Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2019/369 K.2019/732

Davacı tarafından davalı aleyhine Konya Asliye ... Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile açılan itirazın iptali davasında ... tarihinde tesis edilen davanın kabulüne ilişkin karara karşı davalının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine üye hakimin görüşleri alındıktan sonra, dosya incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili kooperatifin 21/06/2015 tarihli olağan genel kurul toplantısında alınan genel kurul kararı ile kooperatifin eksikliklerinin giderilmesi için toplam 365.000,00 TL'ye ihtiyaç olduğu bu sebeple üye başına 8.700,00 TL'nin 2015 yılı sonuna kadar ödenmesi ve ödenmediği takdirde %10 gecikme zammı uygulanmasına karar verildiği, davalı borçlunun müvekkili kooperatifin 21/06/2015 tarihli genel kurul kararı uyarınca ödemenin süresi içinde yapılmaması nedeniyle durumun davalıya bildirildiğini, gönderilen yazıya rağmen davalının ödemede bulunmaması nedeniyle aleyhine Konya ...

İcra Dairesi'nin ... sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının takibe itiraz ettiğini, itiraz üzerine takibin durduğunu ve açıkladığı nedenlerle borçlunun haksız itirazının iptali ile takibin devamına, %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davada görevli mahkemenin Ticaret Mahkemesi olmadığını, davanın görev nedeniyle reddi gerektiğini, davanın ve icra takibini Karaman da yapılması gerektiğini Konya İcra Müdürlüğü ve Mahkemelerinin yetkili olmadığını, davacı kooperatife herhangi bir borcunun bulunmadığını, dilekçe ekinde bulunan belge uyarınca 30/11/2013 tarihi itibariyle borcunun bulunmadığına dair Kooperatif tarafından kendisine belge verildiğini, kooperatifin işleri tam anlamıyla bitirmediğini ve tarafına eksik olarak teslim ettiğini, dairedeki eksiklikleri kendi imkanları ile yaptırdığını,

davanın yöneticilerin haksız zenginleşmesine neden olacağını, genel kurul kararının hukuki olmadığını, bu bedelin tahsilinin mümkün olmadığını, kooperatif yöneticileri hakkında ayrıca yasal yollara başvurma hakkını saklı tuttuğunu, diğer üyeler ile yaptığı görüşmede ödediği 20.000,00 TL'nin dahi ödenmediğini öğrendiğini, açıkladığı nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince, "....21/06/2015 tarihli olağan genel kurul toplantısında, kooperatif üyelerinin 2015 yılı sonuna kadar kooperatife 8.700 TL ödeme yapmaları ve 2015 yılı sonuna kadar ödeme yapılmaması halinde 8.700 TL'ye %10 gecikme faizi uygulanması hususlarında karar alındığı, davalı kooperatif üyesinin ilgili genel kurul kararı gereğince kooperatife ödemesi gereken (8.700+8.700*%10) 9.570 TL'yi icra takip tarihi itibariyle ödemediği anlaşılmakla davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir. Ayrıca İİK'nun 67. Maddesi gereğince davalının itirazında haksız olduğu anlaşıldığından alacak tutarının %20'si oranında davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesine..." karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; görev ve yetki itirazı olduğunu, davanın ticari bir dava olmadığını, yerleşim yeri dikkate alındığında yetkili mahkeme ve icra müdürlüğünün Karaman olduğunu, kooperatife herhangi bir borcu bulunmadığını dosyala sunulan belge uyarınca 30/11/2013 tarihi itibariyle borcunun bulunmadığına dair belgenin kooperatif tarafından tarafına verilmiş olduğunu,

20.000,00 TL si ödenmemesine ilişkin 30/03/2014 vadeli 11.500,00 TL si bedelli çek ve 30/05/2014 vadeli 7.000,00 si TL bedelli bono senedi ve 1.500 TL si nakit olmak üzere toplamda 20.000,00 TL si ödendiğine dair davacı kooperatifin tahsilat tediye makbuzunun da dosyaya sunulmuş olduğunu, davacı kooperatife borcu olmamasına karşın kooperatifin işleri eksik teslim ettiğini, açıklanan nedenlerle yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu uyarınca davacı kooperatifin 21/06/2015 tarihli genel kurul kararı uyarınca aidat alacağına ilişkin icra takibine itirazın iptali ile icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi; Kamu düzenini ilgilendiren konularda resen, diğer yönlerden HMK'nın 355.maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Kooperatifler Kanunu 99.madde ve 6102 sayılı TTK 4-5. maddeleri gereğince davacı kooperatif tüzel kişiliği ile davalı ortağı arasındaki aidat alacağına ilişkin itirazın iptali davasının mutlak ticari dava olması sebebiyle davada Konya ...Asliye Ticaret Mahkemesi görevli olduğundan, davalının göreve ilişkin istinaf talebinde hukuka uygunluk bulunmamıştır.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 14, İİK 50. maddeleri gereğince davacı kooperatif ile ortaklar arasındaki dava ve takiplerde kooperatif tüzel kişiliğin merkezinin bulunduğu yer mahkemesi ile icra daireleri yetkili olmakla, davacı kooperatifin merkez adresinin Konya olması sebebiyle davalı tarafın icra dairesinin ve mahkemenin yetkisine ilişkin itirazı da yerinde görülmemiştir.

Dava ve icra takibine konu aidat alacağa ilişkin 2014 yılı 21/06/2015 tarihli olağan genel kurul kararlarının usul ve yasaya aykırılığı sebebiyle iptali için dava dışı kooperatif ortağı ... tarafından, Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı ...

Karar sayılı 13/12/2017 tarihli davanın açıldığı, mahkemece 21/06/2015 tarihli olağan genel kurul toplantısına 39 ortaktan 11 ortağın asaleten 2 ortağın vekaleten olmak üzere 13 kişi ile toplandığı, kararların oy birliği ile alındığı, iptali istenen genel kurulun yapıldığı tarih itibariyle kooperatifin tasfiye halinde olduğu, K.K.

81/4 , Kooperatif anasözleşmesinin 87/9 madde ve bendleri uyarınca taşınmaz satışının görüşüleceği toplantılar haricinde toplantı nisabı aranmadığından; alınan kararların hukuka aykırı bulunmadığı, genel kurulda karara bağlanan tüm maddeler yönünden, toplantı nisabı ve karar nisabı sağlandığı kabul edilerek davacının davasının reddine karar verildiği, kararın istinaf incelemesi sonucunda Ankara BAM 23. HD'nin 22/05/2018 tarih 2018/513 Esas 2018/723 Karar sayılı ilamı ile genel kurul kararının iptali ile menfi tespit davasının birlikte görülemeyeceği gerekçesiyle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verildiği,

istinaf incelemesi sonucunda genel kurul kararının iptali davasının Konya ... ATM ... Esas ... Karar sayılı 31/01/2019 tarihli kararı ile ilk karardaki gerekçe ile davanın reddine karar verildiği, kararın istinaf incelemesi için Ankara BAM 23. HD' ne gönderildiği, kesinleşmediği anlaşılmıştır.

Kooperatifler Kanunu'nun 53/5 maddesi gereğince genel kurul kararının iptaline karar verilmesi halinde bütün ortaklar için hüküm ifade edeceği, iptali kesinleşen genel kurul kararlarının hiçbir ortağa karşı ileri sürülemeyeceğinden, iptal hakkındaki ret kararının kesinleşmediği, ret kararının kaldırılması halinde kooperatifin iptal edilen genel kurul kararına dayanak alacak talebi hukuki olmayacaktır.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 165’inci maddesi bekletici sorunu düzenlemektedir:

"(1) Bir davada hüküm verilebilmesi, başka bir davaya, idari makamın tespitine yahut dava konusuyla ilgili bir hukuki ilişkinin mevcut olup olmadığına kısmen veya tamamen bağlı ise mahkemece o davanın sonuçlanmasına veya idari makamın kararına kadar yargılama bekletilebilir.

(2) Bir davanın incelenmesi ve sonuçlandırılması başka bir davanın veya idari makamın çözümüne bağlı ise mahkeme, ilgili tarafa görevli mahkemeye veya idari makama başvurması için uygun bir süre verir. Bu süre içinde görevli mahkemeye veya idari makama başvurulmadığı takdirde, ilgili taraf bu husustaki iddiasından vazgeçmiş sayılarak esas dava hakkında karar verilir.” şeklindedir.

Bir davada hüküm verilmesi, başka bir davada incelenmekte ve kesin olarak karara bağlanacak olan bir hukuki ilişkinin mevcut olup olmadığına kısmen veya tamamen bağlı ise, mahkeme o davanın sonuçlanmasını beklemek üzere yargılamayı erteleyebilir, o davanın sonuçlanmasını kendi bakmakta olduğu dava için bekletici sorun yapabilir. Bu sebeple ilk derece mahkemesince Konya ... ATM ... Esas ... Karar 30/01/2019 tarihli genel kurul kararının iptaline ilişkin davanın sonuçlanıp kesinleşmesinin bekletici mesele yapılmadan karar verilmesi hukuka uygun bulunmamıştır.

Bu bakımdan ilk derece mahkemesince davanın esasına yönelik uyuşmazlığın giderilmesi için gerekli olan deliller toplanmamış ve bu konuda herhangi bir değerlendirme yapılmamış olması bakımından davalının istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava dosyasının taraflar arasındaki ihtilaf ile ilgili esasa ilişkin delillerin toplanması ve değerlendirilmesi sonucunda karar verilmek üzere ilk derece mahkemesine gönderilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur

Başkan ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Katip ... · e-imzalıdır