Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2022/44 K.2022/733

İhtiyati tedbir talep eden tarafından Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... D.İş esas sayılı dosyası ile açılan ihtiyati tedbir davasında 24/12/2021 tarihinde tesis edilen talebin reddine ilişkin karara karşı talep edenin istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendi;

TALEP

İhtiyati tedbir talep eden vekili talep dilekçesinde özetle; banka, çek numarası, tanzim tarihi ve bedelleri yazılı çeklerinin kaybolduğunu, bu çeklerin kaybolma veya çalınma ihtimaline binaen Ereğli Cumhuriyet Başsavcılığı'na .... soruşturma sayılı dosya üzerinden şikayetçi olduklarını, soruşturmanın halen derdest olduğunu, bu çeklerin kötüniyetli kişilerin eline geçme ve tahsil edilme ihtimalinin bulunduğunu, tedbir dilekçesinde yazılı çeklerden 350.000 TL. bedelli çekin de dava dışı bir şirket tarafından bankaya ibraz edilerek arkasının yazdırıldığını beyan ederek, ileride açılacak menfi tespit ve istirdat davalarına esas teşkil etmek üzere tedbir dilekçesinde yazılı çeklerin ödenmemesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; "...Somut olayda; tedbir isteyen taraf, tedbir dilekçesinde yazılı çeklerin ödenmemesi konusunda, ihtiyati tedbir kararı verilmesi için taraf haklılığını yaklaşık olarak ispat edemediği gibi, Ereğli Cumhuriyet Başsavcılığı'na .... soruşturma sayılı dosyası üzerinden çeklerin çalınma veya kaybolma ihtimali ile şikayetçi olunması da tedbir isteyen tarafın haklılığını yaklaşık olarak ispat etmeye yeterli olmayacağı sonucuna varılmıştır.

Kaldı ki tedbir dilekçesinde yazılı çeklerden 350.000 TL. bedelli çekin bankaya ibraz edildiği, karşılıksızdır işlemi yapıldığı ve çeki ibraz edenin talep dışı .... Ltd. Şti. olduğu bilindiği halde, hasımsız olarak bu çek yönünden de tedbir istenmesi karşısında, çeki elinde bulunduran ve kim olduğu bilinen 3. kişinin menfaatlerini ve hukuki dinlenilme hakkını etkileyecek şekilde hasımsız bir talep üzerinden tedbir de verilemeyeceği..." gerekçesiyle tedbir isteyen tarafın talebinin mevcut delil durumuna göre ve bütün çekler yönünden reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

İhtiyati tedbir talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle; Ereğli Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma sayılı dosyası ile çalınan çeklerle ilgili açılan soruşturmanın devam ettiğini, delillerin toplanmadığını, eksik inceleme ve araştırma ile karar verildiğini, ilk derece mahkemesinin HMK'nın 389-390 maddelerine dayalı olarak ihtiyati tedbir talebinin reddinin yasal olmadığını, yemin delili ile bilirkişi incelemesinin yerel mahkemece yerine getirilmediğini, tanıklarının dinlenmediğini, kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep, ihtiyati tedbir talebinin reddine dair verilen ara kararın kaldırılması istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Hukuk Usulü Muhakemeler Kanunu

Madde 389/1: "Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir."

Madde 390/3: "Tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır."

Türk Ticaret Kanunu

F) İptal

I - Önleyici önlemler

MADDE 757- (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.

III - Poliçeyi eline geçirenin bilinmemesi

1. Dilekçe sahibinin yükümlülükleri

MADDE 759- (2) İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.

Yukarıda metinleri verilen yasal düzenlemeler nazara alındığında; davacının, TTK'nın 757. maddesinde belirtilen kişilerden olduğuna ilişkin iddiasını yaklaşık olarak ispatlayamadığı gerekçesiyle geçici hukuki koruma talebini reddetmesinde hukuka aykırı bir yön tespit edilmediğinden; davacının istinaf sebeplerinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

A.G

MUHALEFET ŞERHİ

İptal davası açılabilmesi için senedin zayi olması, senette yer alan hakkın halen mevcut olması, iptal talebinde bulunanın hak sahibi olması, senet zilyetliğinin yeniden iktisabının mümkün olmaması ve dava edilen senedin kıymetli evrak niteliği taşıması gerekir.

Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 Sayılı) 818/1-s maddesindeki atıf uyarınca aynı Kanun'un 757 ve devamı maddelerine göre tedbir ve iptale ilişkin istemde bulunma hakkının iradesi dışında çek elinden çıkan hamile ait bulunduğu, çeki düzenleyen keşidecinin anılan maddelere dayalı olarak iptal ve ödeme yasağı talebinde bulunma hakkının olmadığı,

Çek iptali davasının TTK 651. maddesi gereğince ancak hamil tarafından açılması gerektiği nazara alındığında; keşideci tarafından talep edilen tedbir talebinin bu nedenle reddine karar verilmesi gerekirken değişik gerekçe ile reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygun bulunmadığından HMK 353/1.b.2 maddesi gereğince gerekçesi değiştirilerek tedbir talebinin reddine karar verilmesi gerektiği düşüncesinde olduğumdan sayın çoğunluğun görüşüne katılmıyorum.

Üye ... · e-imzalıdır