Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2023/139 K.2023/130

Taraflar arasında görülen davada Sakarya 5. Asliye Hukuk Mahkemesi ve Sakarya Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili mahkemeye verdiği dava dilekçesinde özetle; davalının, davacı bankaya olan borcunun tahsili için Sakarya 4. İcra Dairesinin 2018/4092 Esas sayılı dosyası ile takibe geçtiğini, davalının borca, faize ve ferilerine itiraz ettiğini, davalının banka ile imzaladığı kredi sözleşmesi ve diğer evraklar incelendiğinde beyanının doğru olmadığını, bu nedenle itirazlarının hiçbir hukuki mesnedinin bulunmadığını, davalının Sakarya 4. İcra Dairesinin 2018/4092 Esas ayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine %40 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili tarafından Sakarya 4. İcra Dairesi'nin 2018/4090 ve 2018/4091 Esas sayılı dosyalarında davalının itirazının iptali istemiyle açılan aynı mahkemenin 2018/252 ve 2018/253 Esas sayılı dosyaları eldeki davayla birleştirilerek yargılamaya birlikte devam edilmiştir.

Davalı vekili davaya karşı cevaplarını ve delillerini dosyaya sunmuş olup beyanında; davacı bankanın dava dışı ...'e borcunu ödemediği iddiasıyla icra takibi başlattığını, davacı tarafça bahsedilen taraflar arasında imzalandığı iddia edilen sözleşmenin geçersiz olduğunu, usule uygun şekilde düzenlenmediğini, davalının sorumlu olduğu kefalet miktarını ödediğini, davacının ...'e verdiği krediye ait borcun tamamının davalıdan tahsil edilmek istendiğini, yine alacağa konu sözleşmedeki imzanın müvekkiline ait olmadığını, TBK gereği kefilin her durumda kefalet sözleşmesinde belirtilen azami miktarda sorumlu olduğunu,

davalının itirazının haklı olduğunu, bu sebeple itirazın iptali davasının reddi ile %40'tan aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARLARININ ÖZETİ

Sakarya 5. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen kısmen kabul kararının BAM 7 HD kaldırma kararıyla mahkemesine iade edildiği, yeniden esasa alınan dosyada bu kez; "...HSK 07/07/2021 tarih ve 608 sayılı ve HSK Birinci Dairesi'nin 08/07/2021 tarihli ve 568 sayılı müstemir yetkilerin belirlenmesine ilişkin kararı ile Sakarya'da 01/09/2021 tarihinden itibaren Asliye Ticaret Mahkemesi kurulup faaliyetine başlamış olmakla, dosyanın görevli ve yetkili Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesine devrine ve gönderilmesine" dair hüküm kurulmuştur. Bu karara karşı istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Sakarya BAM 7 HD tarafından kaldırma ve görevsizlik kararı verilmiştir.

Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nce.

"Hakimler ve Savcılar Kurulu 1. Dairesi'nin 08/07/2021 tarihli ve 568 sayılı kararında derdest dosyaların devredileceği yönünde bir ibare de bulunmadığı (Benzer yönde Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 2021/6478 esas 2021/11561 karar), mahkememizin kurulup faaliyete geçtiği 01/09/2021 tarihinden önce açılmış olan eldeki davanın yargılamasına açıldığı (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Sakarya 5. Asliye Hukuk Mahkemesince devam edilmesinin gerektiği düşüncesiyle mahkememizin görevsizliğine..." gerekçelerine yer verilerek.

"1-Mahkememizin görevsizliği nedeni ile HMK'nın 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereği asıl ve birleşen davaların dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddine, 2-Karar kesinleştiğinde ve yasal süresi içerisinde talep edilmesi halinde dosyanın görevli Sakarya 5. Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine" dair görevsizlik kararı verilmiş, 5. Asliye Hukuk Mahkemesince bu kez ticaret mahkemesi sıfatıyla yeniden gönderme kararı verilerek dosya Ticaret Mahkemesine iade edilmiş, Ticaret Mahkemesince "asıl görevsizlik kararımız halen geçerli olduğundan, esas hakkında yeniden karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek,

istinaf mahkemesinin kararı doğrultusunda dosyanın görev uyuşmazlığının çözümü için ilgili daireye gönderilmesine" dair karar verilmiştir.

Sakarya 5. Asliye Hukuk Mahkemesi (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) ile Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi arasında verilen görevsizlik kararlarına istinaden dosya dairemize görevli mahkemenin belirlenmesi için gönderilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE

HMK 23/1 maddesinde yargı yerinin belirlenmesine ilişkin incelemenin dosya üzerinden yapılabileceği düzenlenmektedir. Bu nedenle dairemizce dosya üzerinden yapılan incelemede:

Sakarya 5. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen kısmen kabul kararının istinaf incelemesi sonucunda kaldırılması sonrasında Sakarya 5. AHM tarafından 2021/101 E - 2021/242 K sayılı ilamla asliye ticaret mahkemesinin kurulduğundan bahisle devir ve gönderme kararı verilmiş, Sakarya Ticaret Mahkemesince ise, mahkemelerinin kurulup faaliyete geçtiği 01/09/2021 tarihinden önce açılmış olan eldeki davanın yargılamasına açıldığı,

Sakarya 5. Asliye Hukuk Mahkemesince (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) devam edilmesinin gerektiği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş, bunun üzerine Sakarya 5. AHM tarafından yeniden gönderme kararı verilmiş, Ticaret Mahkemesince asıl görevsizlik kararının halen geçerli olduğundan, esas hakkında yeniden karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek merci tayini için dosya Dairemize gönderilmiştir.

Hakimler ve Savcılar Kurulu’nun 07.07.2021 tarih ve 608 sayılı kararı ile yeni kurulan (Alanya, Aydın, Balıkesir, Diyarbakır, Manisa, Muğla, Sakarya ve Tekirdağ) asliye ticaret mahkemeleri ile mevcut bulunan (Adana, Ankara, Ankara Batı, Antalya, Bakırköy, Bursa, Denizli, Erzurum, Eskişehir, Gaziantep, Gebze, İskenderun, İstanbul, İstanbul Anadolu, İzmir, Karşıyaka, Kayseri, Kocaeli, Konya, Mersin, Samsun, Şanlıurfa ve Trabzon) asliye ticaret mahkemelerinin yargı çevreleri belirlenmiştir. Ancak halihazırda açılmış davaların yeni kurulan mahkemeye devredileceğine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir.

O halde, yeni bir mahkemenin faaliyete geçirildiği tarihten önce derdest bulunan davaların, istek üzerine veya doğrudan doğruya görevsizlik ya da gönderme kararı ile yeni kurulan mahkemeye gönderilmesine olanak bulunmadığından, Hakimler ve Savcılar Genel Kurulu’nun, 07.07.2021 tarih ve 608 sayılı kararı ile müstakil asliye ticaret mahkemelerinin görev sınırlarının belirlenmesi kararı öncesinde asliye ticaret mahkemesi olmayan ilçelerde asliye hukuk mahkemesinin asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla baktığı derdest dosyaların görülmeye devam edilmesi gerekir.

Yargıtay 5. Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 2022/7743 E - 2022/11670 K sayılı ilamında işaret edildiği üzere, Hakimler ve Savcılar Genel Kurulu’nun 07/07/2021 tarihli ve 608 sayılı kararıyla 01/09/2021 tarihi itibariyle Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin faaliyete geçirildiği, davanın 04/07/2018 tarihinde açıldığı, 07/07/2021 tarihli ve 608 sayılı kararda derdest dosyaların devredileceği yönünde bir ibare bulunmadığı anlaşıldığından, dosyanın Sakarya 5. Asliye Hukuk Mahkemesince görülerek sonuçlandırılması gerektiği anlaşılmakta ise de.

HMK’nın 22/2. maddesinde “İki mahkemenin aynı dava hakkında göreve veya yetkiye ilişkin olarak verdikleri kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleştiği takdirde, görevli veya yetkili mahkeme, ilgisine göre bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca belirlenir.” hükmüne yer verilmiştir.

Somut olayda, iki mahkeme arasında gerçek anlamda karşılıklı olarak verilmiş bir görevsizlik veya yetkisizlik kararı bulunmamakta olup, Sakarya 5. Asliye Hukuk Mahkemesince (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) verilen kararın devir karar niteliğinde olduğu, yargı yeri belirlenme koşulları bulunmadığı, iki mahkemenin de davaya bakmaktan el çektikleri anlaşılmıştır.

Bu haliyle yargı yeri belirleme koşulları bulunmamakla birlikte gelişen bu sürecin dava tarihi 03.07.2018 olan dosyada işin görülmesini sürüncemede bıraktığı (Emsal.

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 2014/25083 E - 2015/133 K. sayılı ilamı, 2014/24005 E - 2014/19895 K. sayılı ilamı, 2014/22509 E - 2014/19872 K sayılı ilamı, 2014/24249 E - 2014/19619 K sayılı ilamı) anlaşılmakla yargı yeri belirleme koşulları oluşmadığından mahalline iadesi gerektiği halde uyuşmazlığın, 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince davanın ilk açıldığı Sakarya 5.Asliye Hukuk Mahkemesince (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) (Emsal.

Yargıtay 5. Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 2022/1760 E - 2022/2689 K sayılı ilamı) görülüp sonuçlandırılması gerektiğine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 20/01/2023

... Başkan ...

... Üye ...

... Üye ...

... Katip ...

¸Bu evrak 5070 Sayılı Kanun hükümleri uyarınca E-İMZA ile imzalanmıştır