Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2025/1132 K.2025/1230

: 2- ........

VEKİLLERİ

Av...... A..... : 3- ........

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ : 25/06/2025

İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ : 26/06/2025

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili 01/06/2022 tarihli dilekçesiyle.

Müvekkilinin 12/10/2021 tarihinde iki taraflı trafik kazasına karışan ........’ün kullandığı ........ plakalı otobüsün maliki ve işleteni olduğunu, davalı sürücü ........ idaresineki ........ plakalı kamyonetiyle aynasını kontrol etmeksizin ara sokaktan geri geri manevra yaptığı esnada kamyonetinin sağ arka kısmıyla müvekkile ait otobüsün sol ön kısmına çarpıştığını ........'ün otobüs durağında yolcu indirmek için duraklamakta olduğunu, kaza tespit tutanağında belirtilenin aksine herhangi bir kural ihlali bulunmadığını,

Müvekkili şirketin aracında kaza sonucu meydana gelen hasar miktarının KDV dahil 29.438,46-TL olduğu MAN servisi tarafından tespit edildiğini, Bu sırada ........

Şirketi sigorta poliçesinden (........ ) 12.473.93-TL olmak üzere kısmi ödeme yapıldığını, geri kalan hasar miktarı için ödeme yapılmadığını, Müvekkilinin söz konusu hasarın giderilmesinden kaynaklı olarak uzunca bir süre otobüsünden faydalanamadığını, Müvekkilin kazaya karışan araçtan günlük en az 10.000-TL saf gelir sağlar iken kaza sonrası bu gelirden yoksun kaldığını ve söz konusu seferler için ek otobüs ayarlamak zorunda kalarak ek masraflara girdiğini, yapılan arabuluculuk görüşmelerinden herhangi bir olumlu sonuç alınamadığını, izah edilen nedenlerle 12/10/2021 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 100-TL hasar kaybı, 100-TL değer kaybı ve 100-TL aracın kullanılamaması nedeniyle kazanç kaybından doğan alacak olmak kaydıyla şimdilik toplam 300-TL alacaklarının olay tarihi itibariyle işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen (Davalı sigorta açısından poliçe kalemleri ve poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere) tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı ........ vekilinin 24/08/2022 tarihinde sunulan cevap dilekçesinde özetle. 12.10.2021 tarihinde ........ plakalı araç ile ........ plakalı aracın çarpışması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davacının müvekkil sigorta şirketine yapmış olduğu başvuru sonrasında kendisine.

18.11.2021 tarihinde 14.719,23 TL tutarında ödeme yapıldığını, müvekkili sigorta şirketi ilgili poliçeden doğan tüm sorumluluğunu yerine getirmiş ve başka bir sorumluluğu kalmadığını, ZMMS poliçe teminat kapsamı dışında olduğu belirtilen kazanç kaybına ilişkin talebinin reddedilmesi gerektiğini, izah edilen nedenlerle Müvekkil sigorta şirketi poliçeden doğan tüm sorumluluğunu fazlasıyla yerine getirdiğinden; aleyhine açılan işbu haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ........ Şti. Vekilince 10/11/2022 tarihinde sunulan cevap dilekçesinde özetle;12.10.2021 tarihinde müvekkil şirket üzerine kayıtlı ........'nun kullanmakta olduğu ........ plakalı araç ile davacının maliki olduğu ........'ün sevk ve idaresindeki ........ plakalı araç maddi hasarlı kazaya karışmıştır. İşbu kaza sonucu davacı; hasar kaydı, değer kaybı ve muadil araç bedeli tazmini talep etmektedir.

Davacının müvekkil şirketten talep edebileceği hiçbir tazminat alacağı bulunmadığını, Müvekkil şirketin maliki olduğu aracın karışmış olduğu kazada aracı kullanan ........'nun kusurlu olduğunu gösterir objektif bir rapor ya da ........'nun doğrudan beyanı bulunmadığını, Bu nedenle davacının iddia ettiği üzere ........'nun yüzde yüz kusurlu olduğu iddiasını kabul etmediklerini, Davacının tüm zararının ZMSS tarafından karşılandığını, izah edilen nedenlerle müvekkiline açılan haksız davasının reddine yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmekteyiz.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesince verilen kararda özetle.

"Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davaya konu trafik kazasının oluşmasında ........ plakalı davalı araç sürücüsü ........'nun tam kusurlu olduğu, kaza neticesinde davacıya ait araçta 25.000,00 TL tutarında değer kaybı oluştuğu, hasar tutarının 29.438,46 TL olduğu, sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme düşüldüğünde, davacının hasar yönünden bakiye alacağının 16.964,53 TL olduğu, davacının araç mahrumiyetinden kaynaklı zararının 6.000 TL olduğu, hasar ve değer kaybından kaynaklı zarardan davalıların müteselsilen sorumlu olduğu,

araç mahrumiyetinden kaynaklı zarardan ise sadece ........ plakalı araç sürücüsü ve işleteninin sorumlu olduğu sonucuna varıldığından, poliçe teminat miktarı da dikkate alınarak davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. " şeklinde davacının davasının kabulü ile.

12/10/2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu davacıya ait ........ plakalı araçta meydana gelen değer kaybı nedeniyle 25.000,00 TL (........ yönünden 13.561,54 TL ile sınırlı olarak), hasar nedeniyle 16.964,53 TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketlerinin olay tarihi itibariyle geçerli olan kaza başına teminat klozu limiti ile sınırlı olarak, davalı ........ Şirketinden 05/01/2022 tarihinden, diğer davalılar ........

Şti. ve ........’dan 12/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte, müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, ........ plakalı aracın kullanılmamasına bağlı mahrumiyet nedeniyle 6.000,00 TL maddi tazminatın davalılar ........ Şti. ve ........’dan 12/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte, müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, dair hükmün kurulduğu anlaşılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ........

Limited Şirketi vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; bilirkişi tarafından meydana gelen kazaya ilişkin 29.438,46 TL hasar tutarının olduğuna ilişkin yapılan değerlendirmeyi kabul etmediklerini, belirlenen tutarın fahiş olduğunu, aracın emsal değeri açısından yapılan değerlendirmeyi de kabul etmediklerini, son dönemlerde araç fiyatlarının fahiş gösterilmesine rağmen rağbetin olmadığını ve belirtilen rakamların çok altında satıldığının tartışmasız bir durum olduğunu, dava konusu aracın orta hasar niteliğinde olduğuna ilişkin değerlendirme yapıldığını, resmi kayıtların esas alınmadığını,

aracın kazalı olup olmadığı ve onarım görüp görmediğine ilişkin yeterli değerlendirmenin yapılmadığını, aracın kaza tarihindeki yaşının, geçmiş kaza kayıtlarının, km ve piyasada çok tutulmayan bir araç olması gibi kriterlerin göz önünde bulunduğunda belirlenen değer kaybının hesaplanmasının fahiş olduğunu ikame araç maliyeti açısından yapılan değerlendirmenin de gerçeğe uygun olmadığını, dava konusu kazaya ilişkin davacıya ait araçta değer kaybı ve başkaca maddi taleplerin sigorta şirketinden karşılanıp karşılanmadığına dair araştırma yapılmadığını, belirlenen faizin ancak asgari faiz olabileceğini,

hükmedilen karşı vekalet ücreti ve yargılama miktarlarının da hatalı olduğunu beyan ederek yerel mahkemece verilen kararın ortadan kaldırılması ile davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; hükme esas alınan bilirkişi raporunda aracın tamir için 3 günün yeterli olduğuna kanaat getirildiğini, müvekkilinin bir yolcu taşıma şirketi ve aracın da bir otobüs olduğu hususlarının değerlendirilmeksizin ve otobüsün gerçekte ne kadar sürede tamir edildiği hususunun araştırılmaksızın hesaplama yapıldığını, aracın 3 günlük sürede parçalarının bulunup tamir edilmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, 12/10/2021 ile 02/11/2021 tarihleri arasında aracın tamirde kaldığını, ikame araç bedeli hesabındaki eksikliğin giderilmesinin gerektiğini,

müvekkilinin aracın tamirde kaldığı süre boyunca sefere çıkamamasından doğan maddi zararının hesaplanması için ek rapor tanzim edilmeden verilen yerel mahkeme kararı haksız olduğunu, otobüsün günlük kira bedelinin 2.000 TL olarak değerlendirilmesinin de düşük olduğunu beyan ederek yerel mahkemece verilen kararın ortadan kaldırılması ile davanın kabulüne, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ........ AŞ vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davanın yetkisiz ve görevsiz mahkemede açıldığını, aynı zamanda zaman aşımı itirazlarının da mevcut olduğunu, dava konusu kazanın kusur durumuna itirazlarının bulunduğunu, ZMMS poliçe limitlerine dikkat edilmediğini, devletçe belirlenen ve kaza tarihinde geçerli olan ZMMS poliçe limitlerine uygun karar verilmediğini, kararda hükmedilen faiz ve yargılama giderlerinin de hatalı olduğunu, bilirkişi raporlarının denetime elverişsiz ve makul gerekçelerden uzak düzenlendiğini beyan ederek yerel mahkemece verilen kararın ortadan kaldırılması ile davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Kusura itiraz

12/10/2021 günü saat 21:38 sıralarında sürücü ........ sevk ve idaresinde bulunan ........ plaka sayılı kamyonet ile kaza mahalli üç yönlü (T) kavşak noktasında, seyir halinde bulunduğu sokak üzerinden sağ-geri manevra ile Alanya istikametine katılmak istediği esnada, idaresindeki aracın arka kısımları ile yol kenarında bulunan otobüs durağı önünde park halinde olan ........ plaka sayılı otobüsün ön kısımlarına çarpması sonucu dava konusu trafik kazası meydana gelmştir.

Dosya kusura ilişkin tespitin yapılması için Adli Tıp Kurumuna gönderilmiş, kurum tarafından 08/01/2024 tarihinde düzenlenen raporda özetle; Sürücü ........'nun %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, ........ plaka sayılı aracın kaza üzerinde etkenliğinin bulunmadığı kanaatini bildirir müşterek rapor dosyaya sunulmakla ve dosya kapsamına uygun bulunmakla itiraz yersizdir

Araç hasar miktarına itiraz

Bilirkişinin araçta meydana gelen hasar bedelini, aracın 2. el piyasa değerini ve sovtaj bedelini kaza tarihini dikkate alarak hesaplamış ve mahkemece rapor hükme esas alınmıştır.

Dava dosyası kapsamı, delil tespiti raporu, ekspertiz raporu ve fotoğraflar incelenerek aracın yaşı, modeli gibi özelliklerde dikkate alınarak meydana gelen hasar miktarına göre aracın pertinin mi, onarımının mı uygun ve ekonomik olduğu, onarımı uygunsa ayrıntılı şekilde hasar kalemleri ve bedeli, perti uygunsa aracın olay tarihindeki 2.el piyasa rayiç değeri ile sovtaj değerinin tesbiti ve tazminat miktarının saptanması doğru olup itiraz yersizdir.

Değer kaybına itiraz istinafı

Yargıtay 17.HD'nin ... E- ... K sayılı 15/03/2018 tarihli kararında vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmiştir.

6704 sayılı yasayla değişik 2918 sayılı KTK nun 90.maddesinde yer alan zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu kanun ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabi olan hükümlerinden tarafı olmadığı ZMSS sözleşmesindeki şartların davacı açısından bağlayıcı olmaması nedeniyle uygulanmaması gerekeceğine göre alınan bilirkişi raporlarının denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu anlaşılmakla itiraz yersizdir.

Araç yokluk bedellerine ilişkin her iki tarafın istinafı

Mahkemece aldırılan bilirkişi raporunda dava konusu aracın mevcut hasarına göre tamir süresi belirlenerek, amortisman vs. gibi zorunlu giderler indirildikten sonra)ikame araç bedelinin (ulaşım gideri) tespitine yönelik rapora göre karar verilmesi yerindedir.itiraz yersizdir

Bu halde, dosya içeriğine, toplanan delillere, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenle, özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, vakıa mahkemesi hakiminin objektif, dosyadaki verilerle çelişmeyen tespitlerine ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına ve hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere göre, HMK’nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleriyle sınırlı olarak ve resen kamu düzeni yönünden yapılan inceleme sonucu, ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varılarak,

Davacı ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereği esas yönünden reddine dair aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.