Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2019/2245 K.2022/193

Davacı tarafından davalı aleyhine Konya Asliye ... TİCARET Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile açılan alacak davasında ... tarihinde tesis edilen karara karşı davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı dava dilekçesinde özetle; ...

Pamukkale / Denizli adresinde mantar üretim tesisi kurmak üzere, karşı taraf ... ile 21.02.2017 tarihinde İstiridye Mantarı Kompostu satışı ve teslimi ile birlikte İstiridye Mantarı Çadır Üretimhane Sistemlerinin satışı ve kurulumuna ilişkin sözleşme imzaladıklarını, bu sözleşmelerde belirtilen 21/02/2017 tarihli tahsilat makbuzu ile 15.000 TL. ve 11.500 TL. çeklerle ve yine 07/05/2017 tarihli tahsilat makbuzu ile 15.000 TL. çek keşide ederek ve bu çekleri karşı tarafa teslim ederek ödeme yükümlülüğünü yerine getirdiğini, davalı ile aralarındaki sözleşme uyarınca üzerine düşen edimi yerine getirdiğini,

ancak davalının üzerine düşen edimi gereği gibi yerine getirmediğini, çadır kurulumu sözleşmesindeki .'' Alıcı kompostun geldiği andan itibaren işletmeyi minimum 20 santigrat derece maksimum 22 santigrat derecede kompost iç sıcaklığını da maksimum 30 santigrat derecede tutmayı taahhüt etmiştir'' hükmü gereğince satıcı firma ile irtibata geçerek nları talimatları doğrultusunda klimayı sözleşmede belirtilen derecede çalıştırdığını, gün gün takip etmesine rağmen 3.günde üretim haneye gittiğinde çadırın iç sıcaklığının 45 santigrat dereceye çıktığını gördüğünü, mantar kompostların iç sıcaklık nedeniyle yanarak zarar gördüğünü,

hemen satıcı firmayı aradığını, satıcı firmanın tarafına hemen fanları çalıştırarak çadırı havalandırmasını, klima derecesini kontrol etmesini söylediklerini, klimanın derecesinin 22 santigrat derecede olduğunu söylemesi üzerine satıcı firmanın klimanın yazlık ve kışlık modunu kontrol etmesini söylemeleri üzerine klimayı kışlık moda aldığını, satıcı firmanın çadır ve üretim tesisinin kurulmasından sonra kendisini sisitem hakkında mantar kompostlarının tesliminden sonra gelerek otomasyonu faaliyete geçirmediğini, klimanın yazlık ve kışlık modda çalıştırılması gerektiği konusunda bilgilendirmediğini,

sözleşmede de klimanın hangi şartlarda nasıl çalıştırılması gerektiği konusunda bir hüküm olmadığını, satıcı firmanın klimanın hangi şartlar altında nasıl kullanılması konusunda kendisini bilgilendirmediği ve klimanın yanlış modda çalıştırılması sonucu istiridye mantar kompostlarının yanarak zayi olmasına sebep olduğu için ağır kusurlu olduğunu, mezkur sözleşmeye istinaden mantar üretimi için yapmış olduğu ve halen yapmakta olduğu kira, su elektrik v.b. masraf ile mantar üretimi için yaptığı istiridye kompost masrafı, davalı tarafın kusuru sonucu zayi olan mantarlar nedeniyle uğramış olduğu zarar,

yoksun kalınan kar ve mevcut çadırın temizlenmesi ve yeniden üretim yapar hale gelmesi için gereken masraflar olduğunu beyan ederek belirsiz alacak olarak şimdilik 1.000 TL'nin yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, daha sonra verdiği ıslah dilekçesiyle talebini 20.625,00 TL' ye çıkarmıştır.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı tarafın hukuki dayanaktan yoksun iddialarının kabul edilemez olduğunu ve öncelikle açılan davaya görev yönünden itiraz ettiklerini, bu davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasının mümkün olmadığını, müvekkiline kusur atfedilmesinin mümkün olmadığını, dava konusu sözde zararın davacının kusurundan doğduğunu, mantar tesisi hakkında gerekli bilgilendirmelerin müvekkili firma ve teknik eleman tarafından davacıya yapıldığını, tesisin sözleşmeye uygun, üretime hazır, eksiksiz bir şekilde teslim edildiğini, bu aşamadan sonra tesisin kontrolü tamamen davacı tarafta olup müvekkili firmanın ısı, sıcaklık,

nem gibi üretim koşullarını anlık takip etmesinin mümkün olmadığını, sözleşmede de anlık takip yapılacağının taahhüt edilmediğini, davacı tarafça iddia edilen zararın üretimhaneye konulan kilimanın arıza durumundan kaynaklanmadığını, davacı tarafın da üretimhaneyi çalışır vaziyette eksiksiz teslim aldığını kabul ettiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "....Davacı taraf tanık listesi zamanında sunmamıştır. Davalı taraf tanıklarını mahkeme huzurunda dinletmiştir. Davalı tanığı özellikle dava konusu malların bozulma nedeni olan klima hakkında olayı anlatıcı beyanda bulunmuştur. Zira bilirkişi raporunda dava konusu mantarların klimanın yaz modunda çalışmaması nedeni ile ısı artışı nedeni ile bozulduğu tespit edilmiştir.

Davacı her ne kadar bu konu ile ilgili kendisine bilgi verilmediğini iddia etsede bu durumu somut delillerle ispatlayamamıştır. Dosya kapsamında ve klima montaj yapan tanığın ifadesinde bahse konu bilgilendirmenin yapılmış olduğu anlaşılmıştır.

Kaldı ki servis fişinde davacının bütün bilgilendirilmeleri aldığını kabul ettiği ve söz konusu belge altında davacının imzası olduğu açıkça görülerek ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesiyle davacının davasının reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı istinaf dilekçesinde özetle.

Taraflar arasında 21.02.2017 tarihinde istiridye mantarı kompostu satışı ve teslimi ile birlikte istiridye mantarı çadır üretimhane sistemlerinin satışı ve kurulumuna ilişkin sözleşme imzalandığını, sözleşmeye istinaden üzerine düşen tüm yükümlülükleri yerine getirmesine rağmen karşı tarafın üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmediğini, davalı ile imzalanan istiridye mantarı çadır üretimhane sistemlerinin satışı ve kurulumuna ilişkin sözleşmede sarımı gerçekleşmeyen kompostların yerine yenisi konulur maddesinin de bulunduğunu, davalı tarafın bu yükümlülüğünü de yerine getirmeyerek sözleşmeyi ihlal ettiğini,

davalıca çadır üretim hanesinin kurulumu yerini getirildikten sonra istiridye mantarı kompostlarının şahsına teslim edildiğini, mantar üretiminde bilgi ve tecrübesinin olmadığını, satıcı firma çadır ve üretim sisteminin kurulmasından sonra sistem hakkında bilgilendirme yapmadığını, mantar kompostlarının tesliminden sonra gelerek otomasyonu faaliyete geçirmediğini, klimanın çalıştırılması sırasında klimanın yazlık ve kışlık modda çalıştırılması gerektiği hakkında bilgilendirme yapmadığını, kurulum yapıldığında mart ayında olduklarını kurulumun yapılmasından itibaren her gün sabah akşam takip ettiğini,

üçüncü gün çadıra geldiğinde sıcaklığın 45 derece olduğunu, satıcı firmayı aradığında hemen fanları çalıştırarak çadırı havalandırmasını, klima derecesini kontrol etmesini söylediğini, klimanın derecesinin 22 santigrat derece olduğunu söylemesi üzerine satıcı firmanın klimanın yazlık ve kışlık modunu kontrol etmesini, klimayı kışlık moda getirmesini istediklerini, klimanın yazlık ve kışlık modunun olduğunu o zaman öğrendiğini, servis elemanları aceleyle açma kapama ve derece düşürüp yükseltme ayarının nereden yapılacağını gösterdiklerini, bunun dışında herhangi bir bilgilendirilme yapılmadığını,

her ne kadar bütün bilgilendirmeleri aldığını kabul ettiği hususunda servis fişinde imzası bulunsa da bu belgenin tarafınca tam olarak okunmadan imzalandığını, tanıkların ifadelerine itibar edilmemesi gerektiğini, tanıkların davalı çalışanı ve davalı ile samimi ilişkilerinin bulunduğunu, tanıkların tarafsız olmadıklarını, mahkemenin tarafsız olmayan tanıkların ifadelerine göre hüküm vermesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu bu nedenlerle ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, maddi tazminat istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Dosya kapsamına göre tarafların gerçek kişi tacir oldukları ve aralarında mantar üretimine ilişkin çadır kurulumu ve mantar kompostlarının satışı konusunda sözleşmeler bulunduğu, davacının çadırın kurulumu ve mantar kompostlarının tesliminden sonra üretim yapılan çadırdaki ortam sıcaklığının yükselmesi sonucu mantar kompostlarının zarar gördüğünü, kendisine davalı tarafından klimanın yazlık ve kışlık modları hakkında bilgi verilmediğini, klimanın hangi şartlar altında nasıl kullanılması gerektiği konusunda davalının kendisini bilgilendirmediğini, klimayı yanlış modda çalıştırdığı için zarara uğradığını iddia ettiği, davalının ise mantar tesisi hakkında gerekli bilgilendirmelerin davacıya yapıldığını savunduğu görülmüştür.

Davalı tarafından klimanın montajına ilişkin servis formunun sunulduğu, bu servis formunda davacının da imzasının bulunduğu, servis formunda klimanın montajının yapıldığının, cihazın kullanımı ve kumanda bilgilerinin müşteriye aktarıldığının yazılı olduğu, servis formunda montajı yapan olarak imzası bulunan ...'ın ilk derece mahkemesince tanık olarak dinlendiği görülmüştür.

Klima montajını yapan tanık davalı çalışanı olmayıp, davalıdan iş alan ayrı bir firma çalışanı ya da sahibidir. Servis formunda cihazın kullanımı ve kumanda bilgilerinin müşteriye aktarıldığı yazılıdır. Davacı davalının klimanın hangi modda çalışması gerektiği konusunda bilgilendirmeyi yapmadığını iddia etmekte, davalı ise bilgilendirmeyi yaptığını savunmaktadır.

Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi gereğince herkes iddiasını ispatla yükümlüdür. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 190. maddesine göre; “İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir”.

Davacının, klimanın hangi modda çalışması gerektiği konusunda davalının kendisine bilgilendirme yapmadığını ispat etmesi gerekir. Davacının kendisine bilgilendirme yapılmadığı konusunda bir delil ibraz etmediği, ancak yemin deliline de dayandığı, ilk derece mahkemesince davacıya yemin teklif etme hakkı olduğu hatırlatılmadan karar verildiği görülmüştür.

Bu sebeple davacıya yemin teklif etme hakkı olduğu hatırlatılarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinden ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak HMK'nın 353/1.a.6 maddesi gereğince dosyanın mahkemesine gönderilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

A.Ç