Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2021/845 K.2022/451

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davalı ile davacı şirket arasında 06/08/2016 tarihinde İzmit Belediyesi Endüstri Meslek Lisesi Spor Salonu tadilat işi için taşeron sözleşmesi imzalandığını, yapılan anlaşma neticesinde davacı firmaya 90.000,00 TL + KDV ödeme yapılacağı üzere anlaşıldığını ancak 02/09/2016 tarihinde 25.000,00 TL ve 09/09/2016 tarihinde 15.000,00 TL bedelli ödeme dışında herhangi bir ödeme yapılmadığını, bunun üzerine ödeme tarihinden itibaren birikmiş faiz alacağı ile beraber 64.480,66 TL tutarında alacak için Ankara 20. İcra Müdürlüğü'nün 2016/21684 esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını,

süresinde yapılan itiraz ile icra takibinin durdurulduğu beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulünü, Ankara 20. İcra Müdürlüğüne yapılan itirazın iptalini, haksız itiraz nedeniyle %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde alacak konusu yapılan işin İzmit/Kocaeli olması, sözleşmede Kocaeli mahkemelerinin yetkili kılınması nedeniyle davanın yetki yönünden reddine, karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... Davanın REDDİNE ... " karar verilmiştir.

Mahkemece 02/12/2020 tarihli Tashih Şerhi ile; "... Mahkememiz kararının 2. numaralı bendinin "2-Hüküm tarihinde alınması gerekli 54,40 TL harcın, peşin alınmış olan 1.174,01-TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.119,61-TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine, " şeklinde, kararın 3. numaralı bendinin "3-Davacı tarafından yapılan 54,40-TL peşin harç, 31,40-TL başvurma harcı toplam 85,80-TL harç, 199,85-TL posta, tebligat ve müzekkere masrafı olmak üzere toplam 285,65-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, " şeklinde TASHİHİNE ... " karar verilmiştir.

Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı, davaya cevap dahi vermediğini ve mahkemece iddia edilen hususlarda isticvap dahi edilmediğini; mahkemenin davalıyı isticvap ederek en azından hakkındaki iddialar ile ilgili olarak beyanının alınması icap ettiğini; ödeme yapmış olduğu kişi yetkili ve meşru hamil olmadığını; ciro silsilesi Tespar firmasının cirosunun bulunmaması nedeniyle koptuğunu; Ayrıca davalının iyi niyetli üçünü kişi ya da çeki elinde bulunduran hamil olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığını beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı tarafça, davacı vekilinin istinaf dilekçesine karşı cevap dilekçesi verilmemiştir.

DELİLLER

Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 24/11/2020 Tarih - 2020/8 Esas - 2020/515 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

DAVA; istirdat istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur. İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

Dosyanın incelemesinde; davacının, dava dışı Tespar İnş. Tah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile aralarındaki İzmit Belediyesi Endüstri Meslek Lisesi spor salonu tadilat sözleşmesi uyarınca, şirketin hak edişi bedelini ödemek için dava konusu keşidecisi Erktaş Yapı End. San. Tic. Ltd.

Şti., lehtarı Berktaş Akkaya-Garanti İş, keşide yeri İzmit, keşide tarihi 09/12/2016, bedeli 55.000,00 TL olan 0138800 seri nolu çeke kargo ile bu şirkete gönderdiğini, davalı ile aralarında ticari bir ilişki olmadığını, davalının Ankara 26. İcra Müdürlüğü'nün 2016/24026 esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, icra tehdidi altında dosya borcunu ödediğini belirterek ödenen bedelin istirdadını talep ettiği, davalının davanın reddini istediği, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verildiği, karara karşı davacı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.

Menfi tespit davasında kural olarak; hukuki ilişkinin varlığını ispat yükü davalı/alacaklıdadır. Takip kambiyo senedine dayandığı zaman, ispat yükü yer değiştirir ve ispat yükü davacı/borçluda olur. Eldeki dava, kambiyo senedi olan çekten kaynaklanmaktadır. Bu durumda ispat yükü davacı borçludadır.

Dava konusu ........ seri nolu çek incelendiğinde, keşidecinin Erktaş Yapı End. San. Tic. Ltd. Şti., lehtarın Berktaş Akkaya-Garanti İş, keşide yerinin İzmit, keşide tarihinin 09/12/2016, bedelinin 55.000,00 TL olduğu, çekin davacının cirosu ile davalıya devredildiği ve çeki muhatap bankaya ibraz ettiği anlaşılmaktadır. Keşideci, şahsi def'ileri ancak ciro yolu ile çeki devralan lehtardan sonraki ciranta ve hamile karşı ileri süremez. Keşideci ile lehtar arasında bir temel ilişki olur ve bu temel ilişki keşideci tarafından ispat edilir ise şahsi def'iler lehtara karşı ileri sürülebilir. Aynı durum cirantalar için de geçerlidir.

Eldeki uyuşmazlıkta, davacının çekin eser sözleşmesi kapsamında ödeme için dava dışı şirkete kargo ile gönderildiğini belirterek davalı ile aralarında temel ilişki olmadığını ileri sürmüştür.

6102 sayılı TTK'nın 790. maddesine göre; "Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır. Çizilmiş cirolar yazılmamış hükmündedir. Bir beyaz ciroyu diğer bir ciro izlerse, bu son ciroyu imzalayan kişi çeki beyaz ciro ile iktisap etmiş sayılır." Aynı Kanunun 792. maddesinde; çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790 ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlü olduğu hüküm altına alınmıştır.

Bu belirlemelere göre eldeki uyuşmazlık incelendiğinde; davacı ile davalı arasında temel ilişki olduğunun ileri sürülmediği, çekin verilmesi için bir temel ilişkinin bulunması gerekmediği, çekin ödeme aracı olduğu, davacının, davalının çeki kötüniyetle iktisap ettiğini veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğunu ispat edemediği anlaşılmakla, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön olmadığından istinaf isteminin reddi gerekmiştir.

Açıklanan nedenlerle; dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında; mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde; usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, HMK'nın 355. maddesi uyarınca; kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak; davacı vekili istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden; istinaf başvurusunun esastan reddine, karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-HMK'nın 353-(1)-b)-1) maddesi uyarınca; Davacının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN ESASTAN REDDİNE,

2-Bakiye 21,40 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsili ve harç tahsil müzekkeresi yazılması işlemlerinin HMK'nın 302-(5) maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

3-İstinaf Kanun Yoluna Başvurma Harcının hazineye gelir kaydına,

4-İstinaf kanun yoluna başvuru için yaptığı masrafların, istinaf eden davacı taraf üzerinde bırakılmasına,

5-İstinaf eden davacı tarafından yatırılan, istinaf avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333. maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesince istinaf eden davacıya iadesine,

6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

7-Gerekçeli kararın tebliği işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

8-Dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,

İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362. maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.07/03/2022

... Başkan ... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Katip ... ¸e-imzalıdır.

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*