Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2022/1827 K.2023/1916

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle.

26.12.2021 tarihinde yapılan Kooperatif Genel Kurul Toplantısı sonucu hazırlanan Genel Kurul Toplantı Tutanağına göre, ortaklar listesine kayıtlı ortak sayısının 370 kişi olduğu, toplantıda hazır bulunanların 245 olduğu, Hazirun Cetvelinde 245 kişi olduğuna göre 245/2= 122.5 olduğu, ve karar yetersayısının 123 olduğunu belirterek, Genel Kurul Toplantı tutanağı incelendiğinde alınan kararlarda karar yeter sayısı sağlanamadığında alınan kararların yoklukla malül olduğunu, red oyları daha fazla olduğu ve karar yeter sayısı sağlandığı halde kabul oyu daha fazla gibi değerlendirme yapılarak,

hatalı, haksız, dayanaksız, usul, yasa, ana sözleşme ve emsal içtihatlara aykırı karar alındığını belirterek, alınan 1,2,3,4,5,6,7,8,9,10 nolu Genel Kurul Kararların yoklukla malul olduğunun tespitine, aksi takdirde iptaline, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davalı Kooperatifin usule uygun biçimde gündem maddeleri belirleyerek kooperatif üyelerine genel kurul günü ve saatini taahhütlü olarak tebliğ ederek genel kurul hazırlıklarını yapıldığını, Kooperatif üyelerinin gündem tebliğinden itibaren 20 günlük süre içinde yeterli çoğunlukla gündeme madde ekletmeleri mümkün olduğu, gündemin tebliğinden sonra üyelerden usulüne uygun bir talebin gelmediği, divanın davacının önerdiği kişilerden oluştuğu, davacının divan heyetine ilişkin itiraz ve şikayetlerini anlamak mümkün olmadığı, kooperatife kayıtlı 370 üye olduğu,

Genel Kurula 245 üyenin katıldığı, genel kurula Bakanlık temsilcisi ve gözlemcinin de katıldığı, bakanlık temsilcisinin kanun ve yönetmeliklere aykırı bir durum tespitinin yapılmadığı, davacının iptalini istediği ve gerekli nisabın bulunmadığını iddia ettiği hususlar ile ilgili iddialar yasaya uygun olmadığı, davacı süresi içinde gündeme madde ekletmek istememiş gündem olduğu gibi genel kurul onayına sunularak kesinleştiği, davacının itirazlarının genel itirazlar olduğu, tutanağa yazdırılmayan itirazlar nedeniyle davanın reddine, karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile 2-Davalı kooperatifin 26/12/2021 tarihli genel kurulunda alınan 2 ve 5 nolu kararların mutlak butlanla batıl olduğunun tespitine, 3-Fazlaya ilişkin talebin reddine ... " karar verilmiştir. Bu karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkeme her nedense eski uygulamalarının aksine ecele olarak dosyası bilirkişile sevk etmiş ve hızla bir bilirkişi raporu almış, akabinde delillerin toplanması isteklerini kabul etmemiş, tanıkları dinlememiş ve delilleri toplanmadan bu konuda ehilbulunmayan bir bilirkişiye dosyayı göndererek acilen bilirkişi raporu aldırdığını; hatalı bilirkişi raporuna dayanarak çok hatalı bir karar verdiğini beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davacı tarafça, istinaf dilekçesine karşı cevap dilekçesi verilmemiştir.

DELİLLER

Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 06/07/2022 Tarih - 2022/36 Esas - 2022/369 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

DAVA; genel kurul kararının iptali istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

Dosyanın incelemesinde; davacının, davalı kooperatifin üyesi olduğu, davalı kooperatifin 26/12/2021 tarihinde alınan 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8 ve 10 nolu kararların karar yeter sayısına ulaşmadığı ve genel kuruldaki bir takım usulsüzlükler nedeniyle öncelikle yoklukla malul olduklarının tespitine, aksi taktirde iptaline karar verilmesini talep ettiği, davalının cevap dilekçesinde, oylamaların usulüne uygun olduğunu belirterek davanın reddini istediği,

ilk derece mahkemesince genel kurul tutanakları, kooperatif ana sözleşmesi getirtildikten sonra mali müşavir/ bağımsız denetçi bilirkişi ...'den 21/06/2022 tarihli bilirkişi raporu alındığı ve genel kurulda alınan 2 ve 5 nolu kararların sözleşme ve kanuna göre gerekli nisaplara göre alınmadığı gerekçesiyle mutlak butlanla batıl olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verildiği, karara karşı davalı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.

Uyuşmazlık, iptali istenen genel kurul kararlarının karar nisaplarının kanun ve ana sözleşmeye uygun olup olmadığı noktasındadır.

1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 45. Maddesine göre; "Genel kurul olağan ve gerektiğinde olağanüstü olarak toplanır. Olağan toplantının her hesap devresi sonundan itibaren 6 ay içinde ve en az yılda bir defa yapılması zorunludur. (Ek cümle: 18/6/2017-7033/9 md.) Ancak, usul ve esasları ilgili Bakanlıkça yapılacak düzenlemede gösterilmek üzere; kooperatif üst kuruluşuna ortak olunması ve genel kurul toplantısının gündemine konuyla ilgili madde konulması şartıyla, olağan genel kurul toplantıları en fazla iki hesap dönemini kapsayacak şekilde ve birleştirilerek yapılabilir.

Genel kurul, anasözleşmede gösterilen şekil ve surette toplantıya çağrılır.

Toplantı nisabı anasözleşmede gösterilir. Ancak yapı kooperatiflerinin genel kurul toplantılarında ortakların en az 1/4'ünün şahsen veya temsilen hazır bulunmaları şarttır.

..."

1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 51. Maddesine göre; "Kanun veya ana sözleşmede aykırı hüküm bulunmadıkça Genel Kurul kararlarında ve seçimlerde oyların yarıdan bir fazlasına itibar olunur. Kooperatifin dağılması veya diğer bir kooperatifle birleşmesi ve anasözleşmenin değiştirilmesi kararlarında fiilen kullanılan oyların 2/3 ü çoğunluğu gereklidir. Anasözleşme, bu kararların alınması için oy çoğunluğu hakkında daha ağır hükümler koyabilir. "

Davalı kooperatifin Ana Sözleşmesinin Görüşme ve Karar Nisabı Başlıklı 33. maddesine göre;

“ Genel Kurulun Toplanabilmesi ve gündemdeki konuları görüşebilmesi için, kooperatife kayıtlı ortakların en az ¼’ünün şahsen veya temsilen toplantıda hazır bulunması şarttır. İlk ve müteakip toplantılarda nisap aranır.

Genel Kurulda kararlar, ortaklar cetvelinde imzası bulunanların yarıdan fazlasının oyu ile alınır.

Ancak Kooperatifin dağılması, diğer bir kooperatifle birleşmesi veya ana sözleşme de değişiklik yapılması ile ilgili kararlar ortaklar cetvelinde imzası bulunanların 2/3 çoğunluğu ile verilir.

Kamu kuruluşlarından alınan kredi miktarının artırılmasından yararlanmak üzere alınacak kararlarda; ikinci fıkra hükmü uygulanır.”

Genel kurulda karar almak için gerekli toplantı ve karar nisaplarının açıklanan hükümlere göre belirlenmesi gerektiği, hem Kanun, hem de Ana Sözleşmede karar nisabının toplantıya katılanların salt çoğunluğu olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Bu hükümlere göre, 26/12/2021 tarihli genel kurul toplantı tutanağı incelendiğinde; ortaklar listesinde kayıtlı 370 ortaktan 171 ortağın asaleten, 74 ortağın vekaleten olmak üzere toplam 245 ortağın toplantıda hazır bulunduğu, gündemin 2 nolu maddesinde, yönetim kurulu, denetim kurulu raporların bilanço ve gelir gider tablolarının okunması, görüşülmesi, raporların bilanço ve gelir gider tablolarının onanması, yönetim ve denetim kurullarının ayrı ayrı ibrasının görüşülüp oylandığı, buna göre 2018, 2019, 2020 yılı gelir gider ve bilanço tablolarının 16 ret oyuna karışılık 95 kabul oyu ile oy çokluğu ile kabul edildiği,

yönetim kurulunun 6 ret oyuna karşılık 122 kabul oyu ile oy çokluğu ile ibra edildiği, yönetim kurulunun kendi ibrasında oy kullanmadığının zapta geçtiği, denetim kurulunun 4 ret oyuna karşılık 107 kabul oyu ile oy birliği ile ibra edildiği, denetim kurulunun kendi ibrasında oy kullanmadığının zapta geçtiği, 5 nolu gündem maddesi ile, yönetim kurulu, denetim kurulu ve üst birlik delegelerinin seçiminin yapıldığı, yönetim kurulunun 101 ret oyuna karşılık 115 oyunun, denetim kurulunun 101 ret oyuna karşılık 115 oy ile ve üst birlik delegelerinin 101 ret oyuna karşılık 115 kabul oyu ile oy çokluğu ile seçildiğinin zapta geçirildiği,

seçimden sonra divan başkanının aniden ayrılan ortaklara nisabın düşeceğini söyleyerek ikazda bulunduğu ve oy sayıcıların salonda bulunan nisabı saydıkları 108 ortağın salonda olduğunun tespit edildiği anlaşılmıştır.

Bu durumda, toplantının başından 5 nolu gündem maddesinde üst kurul delegelerinin seçiminden sonraki sayıma kadar geçen süre içerisinde toplantı salonunda 245 ortağın hazır bulunduğu, oylamalar esnasında kabul ve ret oyu veren ortaklar dışında çekimser kalarak oy vermeyen ortaklar da bulunduğunun kabulü gerektiği, ana sözleşmenin 33/2. maddesi uyarınca, karar nisabının toplantıya katılanların salt çoğunluğu olduğu ve kabul için 123 oy gerektiği, ilk derece mahkemesince iptaline karar verilen 2 ve 5 nolu gündem maddelerinde alınan kararların yeterli nisapla alınmadığı anlaşılmakla yoklukla malul olduğu anlaşıldığından kararın kaldırılarak kararların yoklukla malul olduğunun tespitine karar verilmesi gerekmiştir (Yargıtay 23. HD., 28/05/2012 tarih, 2011/4739 E., 2012/3725 K.).

Bu nedenlerle; davalı vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerle esastan reddine, yerel mahkemenin kararının kamu düzeni gereğince kaldırılmasına, dosyada toplanacak başkaca delil bulunmadığı anlaşıldığından ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirir bir husus da bulunmadığından; dairemizce davanın esası hakkında HMK'nın 353-(1)-b)-2) madde gereğince hüküm kurulmasına karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; Davalının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN ESASTAN REDDİNE; 1-)Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 06/07/2022 Tarih - 2022/36 Esas - 2022/369 Karar sayılı kararının HMK'nın 353-(1)-b)-2) maddesi gereğince kamu düzeni gereğince KALDIRILMASINA,

YENİDEN YARGILAMA YAPILMASI GEREKMEDİĞİNDEN AŞAĞIDAKİ ŞEKİLDE HÜKÜM KURULMASINA,

a-Davanın KISMEN KABULÜ ile; davalı kooperatifin 26/12/2021 tarihli genel kurulunda alınan 2 ve 5 nolu kararların yoklukla malul olduğunun TESPİTİNE,

-Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,

b-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken harç peşin olarak alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,

c-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 5.100,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

ç-Davalılar kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 5.100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

d-Davacı tarafından yatırılan 80,70 TL başvurma harcı ve 80,70 TL peşin harç olmak üzere toplam 161,40-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

e-Davacı tarafından yapılan 187,60 TL posta tebligat gideri ve 900,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.087,60 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

f-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

g-HMK'nın 120. maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından karar kesinleşene kadar yapılacak masraflar mahsup edilerek arta kalan miktar olduğu taktirde karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

2-)İstinaf incelemesi yönünden harç ve yargılama masrafları;

a-Bakiye 189,15 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsili ve harç tahsil müzekkeresi yazılması işlemlerinin HMK'nın 302-(5) maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

b-İstinaf Kanun Yoluna Başvurma Harcının hazineye gelir kaydına, c-İstinaf kanun yoluna başvuru için yaptığı masrafların, istinaf eden davalı taraf üzerinde bırakılmasına, ç-İstinaf eden davalı tarafından yatırılan, istinaf avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333. maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesince istinaf eden davalıya iadesine, d-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, e-Gerekçeli kararın tebliği işlemlerinin kararın temyize tabi bulunması nedeniyle Dairemiz tarafından yerine getirilmesine,

İlişkin; Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 361. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren (2) hafta içerisinde Yargıtay İlgili Hukuk Dairesi'ne TEMYİZ yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.20/11/2023

... Başkan ... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Katip ... ¸e-imzalıdır. * Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*