Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2021/1434 K.2021/1888

: Av. ...

DAVALILAR : 1 -SECURIVIP KORUMA GÜVENLİK VE HİZMETLERİ LTD. ŞTİ. -

VEKİLİ : Av. ... : 2 -SMA METROSTAR İTHALAT İHRACAT İHTİYAÇ VE GIDA MADDELERİ PAZ. SAN. VE TİC. A.Ş... VEKİLİ : Av. .... : 3 -SOMPO SİGORTA A.Ş. -... VEKİLİ : Av. ..

DAVANIN KONUSU

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 03/02/2021

KARAR TARİHİ : 04/11/2021

KR. YAZIM TARİHİ : 03/12/2021

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin "Kahve Sokağı Pastane Kafe Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti." ile akdettiği "Ticari İmtiyaz Sözleşmesi (Franchising)" gereğince "Kahve Sokağı" markalı ticari işletmenin imtiyaz hakkı sahibi olduğunu, davalılardan SMA Metrostar İthalat İhracat İhtiyaç ve Gıda Maddeleri Pazarlama Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin "Kazım Karabekir Mah. İstasyon Cad.

No:523" adresinde bulunan Darıcapark AVM'nin maliki olduğunu, müvekkili şirket ile SMA arasında imzalanan kira sözleşmesi gereğince müvekkili şirketin Darıcapark AVM'nin zemin kat 10 nolu bağımsız bölümünde yer alan "Kahve Sokağı" isimli kafeteryayı işlettiğini, 20.01.2020 tarihinde gece 03:00 sıralarında Darıcapark AVM içerisinde büyük çaplı yangın çıktığını, yaklaşık 3,5 saat boyunca tonlarca su ve yangın söndürücülerle müdahale edildiğini, konu ile ilgili olarak Gebze Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2020/2920 soruşturma sayılı dosyasında soruşturma başlatıldığını, Gebze 3. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2020/35 D.

İş numaralı dosyasında yapılan keşif sonrası düzenlenen 10.08.2020 tarihli bilirkişi raporunda keşif yapılan yerin yangın sonrası haliyle olduğu gibi durduğu ve bu haliyle kullanımının mümkün olmadığının tespit edildiğini, AVM'nin maliki ve işleticisi konumundaki davalı SMA'nın bugüne kadar müvekkilinin zararını gidermeye yönelik hiç bir girişimde bulunmadığını, yangın nedeniyle AVM'nin kullanılamaz hale gelmesinden AVM maliki- yönetici "SMA Metrostar" ile güvenlik şirketi "Securıvıp"in sorumlu olduklarını, AVM içerisinde yangın sırasında tek bir güvenlik görevlisinin bulunması,

bu güvelik görevlisinin de yangın eğitimini almamış olmasının büyük bir kusur olduğunu, AVM'de yasal olarak bulunması gereken sesli ve ışıklı yangın uyarı sisteminin bulunmaması, yangından ilk kıvılcım çıkar çıkmaz yangın uyarı sistemi ile değil, güvelik görevlisinin ilk kıvılcımdan 6 dakika sonra devriye sırasında tesadüfen 3. kata çıktığında haberdar olmasının davalıların ağır kusuru olduğunu, AVM'de bulunması zorunlu yağmurlama, toz ve köpükleme boğma sisteminin bulunmaması nedeniyle yangına erken tepki verilmesinin sağlanamaması ve yangının kontrol altına alınamaması nedeniyle yangının büyüdüğünü,

davalılar sorumluluklarını yerine getirmiş olsa idi kısa devre akımından çıkan bir kıvılcımın AVM'nin 2 katını kül edecek ve tamamını kullanılamaz hale getirecek büyüklükte bir yangına dönüşmesinin mümkün olmayacağını, AVM maliki- yönetici "SMA Metrostar"ın yasal olarak yerine getirmekle yükümlü olduğu mevzuat hükümlerine uymadığını, AVM maliki- yönetici "SMA Metrostar"ın dava konusu yangın nedeniyle sorumlu olduğu hususunun CBS bilirkişi raporu ile tespit edildiğini, müvekkilinin meydana gelen yangın nedeniyle yüklü miktarda yatırımlar yaptığı cafe&restaurantını işletemediğini,

davalıların müvekkilinin zararını gidermekle yükümlü olduklarını, davalı sigorta şirketinin de AVM'nin sigorta poliçesi kapsamında sigortalısı olan SMA Metrostar'ın müvekkiline verdiği zarardan sorumlu olduğunu, tüm bu nedenlerle fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla Darıcapark AVM'de 20.01.2020 tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle AVM'nin zemin kat,

10 nolu bağımsız bölümünde yer alan müvekkilinin Franchise usulüyle işlettiği "Kahve Sokağı" isimli cafe&restaurantın kullanılamaz hale gelmesi nedeniyle müvekkilinin uğramış olduğu her türlü zararın tazmini ile özellikle işletmenin yangından bu yana işletilememesi nedeniyle uğranılan kar kaybı ve bu süre içinde boşa yapılan harcamalar için şimdilik 1.000,00 TL ile bu tutara haksız fiil tarihi olan 21.01.2020 tarihinden itibaren uygulanacak ticari faizin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

dava konusu "Kahve Sokağı" isimli cafe&restaurantın yangın nedeniyle kullanılamaz hale gelmesi nedeniyle müvekkilinin uğramış olduğu zararların tazmini ile haksız fiil tarihi olan 21.01.2020 tarihi itibariyle aynı nitelikte işletme açması için katlanması gereken franchise yatırım maliyeti bedeli için şimdilik 100.000,00 TL ile bu tutara haksız fiil tarihi olan 21.01.2020 tarihinden itibaren uygulanacak ticari faizin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Sompo Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketi tarafından poliçe kapsamında ve bilirkişi ve hasar raporları doğrultusunda tespit edilen hasar tutarlarının tamamının ödenmiş olması nedeniyle huzurdaki davaya müvekilinin taraf edilmesinin haksız olduğunu, dava müvekkili şirket sigortalısı bina maliki SMA Metrostar İth. İhr ve Gıda Mad. Paz. San. ve Tic. A.Ş.'nin kiracısı Simit Gıda San. ve Tic. Ltd.

Şti. ile arasındaki kira ilişkisinden kaynaklandığından Sulh Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğunu, poliçe kapsamında olmak üzere tespit edilen tüm hasara ilişkin ödemelerin 3. şahıslara ödenmek üzere sigortalı diğer davalı SMA Metrostar İth. İhr ve Gıda Mad. Paz. San. ve Tic.

A.Ş.'ye ödeme yapıldığını, başkaca ödenecek bakiye bulunmadığını, meydana gelen yangına ilişkin tazminat talebinin zamanaşımına uğradığını, müvekkili şirket ile aralarında sigorta sözleşmesi bulunan sigortalı şirkete teminat altına alınmış rizikolardan 20.01.2020 tarihinde meydana gelen hasar dolayısıyla zarar ve ziyanın karşılığı olmak üzere 22.000.000,00 TL ödendiğini, anılan ödemenin 2.000.000,00 TL'si doğrudan zarar gören ve kendi sigortaları bulunmayan kiracılara ödenmesi için kiracı mali mesuliyet teminatından ödendiğini,

sigortası bulunan kiracılar için ise doğrudan aynı teminattan toplam 509.898,61 TL tutarında ilgili sigorta şirketlerine ödeme yapıldığını, müvekkili ile sigortalısı arasında AVM'de çıkan yangından kaynaklanan zararlara ilişkin arabuluculuk görüşmeleri yapıldığını ve anlaşma sağlandığını, 04.09.2020 tarihli Anlaşma Tutanağı gereğince meydana gelen yangın olayında mağdur olan ve sigortası bulunmayan dükkan hasarları ile ilgili yapılan tespitlere istinaden sigortalı firma ile genel bir mutabakat yapıldığını, müvekkili şirketten ek talepte bulunulmayacağına ve ek talep gelmesi halinde sigortalının sorumlu olacağına dair mutabakata varıldığını,

Simit Gıda'nın hasarlarının da söz konusu mutabakat içerisinde olduğunu, taraflar ve avukatları ile arabulucunun birlikte imzaladıkları anlaşma belgesinin icra edilebilirlik şerhi aranmaksızın ilam niteliğinde belge olduğunu, üzerinde anlaşılan hususlar ile ilgili taraflarca dava açılamayacağını, hem ödeme yapılarak zararın tazmin edilmesi hem de arabuluculuk tutanağı gereğince müvekkili şirketin sorumluluğunun kalktığını, tüm bu nedenlerle davanın öncelikle görevszilik nedeniyle, müvekkili bakımından husumet yokluğu ve zamanaşımı nedeniyle reddine, karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Securivip Koruma Güvenlik ve Hizmetleri Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı vekilinin iddialarına dayanak gösterdiği belgeler taraflarına tebliğ edilmediğinden savunmalarının sınırlı şekilde sunulabildiğini, bu nedenle savunma ve cevaplarını davacı vekilinin elinde bulunan belgeler taraflarına tebliğ edilene değin savunmayı genişletme ve değiştirme haklarını saklı tuttuklarını, huzurdaki ihtilafın halli bakımından Sulh Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğunu, uyuşmazlığın taraflarının, 1 no'lu davalı ile sözleşmesel ilişki içerisinde bulunan davacı olduğunu,

müvekkili tarafından yalnızca hizmet alım sözleşmesi uyarınca SMA Metrostar İth. İhr ve Gıda Mad. Paz. San. ve Tic. A.Ş.'nin maliki olduğu "Karabaş Mah. Akçacamii Cad. Ihlamur Sok.

No:14/2 İzmit/Kocaeli" adresindeki Darıcapark Alışveriş Merkezi içerisinde, açık alanlarda ve taşınmazın tüm giriş kapılarında ve kapı önü alanlarında güvenlik hizmet sunulduğunu, müvekkilinin davacıya karşı sözleşmesel veya kanuni herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, davanın pasif husumet ehliyeti noksanlığı nedeniyle reddini talep ettiklerini, yangının meydana geldiği tarih 20.01.2020 olup, davacının zamanaşımı süresi içerisinde dava açmadığını, müvekkilinin güvenlik hizmeti sunabilmesi için alınması gereken tüm idari izinler ve uyulması gereken yükümlülüklerin yerine getirildiğini,

başka bir kişiye ait olan bağımsız bölüme girip müdahale etme yetkisi bulunmayan müvekkili müstahdeminin eyleminin tamamiyle kanuna uygun sınırlar içerisinde olduğunu, AVM'de elektrik kontağından çıkan yangının meydana gelmesinde müvekkilinin hiçbir sorumluluğu bulunmadığı açık ise de, yangın sebebiyle doğan zarar iddiası ile,

yangın sonrasında AVM'nin onarımının gerçekleştirilerek yeniden ticari faaliyete hazır edilmemesinden doğan zarar iddiasının birbirinden bağımsız iki ayrı talep olduğunu, yangın tarihinden bu yana AVM'nin yangın sonrası hasarlar giderilerek yeniden kullanıma hazır hale getirilmemesinden doğduğu ileri sürülen zararların, müvekkili şirketle uzaktan yakından alakası olmadığını, yangın sistemlerinin kifayetsiz kaldığı iddiasının müvekkili nezdinde bir karşılığı bulunmadığını, zira, AVM'nin mülkiyet sahibi ve işletmecisi 1 no'lu davalının ve diğer ilgililerin bahse konu sistemleri donatmak,

periyodik olarak bakımını yapmak ve yeterliliğini belgelendirmek zorunda olduklarını, yangının çıkış noktası dikkate alındığında, Joyland isimli işletmenin kullanmış olduğu materyallerin yangının artmasına sebebiyet verip vermediğinin değerlendirilmesi gerektiğini, kısa devre sonucunda elektrik kablosundaki ark nedeniyle tomurcuklanma gerçekleştiği ve sonrasında oyun grubu yanıcı malzemelerin yangının kısa süre içerisinde alev alıp yayılmasına sebebiyet verdiğinin Gebze Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2020/2920 sayılı Soruşturma dosyasında yer aldığını,

AVM içerisinde bulunacak güvenlik görevlisi sayısının belirlenmesinin müvekkilinin inisiyatifinde olmadığını, işveren 1 no'lu davalının talimatlarına göre yüklenici olarak ödenen ücret nispetinde hizmet verildiğini, Özel Güvenlik Personelinin ilgili Valilik kontrolünde Özel Güvenlik Kartı hamili olarak gerekli eğitim ve sınavlardan geçtiğini, tüm eğitimlerini aldığını, Özel Güvenlik Görevlisi personelin olay gecesi yapmış olduğu tüm işlemlerin hukuka uygun olduğunu, müvekkili tarafından yapılan Özel Güvenlik Mali Mesuliyet Sigortası uyarınca aynı zamanda işbu davanın 3 no'lu davalı Sompo Sigorta A.Ş.'ye ihbarı gerektiğini,

davacının ticari faiz talebinin kabul edilemeyeceğini, davacının huzurdaki davayı belirsiz alacak davası olarak açamayacağını, zararın belirlenebilir olduğunu, bu haliyle davanın ıslahına muvafakatleri olmadığını, tüm bu sebepler ile iş bu davanın öncelikle görevsizlik nedeniyle reddine, mahkeme aksi görüşte ise davanın müvekkili açısından pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, taleplerinin kabul edilmemesi halinde esasa ilişkin açıklamaları ışığında davanın müvekkili açısından esastan reddine, hiç bir şekilde sorumluluğu kabul anlamına gelmemesi kaydıyla, yukarıdaki taleplerinin kabul görmemesi halinde,

müvekkilinin sorumluluğunun kaçınılmazlık ilkesi ve zarar görenin kusuru oranında indirilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı SMA Metrostar İthalat İhracat İhtiyaç ve Gıda Maddeleri Pazarlama Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle.

HMK m. 4 uyarınca kiralanan taşınmazların, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalarda sulh hukuk mahkemelerinin yetkili olduğunu, davacı tarafın müvekkili ile aralarında kira sözleşmesi bulunduğunu, bu davaya konu uyuşmazlığın kira sözleşmesine dayandığını, bu yüzden görevli mahkemenin de sulh hukuk mahkemeleri olduğunu, somut olay bakımından belirsiz alacak davası açabilmek için gereken her iki şartında gerçekleşmediğini,

bu yüzden işbu davanın usulden reddi gerektiğini, davada istenen alacaklara ilişkin zamanaşımı itirazında bulunduklarını, 20/01/2020 tarihinde saat 03:00 civarında Darıca İlçesi, Kazım Karabekir Mahallesi İstasyon Caddesi 523 numaralı adreste bulunan Darıcapark AVM 'nin 3. katında yangın başladığını, bu yangının Gebze Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2020/2920 E. dosyasına soruşturma konusu olduğunu, bu dosyada yangınla alakalı bilirkişi raporu alındığını, bilirkişi raporundaki 27/01/2020 tarihli yangın raporunda da belirtildiği gibi alışveriş merkezinde çıkan yangının 3. ve 4. katta meydana geldiğini,

diğer katlardaki iş yerlerinin ancak ıslanmak yahut islenmek suretiyle zarar gördüğünü, davalı şirketin işlettiği kafenin de 1. katta olduğunu, kafenin 1. katta olması sebebiyle davalı yanın belirttiği kadar etkilenmesinin mümkün olmadığını, savcılık dosyasında olan rapora göre yangının Joyland/BamBam isimli işyerinde elektrik aksamından çıktığını, kısa devre sonucunda elektrik kablosundaki ark nedeniyle tomurcuklanma gerçekleştiğini ve sonrasında oyun grubu yanıcı malzemelerin yangının kısa süre içerisinde alev alıp yayılmasına sebebiyet verdiğini,

yine bu raporda belirtildiği gibi Darıcapark AVM'de özel güvenlik görevlilerine yangın ve yangından korunma eğitimi verildiğini, yangın tatbikatı yaptırıldığını, yani müvekkilinin "Binaların Korunması Hakkında Yönetmelik" gereğince bulunması zorunlu olan yangın emniyet tedbirlerine uygun olduğunu, davacı tarafın TBK m69 gereği gerçekleşen yangın sebebiyle kusursuz sorumluluk nedeniyle meydana gelebilecek tüm zararlardan sorumlu olduğunu iddia ettiğini, müvekkilinin alması gereken tüm tedbirleri aldığını, yapı malikinin sorumluluğunda sorumluluğun doğması için gerekli olan şartların sorumluluğu doğuran olay, zarar ve illiyet bağı olduğunu,

bu illiyet bağının 3 şekilde kesilebileceğini; mücbir sebep, zarar görenin kusuru, 3. Kişilerin ağır kusuru, yangın Joyland isimli işyerinin içinde çıktığından yangınla müvekkilinin sorumluğu arasındaki illiyet bağının kesildiğini, AVM'de yangına karşı bulunması gereken tüm ekipmanların o sırada mevcut olup müvekkilinin yangının büyümesinde herhangi bir kusuru bulunmadığını, müvekkilinin davacının 3. Kişilerle yaptığı sözleşmeden sorumlu tutulamayacağını, tüm bu nedenlerle davanın öncelikle görevsizlik ve hukuki yarar yokluğu nedeniyle reddine, aksi kanaatte esasa ilişkin açıklamalar doğrultusunda davanın müvekkili açısından esastan reddine,

sorumluluğu kabul anlamına gelmemekle birlikte, müvekkilinin sorumluluğu yoluna gidilecekse kusursuz sorumluluk ve 3. kişinin ağır sorumluluğu nedeniyle indirim yapılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... açılan davada HMK'nun 114/1-c maddesinde düzenlenen göreve ilişkin dava şartı noksanlığı bulunduğundan, HMK'nun 115/2. maddesi gereğince davanın usulden reddine, kararın kesinleşmesine müteakip süresinde müracaat halinde dosyanın, yetkili ve görevli Gebze Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine ... " karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkeme hukuki uyuşmazlığın tespitinde açıkça hata ettiği, davalı SMA ... A.Ş.'nin davadaki konumunu yanlış değerlendirildiği, davalı SMA'nın AVM maliki-yönetici olmasından değil, sadece kira sözleşmesinin kiralayanı olmasından yola çıkarak davayı kira sözleşmesi hükümleri ile sınırlandırdığı, huzurdaki davada SMA ...

A.Ş.'nin davalı sıfatı kiralayan olmasından değil, AVM'nin maliki ve yöneticisi olmasından kaynaklandığı, hattı zatında müvekkilin de AVM'deki mecurun kiracısı ya da maliki olması, AVM yöneticisinin hukuki sorumluluğuna gitmesinde bir fark yaratmayacağını, yüksek mahkeme içtihadlarına aykırı karar verildiğini beyan ederek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, Gebze Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğuna karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı Sompo Sigorta A.Ş. vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; davacıya, poliçe kapsamında olmak üzere tespit edilen tüm hasara ilişkin ödemeler 3. şahıslara ödenmek üzere sigortalı diğer davalı SMA Metrostar İth. İhr. İht. ve Gıda Mad. Paz. San. ve Tic.

A.Ş.’ye ödeme yapılmış olup sigortalıya başkaca ödenecek bakiye bulunmadığı, kaldı ki, bu hususa ilişkin Arabuluculuk Anlaşma Tutanağı da dava dilekçesi ekinde sunulduğu, bu sebeple müvekkil şirketin huzurdaki davaya taraf edilmesi hukuka aykırılık teşkil edecek olup davanın husumet yokluğundan reddini talep ettiklerini, davayı kabul anlamına gelmemekle beraber, iş bu davanın esasa girilmeksizin usulden reddi gerektiğinden Yerel Mahkeme kararı hukuka uygun olduğu zira açılan davanın görevsizlik nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiği, müvekkil şirket sigortalısı olan bina maliki SMA Metrostar İth.

İhr. İht. ve Gıda Mad. Paz. San. ve Tic. A.Ş.’nin kiracısı Simit Gıda San. ve Tic. Ltd.

Şti. ile arasındaki kira ilişkisinden kaynaklandığı, 6100 sayılı HMK 4/1-a’ya göre; kiralanan taşınmazların İcra ve İflas Kanunu’na göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dahil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalarda Sulh Hukuk Mahkemeleri görevli olduğunu ayrıca öte yandan, davacının istinaf başvuru dilekçesinde, SMA ....

A.Ş.'nin AVM maliki-yönetici olmasından değil, sadece kira sözleşmesinin kiralayanı olmasından yola çıkarak davanın kira sözleşmesi hükümleriyle sınırlandırıldığı iddia edilmekte ise de iddialar haksız olduğu zira müvekkil şirketin sigortalısı adına yapılan ödeme tamamen kira ilişkisinden kaynaklandığını, müvekkil şirket tarafından, iddia edilenin aksine yönetici olması sıfatıyla değil kiracı-kiralayan ilişkisi bulunması sebebiyle tazminat ödemesi yapıldığı,

huzurdaki dava, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun yürürlük tarihinden sonra açıldığı ve belirtilen yasa hükmüne göre kira ilişkisine dayanan uyuşmazlıklarda özel görevli mahkemenin sulh hukuk mahkemesi olduğu, zararın ayni maddi olaydan kaynaklanmış ve zararın tek olması, davaların birlikte görülmesinin tespiti ile davanın usul yönünden reddine karar verilmesi hukuka uygun olduğunu beyan ederek, davacının istinaf taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Securıvıp Koruma Güvenlik ve Hizmetleri Ltd. Şti. vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; davacı yanın ileri sürmüş olduğu istinaf sebepleri hukuka ve yerleşik içtihatlara aykırılık içerdiği zira 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 4. maddesi çok açık bir biçimde kaleme alındığı,

buna göre Sulh hukuk mahkemeleri, dava konusunun değer veya tutarına bakılmaksızın, kiralanan taşınmazların, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davaları görmekte olduğu emsal kararlarda da görüleceğini beyan ederek, davacının istinaf taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/04/2021 Tarih - 2021/74 Esas - 2021/359 sayılı kararı ve tüm dosya dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; kiralanan taşınmazda yangın sebebiyle davacının kâr kaybı ve franchise yatırım maliyet bedelinin kira sözleşmesi hükümleri çerçevesinde tazmini istemine ilişkindir.

Mahkemece; açılan davada HMK'nun 114/1-c maddesinde düzenlenen göreve ilişkin dava şartı noksanlığı bulunduğundan, HMK'nun 115/2. maddesi gereğince davanın usulden reddine, kararın kesinleşmesine müteakip süresinde müracaat halinde dosyanın, yetkili ve görevli Gebze Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiş olup, hüküm davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Tüm dosya kapsamına göre; davacı ile davalı SMA Metrostar İthalat İhracat İhtiyaç ve Gıda Maddeleri Pazarlama Sanayi ve Ticaret A.Ş. arasında kira sözleşmesi bulunduğu; davacının kiracı, davalı SMA Metrostar İthalat İhracat İhtiyaç ve Gıda Maddeleri Pazarlama Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin ise kiralayan sıfatının bulunduğu; anlaşılmakta olup, bu hususta uyuşmazlık yoktur.

6100 Sayılı HMK.'nun “Sulh Hukuk Mahkemelerinin Görevi” başlığı altındaki 4. maddesinde de;

“(1) Sulh hukuk mahkemeleri, dava konusunun değer veya tutarına bakılmaksızın;

a)Kiralanan taşınmazların, 09/06/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davaları,

b)Taşınır ve taşınmaz mal veya hakkın paylaştırılmasına ve ortaklığın giderilmesine ilişkin davaları,

c)Taşınır ve taşınmaz mallarda, sadece zilyetliğin korunmasına yönelik olan davaları,

ç)Bu kanun ile diğer kanunların, sulh hukuk mahkemesi veya sulh hukuk hakimini görevlendirdiği davaları görürler, hükmüne yer verilmiştir. Görev kamu düzenine ilişkin olup, yargılamanın her aşamasında re'sen dikkate alınmalıdır.

Somut olayda; davacı iş yeri zarar gören sıfatına sahip olup, davalı SMA Metrostar İthalat İhracat İhtiyaç ve Gıda Maddeleri Pazarlama Sanayi ve Ticaret A.Ş.'den tazminat talebinin nedeni, davalı SMA Metrostar İthalat İhracat İhtiyaç ve Gıda Maddeleri Pazarlama Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile davacı arasındaki kira ilişkisinden kaynaklanmaktadır.

Davalılardan birinin özel mahkemede yargılanmasını gerektirmesi halinde, diğer davalılarında aynı mahkemede yargılanması gerektiğinden; mahkemece, davanın 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun yürürlük tarihinden sonra açıldığı ve yukarıda belirtilen yasa hükmüne göre kira ilişkisine dayalı uyuşmazlıklarda özel görevli mahkemenin sulh hukuk mahkemesi olduğu; zararın aynı maddî olaydan kaynaklanmış ve zararın tek olması, davaların birlikte görülmesinin ve bütün talepler yönünden ihtilafın aynı mahkemede çözülmesi gerektiği; diğer davalıların sigorta şirketi ve güvenlik şirketi olmasının veya tacir olmasının sonuca etkili olmadığı;

bu nedenlerle, yerel mahkemece dava dilekçesinin görevsizlik nedeniyle usulden reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmaktadır (benzer nitelikte Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 07/11/2017 tarihli 2015/2751 - 2017/10218 sayılı ve aynı dairenin 24/03/2015 tarihli 2015/3116 - 4850 sayılı kararları).

Tüm bu açıklamalara, dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında; mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, HMK'nın 355. maddesi uyarınca; kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak, davacının istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-HMK'nın 353-(1)-b)-1) maddesi uyarınca; davacının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN ESASTAN REDDİNE,

2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken harç peşin alındığından, yeniden alınmasına yer olmadığına,

3-İstinaf Kanun Yoluna Başvurma Harcının hazineye gelir kaydına,

4-İstinaf kanun yoluna başvuru için yaptığı masrafların, istinaf eden davacı taraf üzerinde bırakılmasına,

5-İstinaf eden davacı tarafından yatırılan, istinaf avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333. maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesince istinaf eden davacıya iadesine,

6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

7-Gerekçeli kararın tebliği işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

8-Dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,

İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362. maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 04/11/2021

... Başkan... ¸e-imzalıdır ... Üye-... ¸e-imzalıdır .... Üye.... ¸e-imzalıdır ... Katip-... ¸e-imzalıdır

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*