Konya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi E.2024/2532 K.2025/46

2- VEKİLİ : Av.

DAVANIN KONUSU

Elatmanın Önlenmesi ve Tazminat

DAVA TARİHİ : 29/02/2024

KARAR TARİHİ : 18/04/2024

İSTİNAF KARAR TARİHİ: 10/01/2025

KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin ... Esas,.... Karar sayılı dosyasında 18/04/2024 tarihli kararına karşı taraf vekillerinin istinaf başvurusu üzerine dosya dairemize tevzi edilmekle yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin 4 ortaklı bir şirket olduğunu, davalı ....'ın da ortaklardan biri olduğunu, diğer davalı ......'ın da davalı ...'in eşi olduğunu ve birlikte hareket ettiklerini, davalıların müvekkili şirketin sahibi olduğu Konya ili, Meram ilçesi, ... mahallesi, .... ada, .. parsel, D/2 blok 1 numaralı bağımsız bölümde bulunan dubleks mesken/villa niteliğindeki taşınmazı haksız yere işgal ederek bedelsiz olarak kullandıklarını, müvekkili şirketi zarara uğrattıklarını ve ticari kazanç sağlanmasına engel olduklarını,

TBK'nun ilgili maddelerinde ortakların şirket çıkarlarını zedeleyecek şekilde davranışlarda bulunamayacağının açıkça belirtildiğini, taşınmaz değeri 20-25 milyon TL, aylık kira geliri 70-75 bin TL civarında olan taşınmazın yaklaşık 5 yıldır davalılar tarafından kullanıldığını, davalıların bu taşınmazın bedelsiz olarak kullanarak şahsı çıkar sağladıklarını, şirket adına kayıtlı olan bu taşınmazın şirket için atıl vaziyette kaldığını, davalı ....'ın kendi adına kayıtlı benzer nitelikteki villa tipi meskeni olmasına rağmen burada oturmayarak şirket üzerine kayıtlı taşınmazda oturmasının şirket çıkarlarına aykırı olduğunu,

şirket adına kayıtlı 4 adet petrol istasyonu olduğunu, şirketin 5.petrol istasyonu açılması yönünde yatırım yapıp büyümeye gitmesi gerekirken 20-25 milyon TL değerindeki taşınmazın atıl durumda işgal altında bulunmasının şirket çıkarlarına aykırı olduğunu beyanla öncelikle davalılar üzerine kayıtlı taşınmazlara ihtiyati haciz kararı verilerek haciz konulmasına,

Konya ili, Meram ilçesi, ... mahallesi, .... ada,.. parsel, D/2 blok 1 numaralı bağımsız bölünde bulunan dubleks mesken/villa niteliğindeki taşınmazda el atmanın önlenmesine ve taşınmazın tahliyesine, işgal tarihi olan 30/12/2019 tarihinden itibaren müvekkili şirketin zararının mahkemece dava aşamasında tespit edilmek üzere şimdilik her ay için 100,00TL olmak üzere toplam 5.000,00TL ecrimisil bedelinin ticari faiziyle birlikte davalılardan tahsili ile müvekkiline verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde; davaya konu taşınmazın müvekkilleri tarafından hukuken geçerli bir şekilde kullanıldığını, davacı şirketi ile müvekkillerinden ...... arasında 01/08/2020 tarihli kira sözleşmesi imzalandığını, müvekkillerinin taşınmazı haksız ve hukuka aykırı bir şekilde kullandıkları iddiasının gerçek dışı olduğunu, Yargıtay içtihatları ile müdahalenin meni ve ecrimisil davalarında davalının kira sözleşmesine dayanması halinde davaya bakmakta görevli mahkemelerin Sulh Hukuk Mahkemeleri olduğunu,

davaya konu taşınmaza ilişkin taraflar arasında kira sözleşmesi bulunduğundan ve kira sözleşmelerinin varlığı halinde uyuşmazlıkları incelemeye yetkili mahkemelerin Sulh Hukuk Mahkemeleri olması nedeniyle öncelikle görevsizlik kararı verilerek dosyanın Sulh Hukuk Mahkemelerine gönderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARAR ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama neticesinde; elatmanın önlenmesi istenilen Konya ili Meram İlçesi ... Mahallesi ....Sokak 7/DA adresinde bulunan taşınmazın davalılarca haksız işgal edilip edilmediği, davalılardan tazmin edilecek bir ecrimisil alacağının bulunup bulunmadığı noktasındadır. Davalı vekili tarafından cevap dilekçesi ekinde sunulan kira sözleşmesinde dava konusu taşınmazın davacı şirket tarafından davalı ......'a kiralandığı görülmektedir.

Bu halde, taraflar arasında geçerli bir kira ilişkisinin bulunup bulunmadığı, varsa bu kira ilişkisine aykırı olarak davalılar tarafından taşınmazın haksız kullanılıp kullanılmadığı konularını araştırıp değerlendirme görevi kira uyuşmazlıklarında münhasır yetkili sulh hukuk mahkemelerine aittir. Bu sebeple mahkemenin görevsizliği nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalılar vekili istinaf dilekçesinde; ilk derece mahkemesinin görevli mahkemenin tespitine yönelik yapılan tespitinin doğru olduğunu, ancak; hükmün devam eden kısmının usul ve yasaya aykırı olduğunu, ilk derece mahkemesince müvekkili lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesinin hatalı olduğunu, emsal nitelikte Yargıtay kararları dikkate alındığından ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması gerektiğinden bahisle, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, talepleri doğrultusunda müvekkili lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; müvekkili şirketin uzun süredir davalıları taşınmazı tahliye etmeleri hususunda uyarmasına rağmen davalılar taşınmaz üzerindeki haksız müdahalelerine son vermediğini, iş bu davada görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, ve ilk derece Mahkemesinin kararının kaldırılmasının zaruri olduğunu, bir an için davalıların iddia ettiği görevsiz Mahkemede dava ikame edildiği düşünülse dahi, görevsizlik/yetkisizlik ve gönderme kararından sonra davaya başka bir Mahkemede devam edileceğini ve yargılama gideri ile vekalet ücretine yargılamaya devam eden Mahkemece hükmedileceğinden bahisle,

ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, görevli Mahkemenin Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi olduğuna karar verilmesini ve davalı tarafın istinaf talebinin esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; el atmanın önlenmesi ve tazminat istemine ilişkindir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/1. maddesi uyarınca ticari davalara asliye ticaret mahkemesi bakmakla görevlidir. Ticari davalar, mutlak ve nispi ticari davalar olarak ikiye ayrılır. Nispi ticari davalar, TTK'nın 4/1. maddesinde belirtildiği üzere her iki tarafın da "Ticari işletmesiyle ilgili hususlardan kaynaklanan" hukuk davalarıdır. Mutlak ticari davalar ise tarafların tacir olup olmadıklarına ve uyuşmazlığın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili bulunup bulunmadığına bakılmaksızın, kanun gereği ticari dava sayılan uyuşmazlıklardır. Dolayısıyla TTK'nın 4/1-a ve devamı bentlerinde yazılan uyuşmazlıklar ile diğer kanunlarda ticari dava olduğu belirtilen uyuşmazlıklar, mutlak ticari davalardır.

Eldeki davanın da mutlak ticari dava olmadığı, davanın her iki tarafının tacir ve ticari işletmeleriyle de ilgili olmadığından nispi ticari dava niteliği yoktur. Dolayısıyla Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olmadığı sabittir.

Ancak; davacı şirket adına olan taşınmaza şirketin ortağı olan davalı ile eşi tarafından haksız olarak kullanıldığı iddiasıyla mülkiyet hakkına dayalı olarak el atmanın önlenmesi ve tazminat talepli davanın; davalıların çekişme konusu taşınmazı fuzulen işgal ettiğinden bahisle açıldığına göre anılan isteğin 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu hükümlerinden kaynaklandığı ve uyuşmazlığın çözümünün 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 2/1. maddesi uyarınca asliye hukuk mahkemesinin görevinde bulunduğu kuşkusuzdur.

Görev, kamu düzeniyle ilgili olup, yargılamanın her aşamasında re'sen dikkate alınması zorunlu bir usul kuralıdır.

Davalının savunma olarak davacı ile arasında kira sözleşmesinin bulunduğunu ileri sürmesi ise el atmanın bir hakka dayanıp dayanmadığının çözümüne ilişkin olup uyuşmazlığın kira ilişkisinden kaynaklandığı sonucunu doğurmaz.

Bu itibarla; davaya bakmakla görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğundan, ilk derece mahkemesince 6100 sayılı HMK'nın 114/1-c ve 115/2. Maddeleri uyarınca görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu kabul edilerek dava şartı noksanlığından reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.

Açıklanan sebeplerle; taraf vekillerinin istinaf başvurularının kabulüne, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-3. Maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 14/01/2025

"Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır."