Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2021/1466 K.2023/631

Taraflar arasında görülen davada Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas- ... Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içerisinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten ve üye hakimin görüşleri alındıktan sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

DAVA

Davacı vekili, hırdavat işiyle uğraşan müvekkilinin davalıya dava konusu ... Şubesi ...hesap no üstünden 15.000,00 TL'lik çeki keşide ederek verdiğini, davalının çek karşılığında müvekkiline göndermesi gereken hırdavat malzemelerini göndermediğini, bu çekten dolayı müvekkilinin davalıya hiçbir borcunun olmamasına rağmen davalının kötü niyetli olarak çeki tahsil etmek istediğini, çekin tahsili halinde, müvekkilinin ileride telafisi imkansız maddi ve manevi zararlara uğrayacağının muhtemel olduğunu ileri sürerek, müvekkilinin anılan çekten dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesinin talep ve dava etmiştir. Davalı, davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, "...Yukarıda izah edilenler ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davalı tarafa ticari defterlerinin incelenmesi hususunda ihtaratta bulunulmuş olmasına karşın davalı tarafça ticari defterlerin ibraz edilmediği, bu nedenle ticari defterlerin inceleme konusu yapılamadığı, dosyadaki mevcut delil durumuna ve davalı tarafın ticari defterlerini ibrazdan kaçınması durumuna göre çek karşılığı malzemelerin davacıya teslim edildiği hususunun sabit olmadığı, bu bakımdan dava konusu çek bedeli bakımından davacının borcu bulunmadığı kanaatine varılmakla davanın kabulü ile, davacının, ... hesap nolu ...

Şubesine ait ... keşide tarihli, keşidecisi ..., lehtarı ... olan 15.000,00 TL lik çekten dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine, tazminat talebinin reddine..." şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili, müvekkilinin davadan haberdar olmadığını, usulsüz tebligatlarla davanın görüldüğünü ve kararın kesinleştirildiğini, dava dilekçesinin yanlış adrese tebliğe çıkarıldığını, gerekçeli kararın da yine aynı şekilde müvekkilinin eski adresine TK'nın 35. maddesine göre çıkarıldığını, müvekkilinin e tebligat adresinin bulunmasına rağmen TK 35. maddeye göre tebligat çıkarılmasının usulsüz olduğunu, müvekkilinin şirket merkezini taşıması, bu sırada dava dilekçesinin eski adrese tebliğ edilmesi,

ticaret sicilinde adres değişikliğini tescil edilmesinin 2 aylık sürede üst üste geldiğini ve mahkeme tarafından ticaret sicil müdürlüğünden tekrar adres sorulmadığını, bu nedenle müvekkilinin mağdur edildiğini, müvekkilinin ticari merkezi ...'da olduğundan davaya bakmakla yetkili mahkemenin ...

Adliye Mahkemeleri olduğunu, 7101 sayılı Yasanın 48. maddesi ile 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 7/a maddesine yapılan değişiklikle tüzel kişiler bakımından 01.01.2019 tarihi itibariyle elektronik tebligatın zorunlu hale geldiğini, müvekkili şirketin de 02.02.2019 tarihinde e-tebligat adresini aldığını ve aktif hale getirdiğini, gerekçeli kararın ise, müvekkilinin eski adresine normal posta yoluyla TK 35'e göre 03.09.2019 tarihinde tebliğ edildiğini, Tebligat Kanunu uyarınca elektronik tebligat adresi olan tüzel kişilere tebligatın elektronik yolla yapılması zorunlu olup, bu yolla yapılmayan tebligatların usulsüz ve geçersiz olacağını,

kambiyo senetlerinin sebepten mücerret olduğunu, çekin borca karşılık verilmiş olup, bunun mal karşılığı verildiği hususunun davacının tek taraflı delilsiz iddiasından ibaret olduğunu, defter ibrazı için yapılan tebligatın da usulsüz olduğunu, davacının ticari ilişki içinde olduğunu ve müvekkiline borcunun bulunduğunu, usule uygun tebligat yapılsaydı ticari defterlerin incelenmesi neticesinde de bu hususun görüleceğini ileri sürerek, mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, kambiyo senedine dayalı menfi tespit istemine ilişkin olup, yukarıda özetlendiği şekilde karar verilmiştir.

İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve re'sen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

İstinaf yoluna başvurma süresinin HMK'nın 345. maddesinde 2 hafta olduğu ve bu sürenin ilamın usulen taraflara tebliği ile başlayacağı, aynı Yasanın 346. maddesinde ise, kanuni süre geçtikten sonra verilen istinaf dilekçesinin reddine karar verileceği düzenlenmiştir.

Dosyanın incelenmesinde, mahkemece verilen kararın davalı vekilinin istinaf dilekçesinde de belirtmiş olduğu e-tebligat adresine 02.03.2020 tarihinde tebliğ edildiği, mahkemece de işbu tebliğ tarihi ve COVİD nedeniyle uzayan süreler de nazara alınarak 01.07.2020 tarihinde kararın kesinleştirildiği, davalı vekili tarafından 03.06.2021 tarihli istinaf dilekçesi ibraz edildiği, 04.06.2021 tarihinde istinaf yoluna başvurma harcı, mahkemece düzenlenen muhtıra sonrasında da 24.06.2021 tarihinde nisbi istinaf karar harcının yatırıldığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, istinaf başvurusunun süresinde olmaması nedeniyle ilk derece mahkemesince HMK 346. maddesi gereğince istinaf dilekçesinin reddine karar verilmesi gerekirken karar verilmeden dava dosyasının dairemize gönderildiği, dairemizce yapılan inceleme sonucunda da istinaf talebinin süresinde yapılmamış olduğu tespit edildiğinden HMK'nın 352/1.c maddesi delaletiyle HMK'nın 346/1 maddesi gereğince istinaf dilekçesinin reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

R.T