Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2022/2305 K.2024/27

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacılar vekilinin dava dilekçesinde özetle; davacıların davalı kooperatifin ortakları olduğunu, kooperatifin 01/04/2021 tarihli genel kurulunda alınan 8 nolu kararında kooperatife ait taşınmazın satışına karar verildiğini, taşınmazın niteliğine ilişkin bir açıklama bulunmadığını, asgari miktar gerçek değerinin oldukça altında kaldığını ve kooperatifin ortaklarının açıkça zararına bir karar olandığını, kooperatif kanununun ilk maddesinde belirtilen ana unsurlara aykırılık teşkil ettiğini, mutlak butlanla batıl olan bu kararın iptalinin gerektiği,

kooperatifin geleceğine yönelik atılan adımların tabiri caizse yangından mal kaçırır gibi satış yönünde ekonomisindeki günlük değişimler, döviz kurları ve faiz oranlarının çabuk değişebilir nitelikte de göz önünde bulundurulduğunda belirlenen fiyatın fahiş nitelikte az olması da kooperatif ve üyelerinin zararına olduğu karar açıkça iyi niyet esasına uymadığını belirterek davalı kooperatifin 01/04/2021 tarihli genel kurulda alınan 8 nolu kararının iptali ile dava sonuna kadar ihtiyati tedbir verilmesine talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davalı kooperatifin tebligatı almadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte süresince cevap dilekçesi verilmemiş olunması halinde HMK'nın 128. maddesi uyarınca davacının tüm iddialarını inkar edilmiş sayılacağını, kooperatif genel kurulunun aldığı kararların hangi usullerde ve sürede bozulacağının kooperatif kanunun 53. maddesinde açıklandığını, ayrıca davacıların ayrı ayrı davalı kooperatifin üyesi olduklarını, bu sıfatla genel kurul kararının iptalini talep ettiklerini,

aralarında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunduğundan davacıların her birinin ayrı ayrı harç yatırması gerekmekteyken yatırmadıklarını, davanın reddine karar verilmesinin gerektiğini, davacı tarafça 01/04/2021 tarihinde yapılan olağan genel kurul toplantısının usul ve yasalara aykırı olarak yapıldığını ileri sürmüş ise de bu iddiaların gerçeği yansıtmadığını, davalı kooperatifte yapılan olağan genel kurul toplantısının usul ve yasalara uygun olarak süresi içerisinde gerçekleştirildiğini, davalı kooperatifçe yapılması gereken zamanda olağan genel kurul toplantısının yapıldığını,

davacı taraf her ne kadar valilikten izin alınmadığını belirtmiş ise de bu hususun da tamamen gerçeğe aykırı olduğunu, toplantıdan önce Kocaeli Valiliği'ne başvuruda bulunulduğunu, Ticaret İl Müdürlüğü tarafından temsilci atandığını, hazirun cetvelinde temsilcinin de imzasının bulunduğunu, yine toplantının yapılmasına engel bir yasal neden veya kısıtlama da bulunmamakta olduğunu, yapılan genel kurul toplantısının yasal şartlara uygun yapıldığını, kooperatif genel kurul toplantısında 8 numaralı kararsa usul ve yasaya uygun olarak alınmış olduğunu, davacıların karara karşı itirazlarının haksız ve kötü niyetli olduğunu,

açıklanan tüm bu nedenlerle; tedbir talebinin reddine, süresinde açılmayan, harcı yatırılmayan, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddine, karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... 1-Davanın hak düşürücü süre nedeniyle REDDİNE ... " karar verilmiştir. Bu karara karşı davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; yapılan genel kurulda taşınmaz satışına ilişkin usule uyulmadığı dikkate alınmadığını; yapılan genel kurulun usule uygun olmadığını; somut olayda genel kurul çağrısı yapılmadığını; toplantı gündem maddelerinin bildirilmesi zorunlu iken ortaklara gündem maddeleri bildirilmediğini; gerçek değerinin nerdeyse beşte biri miktarında asgari fiyatın belirlenmesi, söz konusu satışında pazarlık usulünün belirlenmesi kooperatif üyelerinin açıkça zararına olup karar kanundaki şartlara, ana sözleşmeye ve iyiniyet kurallarına aykırı olduğundan iptal edilmesi gerektiğini beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; davacının davası hak düşürücü süre ve zamanaşımı süreleri geçtikten sonra açılmış olup davanın reddinin kararı usul ve yasaya uygun olduğunu; davacı tarafça 01/04/2021 tarihinde yapılan olağan genel kurul toplantısının usul ve yasalara aykırı olarak yapıldığını ileri sürmüşse de bu iddialar gerçeği yansıtmadığını; Kooperatif Genel Kurul Toplantısında alınan 8 numaralı kararda usul ve yasaya uygun olarak alınmış olup davacıların karara karşı itirazları da haksız ve kötü niyetli olduğun beyan ile; davacıların istinaf istemlerinin reddine, karar verilmesini, talep ederiz.

DELİLLER

Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 06/04/2022 Tarih - 2021/581 Esas - 2022/179 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

DAVA; genel kurul kararının iptali istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

Dosyanın incelemesinde; davacıların davalı kooperatifin üyesi oldukları, davalı kooperatifin 01/04/2021 tarihli genel kurulunun usulüne uygun çağrı yapılmadan toplandığını, genel kurulun 8 nolu kararı ile taşınmaz satışına karar verildiği, bu kararın Kooperatifler Kanunun 42/f maddesi ile ana sözleşmeye aykırı olduğu gerekçesiyle iptalini istedikleri, davalının davanın süresinde açılmadığını, genel kurul kararının kanun ve ana sözleşmeye uygun olduğunu belirterek davanın reddini istediği, ilk derece mahkemesince davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verildiği, karara karşı davacılar vekilinin istinaf kanun yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.

1-Kamu düzeni yönünden yapılan incelemede;

492 sayılı Harçlar Kanunu hükümlerine göre. "Yargı işlemlerinden bu kanuna bağlı (1) sayılı tarifede yazılı olanları, yargı harçlarına tabidir (2. md.). Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı işlemlerden değer ölçüsüne göre nispi esas üzerinden, işlemin nevi ve mahiyetine göre maktu esas üzerinden alınır (15. md.). Noksan tespit edilen değerler hakkında 30. madde hükmü uygulanır [16-(4) md.]. Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı nispetler üzerinden alınır (21. md.).

(1) sayılı tarifede yazılı nispi karar ve ilâm harcının 1/4 ü peşin alınır (28. md.). Yargılama sırasında tespit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o oturum için yargılamaya devam olunur, takip eden oturuma kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz.

6100 sayılı HMK'nın 150. maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın işleme konulması noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır (30. md.). Yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz (32. md.). HMK'nın 120-(1) maddeye göre de davacı, yargılama harçlarını mahkeme veznesine yatırmak zorundadır. Harçlarla ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkindir.

Davanın açılması harca tâbi usuli bir işlemdir. Harçlar Kanunu harç alınması veya tamamlanmasını tarafların isteklerine bırakmamış, değinilen yönün mahkemece kendiliğinden gözetilmesini ve harcın yatırılmaması halinde ise ne gibi işlemler yapılacağını 30. ve 32. maddelerinde hükme bağlanmıştır.

Davacılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunmakta olup her bir davacının dava açarken ayrı ayrı harç yatırması gerektiğinden 492 sayılı Harçlar Kanunun'un 30 ve 32. maddesi ile 6100 sayılı HMK'nın 115. madde hükümlerince işlem yapılarak eksik harçların tamamlatılarak davanın esasına girilmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesi gerekmiştir.

2-Kaldırma nedenine göre diğer istinaf istemleri incelenememiştir.

Açıklanan nedenlerle; davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin kararının HMK'nın 353-(1)-a)-4) maddesince kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacıların; İlk derece mahkemesinin kararına ilişkin İstinaf Başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353-(1)-a)-4) maddesi gereğince ESASTAN KABULÜNE,

a-Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 06/04/2022 Tarih - 2021/581 Esas - 2022/179 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

b-Dosyanın açıklanan eksikliklerin giderilmesi için ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

2-İstinaf Karar Harçlarının, talepleri halinde ve ilk derece mahkemesince istinaf edenlere iadesine,

3-İstinaf edenler tarafından yapılan İstinaf başvuru giderlerinin, esas hükümle birlikte ilk derece mahkemesi tarafından değerlendirilmesine,

4-Kararın, 6100 sayılı HMK'nın 359-(4) maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesi tarafından taraflara tebliğine,

5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362-(1)-g) maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.17/01/2024

... Başkan ... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Katip ... ¸e-imzalıdır.

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*