Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2021/2038 K.2021/1970

2- .... VEKİLİ : Av. ....

DAVALI : .... HAVUZ İŞLETMESİ A.Ş (...) -

VEKİLİ : Av. ....

DAVA

Alacak (Ziraat Sigortası Kaynaklı) İSTİNAF KARAR TARİHİ : .... İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ : .... Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilleri ....'nun .... İli, .... İlçesi, .... Köyü, .... Mevkii ... , ..., ... ve nolu parsellerde, ...'nun ise ... İli, ... İlçesi, ...Köyü, ... Mevkii ...no.lu parselde 2019 yılında yeşil mercimek ektiklerini, ürünlerini davalı taraf olan ... İşletmesi A.Ş.'de ...

Sigortası Poliçesi kapsamında 05/05/2019-28/07/2019 tarihleri arasında geçerli olmak üzere sigortalattırdıklarını, 18/06/2019 tarihinde meydana gelen sel ve su baskını nedeniyle oluşan hasarın tespiti ve uğrattığı zararın giderilmesi için müvekkilleri tarafından davalı ...'e hasar ihbar bildirimlerinin yapıldığını, ihbar sonucunda yapılan çalışmalar neticesinde %27 hasar olduğunun tespit edilerek müvekkillerine bildirildiğini, müvekkilleri ödeme beklerken hasar dosyalarının ödeme yapılmadan hasarsız ihbar olarak kapatıldığını, yapılan görüşmeler neticesinde davalı sigorta şirketi ile anlaşmaya varılamadığını,

arabuluculuk görüşmesi yapılmadan davalı şirketin cevabi yazısında sigorta tazminatının hesaplandığını ve en kısa sürede ödeneceğini, ... için düzenlenen 1 adet poliçe için 13.636,00-TL,... için düzenlenen 4 adet poliçe içinse 14.157,00-TL olmak üzere toplamda 27.793,00-TL ödeme yapacaklarını beyan ettiklerini, ancak müvekkillerinin zararının sigorta şirketince hesap ve teklif edilen bu miktarın 9-10 katı olduğunu,

tüm bu nedenlerle müvekkili... için şimdilik 10.000,00-TL maddi tazminat ile ... için 10.000,00-TL maddi tazminatın zararının meydana geldiği tarih olan 18/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı ... 'den tahsilini ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacıların belirsiz alacak davası açmalarında hukuki yarar bulunmadığından davanın reddini talep ettiklerini, sigorta tazminatının belirlenemez bir alacak olmadığını, yapılan çalışmalar sonucunda hasar oranın %27 olarak tespit edildiğini, bu doğrultuda davacılara toplamda 27.793,00-TL ödeme yapıldığını, kabul manasına gelmemek kaydıyla faizin hasat tarihinden itibaren talep edilebileceğini, tazminatın hasat tarihinden önce ödenemeyeceğini, bu hususa yönelik Yargıtay Kararlarının bulunduğunu, açıklanan nedenlerle haksız davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Konya ... . Asliye Ticaret Mahkemesi ... tarih, ... esas ... karar sayılı gerekçeli kararında özetle; "Dava; Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Poliçesi kapsamında sigortalı ürünlerde husule gelen zararın tazmini davasıdır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın davacılar tarafından devlet destekli ürün sigortası poliçesi kapsamında sigortalanan alanlardaki ekilen yeşil mercimeğin 18/06/2019 tarihindeki aşırı yağış ve sel nedeniyle hasara uğraması neticesi meydana gelen zararlarının ne miktarda olduğu, davalı tarafça yapılan ödemelerin yeterli olup olmadığı ile davacıların bakiye ne miktarda bir zararı davalıdan tazminini isteyip isteyemeyeceği hususunda olduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce tarafların bildirdikleri deliller toplanmış, arabuluculuk tutanağı, tapu kayıtları, Devlet destekli bitkisel ürün sigortası poliçeleri, taraflar arasındaki cep telefonu yazışmaları ve diğer yazışmalar, Devlet destekli bitkisel ürün sigortası genel şartları ve teknik şartlar, hasar tespit raporları ve tüm belgeler getirtilmiştir.

Akabinde dosya tarafların iddia ve savunmaları, poliçeler, dosyadaki tüm bilgi ve belgeler tetkik edilmek suretiyle sigorta hukuku alanında uzman bilirkişi ile ziraat mühendisi bilirkişiye verilerek rapor alınmasına karar verilmiştir.

Dosya ibraz edilen 13/10/2020 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle. Dosyada mevcut 24/09/2019 tarihli ... A.Ş.

Genel Müdürlüğü yazılarına göre davacı sigortalılardan ...'ya ait ... numaralı poliçe için 13.636,00-TL ve yine davacı sigortalılardan ...'ya ait ... numaralı poliçe için 1.548,00-TL, ... numaralı poliçe için 3.371,00-TL, ... numaralı poliçe için 4.619,00-TL,... numaralı poliçe için de 4.619,00-TL olmak üzere toplamda 14.157,00-TL sigorta tazminatının hesaplanmış olduğu ve davacılara ödeneceğinin bildirildiği, tazminatın hasar oranı dikkate alınarak toplam sigorta bedeli üzerinden doğru bir şekilde hesaplanmış olduğu, dolayısı ile ...'ya ait ... numaralı poliçe için yapılan ödemeyle başkaca eksik bir bakiyenin bulunmadığı,

... için tanzim edilen poliçelerden dolayı yapılan ödemelerden sonra bakiye 1.149,32-TL eksik ödemenin bulunduğu, tespit edilen hasarın davalı ...

Uzmanları tarafından Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Genel Şartları ile Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Tarife ve Talimatlarına uygun olarak hesaplandığı, sigortalanan yeşil mercimeğin ekspertiz raporunda %27 hasar oranı olarak değerlendirilmesinin yukarıda bahsi geçen poliçe ve tebliğlere uygun olduğu ifade edilmiştir.

Raporun taraflara tebliği sonrasında tarafların rapora karşı beyan ve itirazları doğrultusunda ve de davacılar vekilinin hasar oranına yaptığı itiraz (hasarın %27 oranından daha fazla olduğu iddiası) ve diğer itirazlar da nazara alınmak suretiyle bilirkişilerden ek rapor alınmasına karar verilmiştir. Sunulan ek heyet raporunda da kök rapordaki hususlar aynen tekrar edilmiş ve kanaatlerde herhangi bir değişiklik olmamıştır. Sunulan raporlar mahkememizce hüküm kurmaya elverişli görülerek kararda nazara alınmıştır.

Mahkememizce yapılan yargılama ve değerlendirmede, davacı vekilince davalı aleyhine açılan işbu davada devlet destekli ürün sigortası poliçesi kapsamında sigortalanan alanlardaki ekilen yeşil mercimeğin 18/06/2019 tarihindeki aşırı yağış ve sel nedeniyle hasara uğraması neticesi meydana gelen zararlarının tazmini talep edilmiş, dosya kül halinde değerlendirildiğinde, alınan raporlar ve dosya kapsamına göre davacılardan ... için belirlenen tazminat miktarı ödendiğinden dolayı işbu davacı bakımından açılan davanın reddine, davacılardan ... için ise 1.249,32-TL bakiye tazminat talep edebileceği kanaati ile bu miktara hükmetmek gerekmiş,

sigorta şirketi tarafından önceki ödemeler 12/11/2019 tarihinde yapılmış bulunduğundan bu tarihte temerrüde düştüğü değerlendirilmek suretiyle faize bu tarihten ve de bir taraf için ticari iş mahiyetinde olan husus diğer taraf için de ticari iş mahiyetinde kabul edilmekle avans faizine hükmedilmesi kanaati ile;

Davacı ... için açılan davanın REDDİNE, Davacı ... için açılan davanın KISMEN KABULÜ İLE; 1.249,32-TL'nin temerrüt tarihi olan 12/11/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak işbu davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemlerin reddine," şeklinde karar verildiği görülmüştür.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili sunduğu istinaf dilekçesinde özetle. Müvekkilleri ...'nun ... İli, ... İlçesi, ... Köyü, ... Mevkii ... , ... , ... ve ... nolu parsellerde, ...'nun ise ... İli, ... İlçesi, ... Köyü, ... Mevkii ... no.lu parselde 2019 yılında yeşil mercimek ektiklerini, ürünlerini davalı taraf olan ...

İşletmesi A.Ş.'de Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Poliçesi kapsamında 05/05/2019-28/07/2019 tarihleri arasında geçerli olmak üzere sigortalattırdıklarını, 18/06/2019 tarihinde meydana gelen sel ve su baskını nedeniyle oluşan hasarın tespiti ve uğrattığı zararın giderilmesi için müvekkilleri tarafından davalı ... 'e hasar ihbar bildirimlerinin yapıldığını, ihbar sonucunda yapılan çalışmalar neticesinde %27 hasar olduğunun tespit edilerek müvekkillerine bildirildiğini ancak gerçek zararın bu oranın neredeyse 9-10 katı olduğunu, müvekkillerinin 2019 yılında 0 (sıfır) hasat yaptıklarını,

böyle bir durumda hasarın %27 kadar düşük gösterildiğini, bilirkişi raporunda da bu oranın uygun bulunmasının kabul edilemez olduğunu, bilirkişi raporunda hesaplamalara göre müvekkili ...'nun hiçbir hak ve alacağının kalmadığını, ...'nun ise sadece 1.249,31 TL alacağı kaldığının tespit edildiğini, bu hususların gerçek dışı olduğunu ve kabulünün mümkün olmadığını, yetersiz inceleme ile oluşturulan bilirkişi raporunun hükme esas alındığını, doğabilecek zararları önlemek için davalı şirkete güvenerek ürünlerini sigortalayan çoğu çiftçinin de yapılan sigorta ve verilen tazminat arasında hakkaniyet bulunmadığından yakındığını,

yerel mahkeme kararı ile de bu mağduriyete müvekkillerinin de dahil olduğunu, mahkeme kararının kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmişlerdir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Dava, ... Poliçesi'nden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

Teminatların tanımı poliçenin tamamlayıcısı olan Genel Şartlar'da ayrıntılı şekilde açıklanmıştır:

Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Genel Şartlar

A.2.2.Teminatların Tanımı

(1) Bu sigorta ile verilen teminatların tanımı aşağıda belirtilmiştir.

a) Dolu Teminatı; dolu tanelerinin doğrudan çarpma etkisiyle sigortalı üründe neden olduğu zararları,

c) Fırtına Teminatı; yağmur, kar ve dolu ile beraber olsun veya olmasın; münhasıran fırtına (10 metre yükseklikte ve hızı 62 km/saatten fazla esen rüzgârlar) etkisiyle veya fırtına sırasında, rüzgârın devirdiği, sürüklediği veya attığı şeylerin çarpma etkisiyle meydana gelen zararları,(*)

g) Sel ve Su Baskını Teminatı; çok yoğun yağış veya kar erimesi sonucunda ani su akıntılarının etkisiyle vadi, göl, nehir, çay, dere yatakları ve kanalların, büyük su kütlesi ile yüklenerek taşması ve aşırı yağışlar nedeniyle eğimli arazilerde meydana gelen şiddetli yüzey akışları sonucunda sigortalı parselde hasat edilmemiş ürünlerde oluşan zararları ifade eder.

A.4. Teminat Dışında Kalan Haller

"l) Yağışların etkisiyle sel ve su baskınına yol açabilecek göl, nehir, çay, dere ve kanallar taşmadığı halde taban suyu seviyesinin yükselmesi sonucunda, sigortalı parseldeki ürünlerde meydana gelen zararlar,

m) Yağışların etkisiyle sel ve su baskınına yol açabilecek göl, nehir, çay, dere ve kanallar taşmadığı halde- arazide meydana gelen su birikmelerinden kaynaklanan sigortalı parseldeki ürünlerde meydana gelen zararlar,

n) Su baskınlarını önlemek amacıyla yapılan engeller ile göl, nehir, çay, dere ve kanallar arasında kalan arazilerdeki ürünlerde meydana gelen zararlar,

o) Su baskınlarını önlemek amacıyla yapılan nehir yatakları, seddeler ve su kanalları gibi tahrip olmuş olan alt yapı tesislerinin ıslah edilmemesi nedeniyle, sel ve su baskının ürünlerde neden olduğu zararlar. Hükmünü taşımaktadır.

Taraflar arasında yukarıda bahsi geçen sel ve su baskını sebebiyle rizikonun meydana geldiği noktasında uyuşmazlık yoktur.Uyuşmazlık bu riziko kapsamında sigortalanan üründe meydana gelen zarar oranın miktarına yöneliktir. Hükme esas raporda zarar miktarı belirlenmiş olup usul ve yasaya uygun rapora göre karar verilmesinde isabetsilik bulunmadığından itirazın reddi gerekmiştir.

Dosya içeriğine, toplanan delillere, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenle, özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine,

vakıa mahkemesi hakiminin objektif, dosyadaki verilerle çelişmeyen tespitlerine ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına ve hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere göre, HMK’nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleriyle sınırlı olarak ve resen kamu düzeni yönünden yapılan inceleme sonucu, ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varılarak, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereği esas yönünden reddine dair aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.

Başkan · E imza Üye · E imza Üye · E imza Katip · E imza