Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2019/2169 K.2019/990

Davacı tarafından davalı aleyhine Konya Asliye ... Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile açılan itirazın iptali davasında ... tarihinde tesis edilen ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin ara kararına karşı davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra, dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin fatura cari/açık hesaptan kaynaklanan alacağına dayalı olarak davalı hakkında başlatılan Konya ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı ilamsız icra takibine vaki itirazının iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine % 20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, tensiben öncelikle teminatsız aksi halde uygun görülecek teminat karşılığında ihtiyati haciz talebinin kabulü ile davalının menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının alacağa yeter miktarının ihtiyaten haczine karar verilmesini, Mahkememizin aksi kanaatte olması halinde davalının taşınmaz ve araç kayıtlarının üzerine (alacak miktarını karşılayacak şekilde) ihtiyati tedbir şerhi konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARARININ ÖZETİ : İlk derece mahkemesince yapılan değerlendirme sonucunda; "... Davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin... mevcut delil durumu dikkate alındığında davacı tarafça sunulan deliller incelendiğinde alacağın varlığı, miktarı ve muacceliyeti hususunda yeterli kanaat oluşmadığından ihtiyati haciz talebinin reddine, ...davacı vekili tarafından davalı... taşınmaz ve araç kaydının üzerine ihtiyati tedbir şerhi konulmasının talep edilmiş ise de, uyuşmazlık konusu olmayan hususlarda tedbir kararı verilemeyeceğinden davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin de reddine..." karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararının yerleşik Yargıtay uygulamalarına aykırılık teşkil ettiğini, somut olayda ihtiyati haciz talep eden müvekkilinin medeni haklarını kullanma ehliyetine sahip olduğunu, hakkında ihtiyati haciz istenen alacağın para alacağı olduğunu, rehinle temin edilmemiş olduğunu, dilekçe ekindeki e-imzalı faturalar, taraflar arasındaki cari hesap mutabakatına dair mail ve yazışmalar ile cari hesaba konu fatura içeriği malların davalıya teslim edildiğinin ihtiyati haciz talebinde geçerli yaklaşık ispat kuralı gereğince davalının müvekkile vadesi gelmiş bir para borcunun bulunduğunu,

müvekkilinin alacağının muaccel olduğunu, bu nedenlerle istinaf başvurularının kabulü ile yerel mahkemenin ... tarihli ara kararın kaldırılmasına, ihtiyati haciz talepleri ile ihtiyati tedbir taleplerinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Uyuşmazlık; cari hesaba dayalı ilamsız icra takibine ilişkin itirazın iptali davasıyla birlikte yapılan ihtiyati haciz/tedbir talebinin reddi kararı hakkında istinaf incelemesi talebinden kaynaklanmaktadır.

İstinaf incelemesi; Kamu düzenini ilgilendiren konularda resen, diğer yönlerden HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

İcra İflas Kanununun 257/1.maddesinde; "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir" düzenlemesi muaccel bir başka deyişle vadesi gelmiş alacaklar yönünden ihtiyati haciz koşulları" düzenlemiş olup,

İcra ve İflâs Kanunu'nun 258.maddesinin 1.fıkrası uyarınca; “…Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur...” Bu hükme göre alacaklının, alacağının varlığını ve muaccel olduğunu tam ve kesin şekilde ispat etmesi aranmamakta, bu konuda mahkemeye kanaat verecek delilleri göstermesi yeterli kabul edilmektedir. Bununla birlikte, özellikle hukukî bir işlem söz konusu olduğunda, alacağın varlığının ve muaccel olduğunun yazılı bir belgeye veya belgeler zincirine dayanması tercih edilmesi gereken bir seçenektir. (HMK m.200).

Türk Ticaret Kanununun 97/1 maddesinde "Cari hesaba geçirilen alacak ve borç kalemleri ayrılmaz bir bütün oluşturur. Cari hesabın kesilmesinden önce taraflardan hiçbiri, alacaklı veya borçlu sayılamaz. Tarafların hukuki durumunu ancak sözleşmenin sonundaki hesabın kesilmesi belirler."

Türk Ticaret Kanununun 98/1 maddesinde "Cari hesap sözleşmesi;

a) Kararlaştırılan sürenin sona ermesi,

b) Bir süre kararlaştırılmadığı takdirde taraflardan birinin fesih ihbarında bulunması,

c) Taraflardan birinin iflas etmesi, halinde sona erer." şeklinde düzenlenmiştir.

Dava ve takibe konu cari hesap ekstresi tek taraflı bir belge olup, tek başına bir alacağın varlığını ve borcun ödenmediğini göstermez. Cari hesap ilişkisinde cari hesabın kesilmesinden önce taraflardan hiç biri alacaklı veya borçlu sayılamaz. Cari hesaba ilişkin fatura ile birlikte faturaya konu mal ve hizmetin sunulduğunun ispatına ilişkin delil ve belgelerin de yaklaşık ispat kurallarına göre sunulması gerekir. Bu husus İİK'nın 258/1 maddesinde; "Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecburdur." şeklinde belirtilmiştir.

Somut olayda; alacağın varlığına dayanak sözleşmenin feshi ile cari hesap ilişkisinde hesap devresi hakkında hesabın kapatılmasına ilişkin usulen düzenlenen bir hesap özeti bulunmamaktadır. İhtiyati hacze konu borcun davalı tarafından kabulüne ilişkin usulen düzenlenmiş teyit mektubu yada cari hesap mutabakatı gibi İİK'nın 258. maddesi gereğince alacağın varlığı ve muacceliyetine ilişkin yaklaşık ispata yarar delil ve belgeler sunulmadığından alacağın varlığı ancak yargılama yapılarak toplanacak delillerle ispatlanabileceğinden; ihtiyati haciz talebinin reddine dair karar usul ve yasaya uygundur.

Dava bir miktar para alacağına ilişkin yapılan icra takibine itirazın iptali niteliğinde olup, ihtiyati tedbir istenen malvarlığı davanın konusunu oluşturmadığından 6100 sayılı HMK'nın 389. maddesi gereğince; ancak uyuşmazlık konusu hakkında tedbir kararı verilebileceğinden ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir durum bulunmadığı sonuç ve kanaatiyle ilk derece mahkemesinin ihtiyati haciz/tedbire yönelik yaptığı değerlendirme sonucunda talebin reddine karar vermesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir yön bulunmadığından, davacının istinaf başvuru talebinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Katip ... · e-imzalıdır