Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2021/1894 K.2023/1071

Davacı tarafından, davalı aleyhine Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile açılan itirazın iptali davasında ... tarihinde tesis edilen davanın kısmen kabul kısmen reddine ilişkin karara karşı davalının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendi;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 2001 yılında davalı kooperatife üye olduğunu, kooperatif üyeliği kapsamında üzerine düşen tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini ve aylık aidatlarını düzenli olarak ödediğini, ayrıca müvekkilinin 2008 yılında ise daha önceden ödemiş olduğu aidatlara ilave olarak toplu para ödemesi yapmak suretiyle tercihli üye olarak daire satın aldığını, müvekkilinin toplamda 52.000,00 TL nakden ödeme yaptığını, başka herhangi bir ödeme olmaksızın dairenin müvekkili adına tescil edileceğine dair sözleşme imzalandığını,

ancak müvekkili bedelini ödediği konutu alamadığı gibi davalı tarafından yasal dayanağı olmayan çeşitli ödemelerin kendisinden talep edildiğini, bunun üzerine müvekkilinin Konya ... Noterliği'nin ... tarih... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile üyelikten istifa ettiğini, davalı kooperatifin düzenlenen olağan genel kurul kararlarında istifa eden üyelerin ödemiş olduğu paraların üyelere geri ödeneceğinin kabul edildiğini, alacağın tahsili amacıyla Konya ... İcra Dairesi'nin ...

Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının takibe itiraz ettiğini, itirazın haksız ve kötüniyetli olduğunu ve açıkladığı nedenlerle davanın kabulü ile davalının itirazının iptaline, takibe konu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili 30/12/2020 tarihli beyan dilekçesinde özetle; davacının kooperatif ortaklığından istifa ettiğini, Kooperatifler Kanunu'nun 17.maddesine göre kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürecek nitelikteki iade ve ödemelerin ana sözleşmede daha kısa bir süre tespit edilmiş olsa bile genel kurulca üç yılı aşmamak üzere geciktirebileceğini, 28/04/2019 tarihli toplantı tutanağının 10.maddesinde de 3 yıllık erteleme kararı alındığını ve bu kararın oybirliği ile kabul edildiğini, alacağın muaccel olmaması ve muaccel olmayan borç için borçlunun temerrüdünün söz konusu olmması sebebiyle davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; "...Davacı 2017 yılında kooperatiften ayrılmış olup, davacının ayrıldığı yıl bilançosu ise 15/04/2018 tarihli 2017 yılı genel kurul toplantısında görüşülmüştür.17/05/2021 tarihli bilirkişi ek raporu ile kooperatifin genel gider tutarının 744.055,59 TL olduğu ve davacı hariç 96 üyesinin olduğu tespit edilmiştir. Bu tespitten yola çıkılarak yapılan hesaplama sonucunda davacının hissesine düşen gider tutarının (744.055,59/97=) 7.670,67 TL olduğu ve davacının takip tarihi itibariyle talep edebileceği çıkma payı alacağının (52.000,00-7.670,67=) 44.329,33 TL olduğu anlaşılmıştır.

2017 yılı bilançosunun 15/04/2018 tarihli genel kurulda kesinleşmesi karşısında davalının 16/05/2018 tarihinde temerrüde düştüğü, çıkma payı alacağı olan 44.329,33 TL'nin 16/05/2018 tarihinden takip tarihine kadar olan işlemiş yasal faizinin 6.569,24 TL olduğu tespit edilmiştir. Bu tespitten yola çıkıldığında davacının takip tarihi itibariyle 6.569,24 TL tutarında da işlemiş faiz alacağının olduğu kabul edilmiştir.

Anılan nedenlerle davacının takip tarihi itibariyle 44.329,33 TL asıl alacak ve 6.569,24 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 50.898,57 TL alacaklı olduğu kabul edilerek davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamı. Dava,çıkma payı alacağının tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkin olup dava konusu alacağın, hesap edilebilir, belirlenebilir yani likit alacak niteliğinde olduğu kuşkusuzdur.

Mahkemece, dava konusu alacağın bu niteliğine göre davacı yararına İİK'nın 67/2. maddesi uyarınca icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerekirken, alacağın yargılamayı gerektirdiği gerekçesiyle icra inkar tazminatına hükmedilmemesi doğru olmamış ise de sonucu itibariyle doğru olan kararın, HUMK'nın 438/son maddesi uyarınca gerekçesi değiştirilerek ve hüküm fıkrasında yapılan yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, hükmün HUMK'nın 438/7. maddesi uyarınca aşağıda yazılı olduğu şekilde düzeltilmesi suretiyle onanması gerekmiştir.'' şeklindedir.

2004 sayılı İİK'nın 67/2. Maddesine göre. Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir.

Somut olayda davalının takibe itirazının yerinde olmaması ve alacağın likit olması nedeniyle davacı lehine icra inkar tazminatına hükmetmek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur..." gerekçesiyle davanın kısmen kabul kısmen reddi ile. Konya ... İcra Müdürlüğü'nün ...

E sayılı takibine davalı tarafından yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 44.329,33 TL asıl alacak ve 6.569,24 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 50.898,57 TL alacağın davalıdan tahsili yönüyle devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 50.898,57 TL'nin % 20'si oranında hesaplanan 10.179,71 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Kooperatifler Kanunu madde.17 uyarınca alınan erteleme kararının dikkate alınmadığını, yargılama gerektiren ve likit olmayan alacak için icra inkar tazminatına hükmedilemeyeceğini, yerel mahkeme tarafından itirazın kısmen iptali ile birlikte icra inkar tazminatına da hükmedilmiş olup bu yönden de kararın hukuki uyarlığı bulunmadığını, açıklanan nedenlerle usul ve yasaya aykırı yerel mahkeme kararının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, çıkma payı alacağının tahsiline yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi; Kamu düzenini ilgilendiren konularda resen, diğer yönlerden HMK'nın 355.maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

1163 sayılı Kooperatifler Kanunu`nun 17/1. ve anasözleşmenin 15. maddeleri gereğince, kooperatiften ayrılan ortak, ödemiş olduğu aidatın tamamını değil ayrıldığı yıl bilançosuna göre hesaplanacak olan masraf hissesi düşüldükten sonra bakiyesinin iadesini talep hakkını haiz olup, bilançonun genel kurulca kabulü suretiyle kesinleşmesinden itibaren bir ay geçtikten sonra bu hak talep edilebilir.

Aynı Kanun'un 17/2. maddesi kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürecek olması nedeniyle ödemelerin geciktirilmesine ilişkin bir kararın, anılan aynı genel kurulda alınması ve mahkemece, ödemenin kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürecek nitelikte olduğunun bilirkişi raporu ile yargılama sırasında saptanması halinde, erteleme kararındaki süre geçmeden önce başlatılan icra takibine dayalı olarak açılan dava, alacağın muaccel olmasından önce takip başlatıldığı gerekçesi ile reddedilmelidir.

Davacının Konya ... Noterliği'nin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile kooperatif üyeliğinden istifa ettiği, ihtarnamenin 19/09/2017 tarihinde davalı kooperatife tebliğ edildiği, davalı kooperatifin 15/04/2018 tarihinde yapılan 2017 yılı olağan genel kurul toplantı tutanağının 8. Maddesi ile ''Kooperatiften istifa eden veya ihraç edilen üyeler ile görülecek hesap ve takvimin belirlenmesi için görüşmeler yapıldı.

Yapılan görüşmeler sonucunda ihraç edilen üyelerin alacaklarının üç yıl içinde defaten veya taksitler halinde ödenmesi genel kurula sunuldu.

Yapılan görüşmeler sonucu teklif oybirliğiyle kabul edildi.'' şeklinde karar alındığı, Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 04/03/2019 tarih 2016/4534 Esas 2019/810 Karar sayılı ilamında belirtildiği gibi anılan karar, ödeme yapılmamasına ya da ödemenin ertelenmesine ilişkin olmayıp, ödeme yapılmasına yönelik olduğundan, çıkma payının ödenmesi benimsenmiş olmakla 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 17. maddesine uygun bir erteleme kararı olmadığı,

Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 25/01/2021 tarih 2018/2657 Esas 2021/191 Karar ve 19/09/2019 tarih 2016/5573 Esas 2019/3738 Karar sayılı ilamlarında da belirtildiği gibi dava konusu alacağın likit olduğu, bu nedenle ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından davalının istinaf başvuru talebinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

A.G