Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2021/2011 K.2022/73

T.C. KONYA BAM .. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: T.C.

KONYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

.. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO

KARAR NO

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

BAŞKAN

ÜYE

ÜYE

KATİP

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : KONYA .. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 05/10/2021

NUMARASI

.... Esas .... Karar

İSTİNAF EDEN DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLLERİ

DAVA : Tespit

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 01/02/2022

YAZIM TARİHİ : 08/02/2022

Davacı tarafından, davalı aleyhine Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... sayılı dosyası ile açılan tespit davasında 05/10/2021 tarihinde tesis edilen ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin ara karara karşı davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendi;

DAVA

Davacı vekili ilk derece mahkemesine sunduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin elinden rızası dışında alınan bir kısım kıymetli evrakların iptali istemi ile taraflarına Konya .. ATM .... E. Sayılı dosyası üzerinden dava açıldığını, bilgileri verilen;

1-Keşidecisi: ......, olan Şubesi: .... Bankası .... Şubesi Müdürlüğü, Çek Seri Numarası: .... , Keşide Tarihi: 10/07/2021 , Miktarı (bedeli):40.000,00-TL,

2-Keşidecisi:.... olan Şubesi: .... , Çek Seri Numarası: ....., Keşide Tarihi: 17/07/2021 , Miktarı (bedeli):8.800,00-TL,

3-Keşidecisi: .... olan Şubesi: .... Çek Seri Numarası: .... , Keşide Tarihi: 31/07/2021 , Miktarı (bedeli):12.000,00-TL,

4-Keşidecisi: ..... olan Şubesi: ...., Çek Seri Numarası: ...., Keşide Tarihi: 31/09/2021, Miktarı (bedeli):9.700,00-TL,

5-Keşidecisi: ..... olan Şubesi: ...., Çek Seri Numarası: ...., Keşide Tarihi: 30/07/2021, Miktarı (bedeli):12.500,00 -TL

6-Keşidecisi: .... olan Şubesi: .... Çek Seri Numarası: .... Keşide Tarihi: 31/07/2021 Miktarı (bedeli):5.000,00-TL,

7-Keşidecisi: .... olan Şubesi: .... Bankası Çek Seri Numarası: ...., Keşide Tarihi: 20/10/2021, Miktarı (bedeli):12.5000 TL,

8-Keşidecisi: .... olan Şubesi: .... Bankası Çek Seri Numarası: ...., Keşide Tarihi: 30/10/2021, Miktarı bedeli):5.000,00-TL,

9-Keşidecisi: ..... olan Şubesi: .... Bankası, Çek Seri Numarası .... Keşide Tarihi: 30/11/2021, Miktarı (bedeli):5.000,00-TL,

10-Keşidecisi: .... olan Şubesi: .... Bankası, Çek Seri Numarası; .... Keşide Tarihi: 31/12/2021 Miktarı (bedeli):5.000,00-TL

11-Keşidecisi: .... olan Şubesi: ...., Çek Seri Numarası: .... Keşide Tarihi: 05/08/2021, Miktarı (bedeli):12.280,00 TL'lik çekler ile

1-Keşidecisi: .... Lehdarı .... , Vadesi: 25/09/2021, Miktarı (Bedeli): 2.331,00 TL,

2-Keşidecisi: ..... Lehdarı: .... Vadesi: 31/07/2021, Miktarı (Bedeli): 3.976,00 TL,

3-Keşidecisi: .... Lehdarı: ..... Vadesi: 13/08/2021, Miktarı (Bedeli): 1.325,00TL,

4-Keşidecisi: ..... Lehdarı: ..... Vadesi: 13/08/2021, Miktarı (Bedeli): 3.250,00 TL,

5-Keşidecisi: ....Lehdarı: .....Vadesi: 15/08/2021, Miktarı (Bedeli): 2.132,00 TL,

6-Keşidecisi: ...., Lehdarı: .... Vadesi: 27/08/2021, Miktarı (Bedeli): 939,00 TL,

7-Keşidecisi: ...., Lehdarı:.... Vadesi: 31/07/2021, Miktarı (Bedeli): 1.345,00 TL,

8-Keşidecisi: ..... Lehdarı: ..... Vadesi: 31/07/2021, Miktarı (Bedeli): 1.500,00 TL,

9-Keşidecisi: ... Lehdarı: ..... Vadesi: 30/07/2021, Miktarı (Bedeli): 1.350,00 TL,

10-Keşidecisi: ..... Lehdarı: ..... Vadesi: 27/07/2021, Miktarı (Bedeli): 940,00 TL,

11-Keşidecisi: .... Lehdarı: ..... Vadesi: 30/09/2021, Miktarı (Bedeli): 1.510,00 TL,

12-Keşidecisi: .... Lehdarı: .... Vadesi: 31/08/2021, Miktarı (Bedeli): 3.300,00 TL'lik bonoların ..... vekili avukat .... tarafından Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi dosyasına sunulan 08/08/2021 tarihli dilekçe ile .... isimli müvekkilinin elinde bulunduğuna dair beyanda bulunduğunu, bu nedenle Konya ..

Asliye Ticaret Mahkemesin'e ....Esas sayılı dosyası aracılığıyla açtıkları kıymetli evrakların istirdadına ilişkin dava açmak üzere 2 günlük süre verildiğini, arabuluculuk sürecinden de sonuç alamadıklarından iş bu davayı açtıklarını, yukarıda bilgileri verilen çek ve senetlerin müvekkilinin ticari faaliyeti sonucunda kazanıldığını, fakat elinden zorla ve tehdit yoluyla gasp edildiğini, Konya CBS'na şikayette bulunulduğunu (....) müvekkilinin yanında çalışan .... aracılığıyla ....'dan borç para aldığını, alınan borcun üzerine ciddi faizler konularak talep edildiğini,

neticeten konu çek ve bonoların kendisi ve ailesi tehdit edilerek zorla alındığını, kıymetli evrakların ödenmemesi yönünde tedbir kararı ve kıymetli evrakların istirdadına karar verilmesini dava ve talep ettiği görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARARININ ÖZETİ : İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...davaya konu, listesi verilmiş çeklerin muhatap bankalarına yazılarak çeklerin ödenmemesi hususunda tedbir konulmasını talebi olduğu, Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesinin ....

Esas sayılı dosyası mahkememiz dosyası arasına alınarak incelendiğinde; davacının .... olduğu anlaşılmakla işbu dosya üzerinden 09/07/2021 tarihli tensibin . nolu ara kararı gereğince davacı yanın ihtiyati tedbir talebinin teminatsız olarak kabul edildiği, Konya Cumhuriyet Başsavcılığının ....

Soruşturma sayılı dosyası da Mahkememiz dosyası arasına alınarak incelendiğinde müşteki ..... şüphelilerinin .... ve arkadaşlarının olduğu, olduğu anlaşılmakla somut olayımızda dava konusu çekler ve bonolarla ilgili Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesinin ....

Esas sayılı dosyası ile kambiyo senetlerinin iptali davası açıldığı, derdest olduğu, bu dava dosyasındaki çekler - bonolarla ilgili ihtiyati tedbir kararı verilmiş ve halen mezkur kararın devam ettiği ve davanın esastan karara çıkmadığı anlaşılmakla şu aşamada ihtiyati tedbir talebinin dosya kapsamı mevcut delil durumuna göre oluşan vicdani kanaat ile reddine..." şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; her ne kadar Konya .. ATM ..... E. Sayılı dosyasınca ilgili çek ve bonolar hakkında tedbir kararı verilmişse de Konya .. ATM'ce görülen davanın çeklerin zayi nedeni ile iptaline ilişkin olduğunu, ilgili çeklerin bulunmuş olması ile birlikte davanın konusuz kalacağını, davaya konu çek ve bonolar hakkında Konya .. ATM dosyasının gerekçe gösterilerek tedbir kararı verilmemesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek davaya konu çek ve bonolar hakkında ihtiyati tedbir kararı verilmesini istinaf ettiği görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; davacının elinden zorla alındığı iddia edilen kıymetli evraklara tedbiren ödeme yasağı konulması isteminden ibarettir.

İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 389/1.maddesinde; mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebileceği, düzenlemesi yer almaktadır.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 390/3.maddesinde tedbir talep eden taraf dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır.

İhtiyatî tedbirde asıl olan ihtiyatî tedbire esas olan bir hakkın bulunması ve ihtiyatî tedbir sebebinin ortaya çıkmasıdır. Bunlar ihtiyatî tedbirin temel şartlarını oluştururlar. İhtiyati tedbire esas olan hakkın iyi belirlenmesi gerekir. Taraflar arasında çekişmeli olan şey veya yargılama konusunu oluşturan hak, aynı zamanda tedbirin konusu hakkı da oluşturacaktır. HMK'nın 389/1. maddesinde, "uyuşmazlık konusu hakkında" ihtiyati tedbir kararı verilmesi gerekmektedir. Diğer geçici hukuki korumaların alanına giren konularda ihtiyati tedbir kararı verilemeyecektir.

Davacı tarafından Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesine .... Esas sayılı dosyası ile bir kısım kıymetli evrakların iptali istemiyle dava açmaları üzerine iş bu dosya üzerinden yapılan yargılamada; .... vekilinin bahsi geçen kıymetli evrakların müvekkili ....'da olduğu yönünde beyanda bulunması üzerine mahkemece, bahsi geçen kıymetli evrakların ismi geçen kişiden istirdadına yönelik dava açması için süre verdiği,

davacı vekilinin yukarıda özetlendiği şekilde konu kıymetli evrakların istirdadı için iş bu davanın açıldığı ve dava içerisinde konu kıymetli evraklar için ilgili bankalara müzekkere yazılarak kıymetli evrakların ödenmemesi yönünde tedbir kararı verilmesini talep ettiği, ilk derece mahkemesince Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesinin ....

E. sayılı dosyasının incelenmesinden 09/07/2021 tarihli tensip zaptıyla davacının ihtiyati tedbir talebinin teminatsız olarak kabul edildiği ve bu dosya ile kambiyo senetlerinin iptali davası açıldığı, davanın derdest olduğu, dosya kapsamı ve mevcut delil durumuna göre tedbir talebinin reddine karar verildiği, verilen tedbir talebinin reddine ilişkin kararın, ..

Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen davanın çeklerin zayi nedeniyle iptaline ilişkin olduğu, kıymetli evrakların bulunması halinde iş bu zayi davasının konusuz kalacağı, buna rağmen iş bu dosyanın gerekçe gösterilerek tedbir kararı verilmesinin hukuka aykırı olacağı iddialarıyla istinaf edildiği, davacının davalı Emrah Yaprakçı'dan borç para aldığı, aldığı paraların üzerine fahiş faizler konularak talep edildiği, ayrıca yukarıda belirtilen ve davacının ticareti nedeniyle elde ettiği belirtilen çek ve senetlerin elinden zorla alındığının iddia edildiği, bu hususa ilişkin Konya CBS'nın .... sayılı soruşturma dosyasının bulunduğu anlaşılmıştır.

Türk Ticaret Kanunu'nun 758. maddesi poliçeyi eline geçiren kişi bilindiği takdirde mahkeme dilekçe sahibine iade davası açması için uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi verilen süre içerisinde davayı açmazsa mahkeme muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır hükmünü düzenlemiştir.

Aynı yasanın 818. maddesinde poliçe hakkındaki hükümlerin çek içinde uygulanacağını hüküm altına almasına rağmen, maddede istinaf dilekçesinde iddia edildiğinin aksine 758. maddeye atıf yaptığı görülmüştür.

Mahkemece dava konusu kıymetli evrak hamillerinin ortaya çıktığı, davacıya verilen süre içerisinde çek hamiline karşı istirdat davası açıldığı halen derdest olduğu ve iş bu dosyadan ihtiyati tedbir kararı verildiği ve tedbir kararının devam ettiği ve esastan karara çıkmadığı gerekçeleriyle "davacı tarafın ihtiyati tedbir talebinin reddine" şeklinde karar verildiği görülmüştür.

Türk Ticaret Kanunu'nun 763.

Maddesinde iptali istenen kambiyo senedinin mahkemeye sunulması durumunda davacıya istirdat davası açması için süre verileceği, davacının bu süre içinde dava açmaması durumunda, mahkemenin, kambiyo senedini, sunmuş olana geri vereceği ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldıracağı düzenlenmiş olup, bu düzenlemenin mefhumu muhalifinden anlaşılacağı üzere verilen süre içerisinde istirdat davasının açılmış olması durumunda istirdat davası yargılaması sırasında tedbirin kaldırılmasına karar verilmediği taktirde, istirdat davasında verilecek kararın kesinleşmesine kadar tedbirin devam edeceği gözetilmeden,

tedbir talebinin reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygun olmadığından, davacının istinaf talebinin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak, HMK'nın 353/1.b.2. maddesi gereğince yeniden karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Katip · e-imzalıdır M.Ç.