Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/717 K.2025/139

Davacı tarafından davalı aleyhine Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... Esas sayılı dosyası ile açılan menfi tespit davasında 29/02/2024 tarihinde tesis edilen davanın reddine ilişkin karara karşı, davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Konya ...İcra Müdürlüğü'nün....

Esas sayılı dosyası ile müvekkili aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalı alacaklı ...'nın dosyayı alacağın temliki yoluyla temlik aldığını, dava konusu senette vade tarihinin yazıyla olan kısımda 28/03/2020 yazıldığını, senedin üst kısmında ise ödeme günü olarak 28/04/2020 yazıldığını ve çift vade içerdiğini, senedin 6102 sayılı TTK'nun 778. maddesinin göndermesi ile bonolar hakkında da uygulanması gereken aynı kanunun 703. maddesine göre batıl olduğundan kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip yapılmasının mümkün olmadığını,

dava konusu takipte davalı alacaklı tarafça satış aşamasına geçildiğini ve müvekkili kooperatifin taşınmazlarının satışı için satış günü verildiğini, arabuluculuğa başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını, bu nedenlerle; ihtiyati tedbir taleplerinin kabulü ile; icra takibinin müvekkili yönünden yargılama sonuna kadar takdiren teminatsız olarak durdurulmasına karar verilmesini, Konya ... İcra Müdürlüğü'nün....

Esas sayılı takibinden dolayı müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitini ve takibin iptalini, senedin batıl olduğunu ve kambiyo vasfında olmadığını bile bile kötüniyetli olarak icra takibi başlatan davalı aleyhinde takip konusu alacak miktarının %20’sinden az olmamak kaydıyla kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının kötü niyetli olarak mevcut davayı ikame ettiğini, icra takibinin kesinleştiğini, Konya ...İcra Müdürlüğü ...

E. sayılı takibe müstenit kambiyo senedinin davacı kooperatif yetkilileri tarafından imzalanarak alacaklıya teslim edildiğini, süresi içerisinde borcunu ödemeyen davacıya karşı alacaklı tarafından icra takibi başlatıldığını ve devamında alacağın ...'ye temlik edildiğini, 2023 yılı içerisinde ...'nün borcuna karşılık Konya ...İcra Müdürlüğünün ....

E. sayılı dosyasının davalı tarafından temlik alındığını, takip açılışındaki alacaklı ve borçlu tarafla herhangi bir ticari ve menfi ilişkileri olmadığını, müvekkilinin iyi niyet sahibi 3.kişi konumunda olduğunu, 28.02.2020 tarihli satış vaadi sözleşmesine göre kambiyo senedi taşınmaz satışına istinaden davacı tarafından tanzim edilerek ....

Yapı Kooperatifine verildiğini, kambiyo senedinin sözleşmenin 5.maddesinde 300.000 TL'ye karşılık verildiği ve borcun sözleşme tarihinden itibaren 2 ay içerisinde ödeneceğinin taraflarca kararlaştırılarak imzalandığını, sözleşme tarihi ile kambiyo senedinin aynı gün içerisinde düzenlendiği sabit olduğuna göre ilgili senetteki tarihin sehven yazıldığının izahtan vareste olduğunu, davacının yetkilileri ... ve .... tarafından imzalanan sözleşmede vade tarihi belirli olmasına karşın kambiyo senedinde ki vadenin sehven yazıldığının tartışılmayacak kadar aleni olduğunu, davanın ...'ye ihbar edilmesi gerektiğini beyanla davanın reddini,

%20 'den aşağı olmamak kaydıyla inkar tazminatının davacıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; "...Netice itibariyle asıl uyuşmazlık konusu yargılama konusu senedin çift vade barındırması hususunun senedin geçerliliğine etki edip etmeyeceği noktasında toplanmaktadır. TTK 778 maddesi atfıyla 703/2 Maddesi "...

Vadesi başka şekilde yazılan veya birbirini takip eden çeşitli vadeleri gösteren poliçeler batıldır." hükmüne havi olup, senette çift vade bulunması durumu senedin batıl olduğunu göstermekte ve bu senet ile kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip yapılamayacağı açık ise de, yukarıda bahsedildiği üzere taraflar arasında düzenlenen gayrimenkul satış sözleşmesi kapsamında verilen dava konusu senedin düzenlenmiş haliyle sözleşmeye eklendiği ve dava dışı temlik eden Ferahkaya...Kooperatifine verildiği açık olup, bu şekilde düzenlenerek verilen senetten sonra,

10/07/2020 tarihinde başlatılan takip kapsamında dava tarihine kadar çeşitli aşamalarda haciz, haczedilen malların satış ilanları bulunmasına rağmen, 21/09/2023 satış ilan tarihinden sonra işbu dava ile çift vade ileri sürülerek menfi tespit talep edilmesi TMK 2. Maddesi kapsamındaki iyiniyet kurallarına aykırılık teşkil ettiğinden, davacının çift vade bulunması nedeniyle menfi tespit iddialarına bu cihetle itibar edilmeyerek davanın reddine karar verilmiştir.

Sözleşme kapsamındaki borçların yerine getirilip getirilmediği hususu işbu davanın konusu olmadığından ve iddianın genişletilmesi kapsamında değerlendirilmekle, bu hususa davalının muvafakatı bulunmadığından ilgili iddialara yönelik herhangi bir araştırma ve değerlendirme yapılmayarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur...." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; bilindiği üzere kıymetli evrakta bulunması gereken tüm şekil şartlarının kanunda gösterildiğini, yerel mahkemece her ne kadar "çift vade ileri sürülerek menfi tespit talep edilmesi TMK 2. maddesi kapsamındaki iyiniyet kurallarına aykırılık teşkil ettiği" gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de menfi tespit davası açmanın bir süresi ve zamanı bulunmadığını, bu sebeple takip dayanağı bonoda senet metni içerisinde vade tarihinin 28/03/2020 yazıldığı, senedin üst kısmında ise ödeme günü olarak 28/04/2020 yazıldığı,

bu haliyle bonoda çift vade olduğu anlaşılmakta olup müvekkilin borçlu olmadığının tespitine ve takibin iptaline karar verilmesi gerekirken davanın reddine karar verilmesinin hukuka uygun olmadığını, söz konusu senedin 6102 sayılı TTK'nun 778. maddesinin göndermesi ile bonolar hakkında da uygulanması gereken aynı kanunun 703. maddesine göre batıl olduğundan bu senede dayalı olarak kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip yapılmasının mümkün olmadığını, davanın çifte vade nedeniyle takibe konu bonoya dayalı borçlu olmadığının tespiti talebine ilişkin olduğunu,

davalının İİK 170/a/son maddesi gereğince davanın reddine karar verilmesi gerektiği yönündeki iddialarının yasal dayanağı bulunmadığını, İİK 170/a/son maddesi borçlunun açıkça borcu kabul ettiği yada borca itiraz etmeyip borcunu tamamen veya kısmen ödediğine yönelik itirazları için geçerli olduğunu, müvekkili tarafından borcun kabulüne yönelik herhangi bir beyanın bulunmadığını, tam aksine herhangi bir borcun olmadığı ve bu nedenle de borcun kabul edilmediğinin tüm aşamalarda defaatle belirtildiğini,

taraflar arasında düzenlenen protokolün ve işbu protokole dair yapılan açıklamanın takip dayanağı senede ilişkin borcun kabul edildiği olarak yorumlanmasının mümkün olmadığını, nitekim yerleşik yargıtay içtihatlarının da bu yönde olduğunu, her ne kadar yerel mahkemece tanık dinlenilmiş ise de söz konusu davada miktar itibariyle tanık dinlenilmesi mümkün olmadığından tanığın dinlenilmesine muvafakatlerinin bulunmadığını, kaldı ki davanın konusu da zaten senedin kambiyo vasfında olup olmadığı ve buna göre kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlatılıp başlatılamayacağına ilişkin olduğunu,

bu nedenle inceleme doğrultusunda bir karar verilmesi gerektiğini, açıklanan nedenlerle kararın kaldırılarak icra takibinden dolayı müvekkilin davalıya borçlu olmadığının tespitine ve takibin iptaline, davalı aleyhinde takip konusu alacak miktarının %20’sinden az olmamak kaydıyla kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; menfi tespit istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi; Kamu düzenini ilgilendiren konularda resen, diğer yönlerden HMK'nın 355.maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 29.09.2020 tarih 2017/12-276 Esas 2020/695 Karar sayılı ilamında "....18. Aynı bonoda birbirinden farklı iki vadenin bulunması geçersizlik sebebidir (Öztan, s. 482). Vade ile senedin düzenleme tarihinin aynı olması senedin bono niteliğini ortadan kaldırmaz (Poroy, R./ Tekinalp,Ü., s.119). Bonoda vade tarihi ve düzenleme tarihinin aynı tarih olmasına engel bir düzenleme bulunmamaktadır.

19. Vade kaydının senet metni içinde bulunması şart değildir. Keşidecinin imzası bulunmak kaydı ile vade senedin üzerinde herhangi bir yere konulabilir. Başka bir anlatımla keşidecinin imzasının örttüğü durumlarda vade kaydının yerinin önemi bulunmamaktadır (Öztan, s. 492).....senette çift vade bulunduğunun ve TTK’nın 778. maddesinin atfıyla uygulanması gereken aynı Kanunun 703. maddesinin 2. fıkrasına göre senedin batıl olduğunun kabulü gerekir.

22. Şu hâle göre kambiyo vasfı bulunmayan senede dayalı olarak kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip yapılamayacağından İİK’nın 170/a maddesi gereğince takibin iptaline karar verilmesi gerekir...." hususunun belirtildiği,

Konya .. İcra Müdürlüğü'nün ....

Esas sayılı dosyasında takibe konulan senette senet metni içerisinde vade tarihinin yazı ile yirmi sekiz mart ikibinyirmi yazıldığı, senedin üst kısmında ise ödeme günü olarak 28.04.2020 yazıldığı, senette çift vade bulunduğundan TTK’nın 778. maddesinin atfıyla uygulanması gereken aynı Kanunun 703. maddesinin 2. fıkrasına göre senedin batıl olduğu, bu senede dayalı kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip yapılamayacağından davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygun bulunmadığından davacının istinaf başvuru talebinin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına,

HMK'nın 353/1.b.2. maddesi gereğince davanın kabulü ile; davacının Konya .. İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı dosyasında yapılan takipten dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine ve takibin iptaline, davacının davalının kötüniyetli takip yaptığını ispat edemediğinden davacının kötüniyet tazminatı talebinin reddine şeklinde yeniden karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Katip ... · e-imzalıdır