Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/586 K.2024/671

Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 01/06/2022 tarih ve 2021/132 Esas 2022/441 Karar sayılı ilamına karşı ,davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya dairemize gelmekle dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davacı ile davalı arasında ... plakalı ... marka aracın sigortalanması amacı ile 07/01/2015 tarihli 1 yıl süreli Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Ferdi Kaza Sigorta Poliçesi imzalandığını, davalının işleteni olduğu söz konusu otobüsün 05/08/2015 tarihinde yaralamalı trafik kazası yaptığını, kaza sonrası tutulan tutanağa göre araç sürücüsü ... ’nun kazaya KTK madde 52/1-b’yi ihlali ile tam kusuru ile sebep olduğunu, kaza nedeni ile araçta bulunan ve dilekçede belirtilen şahısların maluliyeti oluştuğunu,

bu kişilerin başvurusu nedeni ile davacının toplam 72.250 TL bedeni hasar tazminatı ödemesi yaptığını, ancak aracın yolcu taşınmasına ilişkin taşımacılık yetki belgesinin bulunmadığının öğrenildiğini ve aynı zamanda sürücünün kazaya tam kusuru ile sebep olduğunu, bu nedenle davalının sorumluluğunun olması nedeni ile yapılan ödemenin iadesinin ihtaren davalıdan talep edildiğini, davalının ödeme yapmaması nedeni ile takip başlatıldığını, davalının takibe itiraz ettiğini, bunun üzerine arabulucuya başvurulmasına rağmen sonuç alınamadığını, bu nedenle dava açıldığını, davalının itirazlarında haksız olduğunu,

meydana gelen zarardan davalının sorumlu olduğunu, Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartlar A-7 maddesi gereğince davacının davalıya rücu hakkı olduğunu, ödeme tarihinden itibaren ticari avans faizi yürütülmesi gerektiğini, alacağın likit olduğunu belirterek itirazın iptali ile icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALI ŞİRKET'İN İLK DERECE MAHKEMESİNE SUNMUŞ OLDUĞU CEVAP DİLEKÇESİNDEN ÖZETLE

Kaza yapan araca ilişkin olarak trafik sigortası, koltuk sigortası ve zorunlu karayolu taşımacılık sigortası olup yekün zararın poliçe limitlerinin altında olması nedeni ile davacının bu sigortalar gereği ödemeden sorumlu olduğunu, taşıma belgesi olmamasına rağmen sigorta yapılmasından davacının sorumlu olduğunu, oluşan kaza ile taşımacılık belgesi arasında bağlantı olmadığını, taşıma belgesinin bulunmamasının en fazla idari cezayı gerektireceğini, davacının davada iddia ettiği gerekçeler ile mağdurlara ödeme yapmamasının gerekli olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonrasında "...Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda, her ne kadar davacı tarafça davalı hakkında 05/08/2015 tarihinde meydana gelen kaza nedeni ile maluliyeti oluşan kişilere yapılan ödemelerin rucüsu amacı ile takip yapılmış ve davalının takibe itirazı üzerine mahkememizde itirazın iptali davası açılmış ise de, delilerin toplanmasından sonra bilirkişi heyetinden 28/03/2022 tarihli bilirkişi raporu alınmış olup, güncel Yargıtay 17. Hukuk Dairesi’nin 2020/1954 E, 2021/2951 K sayılı ilamınında dikkate alındığı raporda,

ilgili içtihat gereğince Koltuk Sigortasının bir can sigortası türü olması nedeni ile ölüm ve yaralanma halinde sigorta bedelini ödeyen sigortacının, zarardan sorumlu olanlara halefiyet yolu ile dönme hakkının olmadığının belirtilmiş olduğu görülmekle dava konusu olayda da aynı nitelikte poliçe ve bu poliçeden kaynaklı yaralanmadan dolayı tazminatların ödenmiş olması nedeni ile davacının davalıya rücu hakkının olmadığı anlaşılmış ve böylece davanın reddine..." dair karar verilmiştir.

İş bu kararı davacı vekili süresinde istinaf etmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Sürücünün yetki belgesinin bulunmadığını, davalının kazada asli ve tam kusurlu olduğunu, davacı müvekkili sigorta şirketinin rücu şartlarının oluştuğunu, bilirkişi tarafından hazırlanan raporun hükme esas alınmaması gerektiğini, gerekçeli kararın kanuna uygun şekilde yazılmadığını, mahkeme kararının somut ve açık bir şekilde gerekçelendirilmediğini, tüm bu nedenlerle öncelikle tehiri icra taleplerinin kabul edilerek istinaf incelenmesi neticeleninceye kadar durdurulmasını, istinaf taleplerinin kabulü ile mahkeme ilamının kaldırılmasını, dosya üzerinden yeniden inceleme yapılarak davanın kabulüne karar verilmesini,

mahkemenin aksi kanaatte olması halinde dava dosyasının esası hakkında karar verilmek üzere dosyanın yerel mahkemeye gönderilmesine ilişkin karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava, Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası poliçesi sebebiyle davacı tarafından zarar görenlere yapılan ödemenin, davalı araç malikinden -işletenden- rücuen tahsili istemine dayalı itirazın iptali istemine ilişkindir.

Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartlarının A.7. Kısmında sınırlı olarak sayılan hallerde üçüncü kişilere - yapılan ödemelerden dolayı- sigortacının sigorta ettirene rücu hakkı olduğu açıklanmıştır. Bu bağlamda koltuk ferdi kaza sigortası genel şartlarının A.7.(c) maddesinde; “tazminatı gerektiren olay, taşımacının yetki belgesinde kayitli olmayan tasitlarla yapilan veya yetki belgesi olmadan yapilan tasimalar sonucu meydana gelmişse,” sigortacının sigorta ettirene rücu davası açması mümkündür.

Davaya konu olayda, davacı şirkete koltuk ferdi kaza sigortası ile sigortalı davalının maliki bulunduğu aracın, ... ili istikametinden ... ili istikametine yolcu taşıdığı sırada kaza meydana geldiği, araçta yolcu olarak bulunan kişilerin yaralandıkları, kazaya karışan söz konusu aracın şehirler arası yolcu taşımacılık yetki belgesinin bulunmadığı hususu sabittir. Bu nedenle davacı sigortacının zarar gören hak sahibi üçüncü kişilere yaptığı ödemelere ilişkin olarak (somut olayda taşıma belgesinin olmamasından dolayı ) rücu davası açma hakkının bulunduğu anlaşılmaktadır.

Mahkemece konusunda uzman aktüerya bir bilirkişiden alınacak rapor ile dava dışı üçüncü kişilerin kaza nedeniyle uğradıkları gerçek zararları ve buna göre hak edebilecekleri sigorta tazminat bedeli saptandıktan sonra davacı sigortacı tarafından yapılan ödemenin yerinde olup olmadığı denetlenerek hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken aksi düşünce ve eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olmuştur.

Bu itibarla; davacı vekillinin istinaf başvurusu yerinde görülerek 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-a.6. maddesi gereğince mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olması nedeniyle yukarıda belirtilen eksiklikler giderildikten sonra sonucuna göre bir karar verilmek üzere davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye geri gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.