Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2022/396 K.2022/876

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı şirket yetkilisi dava dilekçesinde özetle; şirkete ait genel kurul toplantı ve müzakere karar defterinin adres değişikliği yapmak için 14.06.2021 tarihinden itibaren tüm aramalara rağmen bulamadığını beyanla genel kurul toplantı ve müzakere karar defteri için zayi belgesi verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... davanın reddine ... " karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı şirket yetkilisi tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı şirket yetkilisi istinaf dilekçesinde özetle.

TTK 82/7. maddesi "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir" hükmünü amir olmakla, ilgili kanun maddesinden ve dava dilekçesinden de anlaşılacağı üzere, ilgili kayıtların zıyaa uğradığını öğrendikleri tarih dava tarihinden 2 gün önce olup yerel mahkemenin başvurunun süresinde olmadığı yönündeki hükmü yerinde olmadığını,

firmamıza ait defterler 2019 yılında kaybolduğuna dair kesin bir ifadesi bulunmadığı kaldı ki o tarihte dahi ziyaa uğramış olsa önemli olan zıyaa uğradığını öğrenilen tarih olduğunu, mağdur durumda olduklarını beyan ederek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.

DELİLLER

Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/12/2021 Tarih - 2021/333 Esas - 2021/769 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; 6102 sayılı TTK' nın 82. maddesinin 7. fıkrasına dayalı olarak açılmış zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece; davanın reddine karar verilmiş olup, hüküm davacı şirket yetkilisi tarafından istinaf edilmiştir.

İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

Dosyanın incelemesinde; davacı şirket yetkilisinin, şirkete ait genel kurul toplantı ve müzakere karar defterinin adres değişikliği yapmak için 14.06.2021 tarihinden itibaren tüm aramalara rağmen bulamadığını beyanla, genel kurul toplantı ve müzakere karar defteri için zayi belgesi verilmesi için eldeki davayı açtığı, ilk derece mahkemesince açılan davanın reddine karar verildiği, verilen karara karşı davacı şirket yetkilisince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

6102 sayılı TTK' nın 82/7 maddesine göre; bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine zayi belgesi verilmesini isteyebilir. Madde metninde yangın, su baskını veya yer sarsıntısı ibarelerinden sonra yer alan "gibi" sözcüğüyle benzer olayların kastedildiği, ziya haline ilişkin sınırlı sayıda bir düzenleme getirilmediği anlaşılmaktadır.

Ancak tacirin, TTK' nın 82/7 maddesinden faydalanabilmesi için bir taraftan ticari defterlerin ve belgelerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması zorunludur. Mücbir nedenlerin ispatı, bunu iddia eden tacire aittir. Davacı tutmak ve saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeleri özenle korumakla yükümlüdür.

Eldeki davada, ilk derece mahkemesince; davacı şirket yetkilisinin 25/11/2021 tarihli celsede 2019 yılında şirketi başka bir adrese taşıdıklarını, defterlerin taşınma sırasında kaybolmuş olabileceğini beyan ettiği, ancak taşınma zamanı ve defterin ne zaman kaybolduğunun net olmadığı, dolayısıyla davanın süresinde olup olmadığının tespit edilmediği, süresinde olduğu düşünülse dahi tacirin defterlerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması ve ziyaa uğramanın onun iradesi dışında meydana gelmiş olması gerekeceği, dava konusu olayda ise ilgili kanun maddesinde sayılan hallerin bulunmadığı,

talep edenin defterlerin ne şekilde zayi olduğunu dahi kesin olarak bildiremediği, taşınma sırasında kaybolma ihtimalinin bildirildiği, bu haliyle basiretli bir tacir gibi davrandığının kabul edilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı anlaşılmıştır.

Mahkemece, gerekçeli karar başlığında; davacı şirket adresinin yazılmamış olması, 6100 sayılı HMK'nın 297-(1)-b) maddesine aykırı olmakla birlikte sonuca etkili olmadığından, kaldırma nedeni yapılmamış ve bu hususa eleştiri getirilmekle yetinilmiştir.

Tüm bu açıklamalara, dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında; mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, HMK'nın 355. maddesi uyarınca; kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak, davacı şirket yetkilisinin istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-HMK'nın 353-(1)-b)-1) maddesi uyarınca; davacı şirket yetkilisinin İSTİNAF BAŞVURUSUNUN ESASTAN REDDİNE,

2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken harç peşin alındığından, yeniden alınmasına yer olmadığına,

3-İstinaf Kanun Yoluna Başvurma Harcının hazineye gelir kaydına,

4-İstinaf kanun yoluna başvuru için yaptığı masrafların, istinaf eden davacı taraf üzerinde bırakılmasına,

5-İstinaf eden davacı tarafından yatırılan, istinaf avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333. maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesince istinaf eden davacıya iadesine,

6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

7-Gerekçeli kararın tebliği işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

8-Dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,

İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362. maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 25/04/2022

Başkan... ¸e-imzalıdır

... Üye-... ¸e-imzalıdır

... Üye-... ¸e-imzalıdır

... Katip-... ¸e-imzalıdır

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*